Trước đó, ngày 22/3, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp với chính quyền và Công an xã Yên Thọ tổ chức kiểm tra và phát hiện tại khu vực đồi phía sau bãi tập kết cây keo của hộ gia đình ông Trần Minh Cường có 2 máy xúc và 5 xe ôtô tải đang hoạt động xúc đất lên xe để vận chuyển ra khỏi khu vực, không bảo đảm thủ tục khai thác, vận chuyển theo quy định.
Theo kết quả điều tra ban đầu của cơ quan Công an, vào tháng 2/2026, ông Trần Minh Cường cùng với Lê Thanh Toàn có rủ Nguyễn Văn Lục để cùng nhau khai thác đất trên địa bàn xã Yên Thọ để bán kiếm lời. Các đối tượng đã bàn bạc, thống nhất thoả thuận góp máy và tiền để mua máy làm chung, lợi nhuận sẽ chia đều cho cả 3 người.
Quá trình khai thác đất, ngoài Cường và Lục trực tiếp điều khiển máy xúc để múc đất. Người đến mua đất chủ yếu là người quen, liên hệ trực tiếp với Cường, Lục và Toàn. Việc ghi chép giấy tờ, sổ sách theo dõi số xe, số chuyến và số tiền thu được do cả 3 đối tượng cùng thực hiện. Cuối ngày các đối tượng chụp ảnh bằng điện thoại cá nhân và gửi lên nhóm zalo chung để cùng theo dõi, kiểm soát.
Cơ quan CSĐT xác định, trong khoảng thời gian từ ngày 26/2 đến ngày 22/3, các đối tượng đã khai thác và bán được 502 chuyến xe (với tải trọng, khối lượng đất khác nhau), khoảng 3.500m3 đất, tổng số tiền thu được là 186.850.000 đồng; sau khi trừ các chi phí trực tiếp phục vụ cho việc khai thác, vận chuyển, các đối tượng thu lợi bất chính 140.070.000 đồng.
Kết quả giám định của Trung tâm phân tích và kiểm định địa chất, Cục địa chất và khoáng sản Việt Nam xác định mẫu đất san lấp thuộc khoáng sản nhóm IV được quy định tại Nghị định 193/2025/NĐ-CP ngày 2/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết Luật Địa chất và Khoáng sản, siết chặt điều kiện, rút ngắn thủ tục cấp phép khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng.
Căn cứ lời khai của các đối tượng và các tài liệu, chứng cứ thu thập được, cơ quan CSĐT Công an tỉnh Thanh Hóa đã có đủ căn cứ xác định: Trần Minh Cường, Lê Thanh Toàn và Nguyễn Văn Lục đã có hành vi khai thác khoáng sản (đất) trái phép để bán với mục đích kiếm lời. Hành vi vi phạm của các đối tượng đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên” quy định tại điểm a, khoản 1, Điều 227 Bộ Luật hình sự (thu lợi bất chính từ nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên nước, dầu khí và loại khoáng sản khác từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng).
Hiện Cơ quan CSĐT đang tiếp tục làm rõ vai trò, trách nhiệm của các đối tượng khác có liên quan để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Quyết liệt xử lý điểm nóng về khai thác đất trái phép ở Vạn Hưng 
Dùng vi khuẩn “khai thác” đất hiếm từ nước thải 
Nhiều tồn tại ở mỏ khai thác đất của Công ty cổ phần VLXD Đồng Phú 
