Đại tá Tô Cao Lanh, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự cho biết, căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, trên cơ sở quy chế phối hợp phòng, chống tội phạm mua bán người giữa Cục Cảnh sát hình sự, Bộ Công an và Cục Phòng chống ma tuý và tội phạm Bộ đội Biên phòng, Bộ Quốc phòng, công tác phối hợp giữa các đơn vị đã được triển khai toàn diện trên các địa bàn, tuyến trọng điểm. Đáng chú ý, công tác trao đổi thông tin về tình hình hoạt động của tội phạm hình sự nói chung, tội phạm mua bán người nói riêng và tội phạm “nguồn” của mua bán người được các đơn vị Công an, Bộ đội Biên phòng tiến hành thường xuyên theo hình thức định kỳ và đột xuất, đảm bảo nhanh chóng, kịp thời.
Từ tháng 6/2022 đến tháng 6/2023, lực lượng Công an, Biên phòng đã phát hiện, trao đổi thông tin đấu tranh 65 vụ/81 đối tượng, xác định 105 nạn nhân; trao đổi 496 thông tin liên quan đến nạn nhân và nghi vấn vụ mua bán người; phối hợp xác lập, triệt phá thành công 7 chuyên án và 15 vụ án mua bán người. Điển hình các địa phương: Yên Bái, Sơn La, Hà Giang, Cao Bằng, Hải Phòng, Bắc Ninh, Nghệ An, Gia Lai, Kon Tum, Bạc Liêu, Bà Rịa- Vũng Tàu, Cà Mau. Ngoài ra, Công an, Biên phòng các địa phương đã phối hợp tiếp nhận 9.716 công dân xuất nhập cảnh trái phép do Trung Quốc, Campuchia, Lào trao trả và xác minh thông tin, tiếp nhận 9.389 công dân xuất nhập cảnh trái phép tự trở về…
Cũng theo lực lượng chức năng, thủ đoạn của các đối tượng có hành vi mua bán người ngày càng tinh vi, đều được thực hiện thông qua các tài khoản mạng xã hội nên rất khó thu thập tài liệu, chứng cứ chứng minh hành vi phạm tội của các đối tượng. Nổi lên là các đối tượng cư trú trong nội địa câu kết với các đối tượng ở khu vực biên giới, đối tượng là người Việt Nam cư trú ở nước ngoài và người nước ngoài thành lập các đường dây khép kín dụ dỗ, lừa gạt, mua bán nạn nhân đưa ra nước ngoài hoặc trong nước nhằm bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, kết hôn và cho, nhận con nuôi trái pháp luật… Các loại tội phạm “nguồn” của mua bán người như tổ chức cho người khác xuất, nhập cảnh trái phép, mang thai hộ với mục đích thương mại; mua bán bộ phận cơ thể người cũng có dấu hiệu gia tăng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mua bán người.
Đơn cử, khoảng 13h ngày 12/2, tại khu vực mốc 614 thuộc xóm Tềnh Quốc, xã Cần Nông, huyện Hà Quảng, Đồn Biên phòng Cần Yên phối hợp với Phòng Phòng, chống ma túy và tội phạm, Bộ đội Biên phòng tỉnh Cao Bằng và Công an xã Cần Nông, huyện Hà Quảng đã phát hiện, bắt giữ 4 đối tượng gồm: Phùng Lệ và Doãn Hiểu Long (người Trung Quốc) và 2 đối tượng người Việt tên Lê Thị Mỹ Lệ (SN 1999) và Phạm Thành Sinh (SN 1986), cùng trú tại huyện Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk đang có hành vi đưa một bé trai sơ sinh (15 ngày tuổi) xuất cảnh trái phép.
Quá trình điều tra, các đối tượng khai nhận, vào ngày 3/2, Phùng Lệ được một công ty môi giới tại Trung Quốc thuê với tiền công 20.000 Nhân dân tệ (khoảng 65 triệu đồng), chưa bao gồm chi phí khác để đến Việt Nam tìm một đứa trẻ. Đứa trẻ này do 1 cặp vợ chồng người Trung Quốc thuê một người phụ nữ Việt Nam là Huỳnh Thị Ngọc Nh (SN 1991), trú tại TP Hồ Chí Minh mang thai hộ. Đối tượng Phùng Lệ đã thuê Doãn Hiểu Long cùng nhập cảnh vào Việt Nam qua Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất.
Tại đây, Phùng Lệ tiếp tục thuê Lê Thị Mỹ Lệ với vai trò là người dẫn đường, phiên dịch và cùng với Doãn Hiểu Long đóng giả làm bố, mẹ cháu bé nhằm qua mặt các lực lượng chức năng. Sau khi đón được cháu bé, Lê Thị Mỹ Lệ đã thuê Phạm Thành Sinh và hai đối tượng khác sử dụng xe ôtô đưa cả nhóm lên biên giới Cao Bằng. Khi các đối tượng đang đưa cháu bé vượt biên giới sang Trung Quốc thì bị lực lượng chức năng phát hiện, bắt giữ.
Tiếp tục mở rộng điều tra, Ban Chuyên án tiến hành bắt giữ thêm 2 đối tượng có liên quan là Lý Thị Anh Thư (SN 1992), trú tại tỉnh Trà Vinh và Lê Thị Thanh (SN 1995), trú tại tỉnh Lâm Đồng. Căn cứ tài liệu, chứng cứ thu thập được, Đồn Biên phòng Cần Yên đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự về hành vi mua bán người dưới 16 tuổi. Sau đó, Bộ đội Biên phòng đã bàn giao hồ sơ, đối tượng và tang vật cho Công an tỉnh Cao Bằng tiếp tục điều tra, làm rõ theo quy định pháp luật…
Trước đó, Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Nậm Cắn (Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An) nhận được đơn tố cáo của chị H., trú tại huyện Kỳ Sơn về việc bị một số đối tượng lừa bán ra nước ngoài. Ngay sau đó, Đồn Biên phòng cửa khẩu quốc tế Nậm Cắn phối hợp với Phòng Phòng chống ma túy và tội phạm, Đồn Biên phòng Mường Ải và Công an huyện Kỳ Sơn đã tập trung điều tra làm rõ. Cơ quan chức năng nhanh chóng xác định kẻ chủ mưu trong đường dây là Kha Thị Vân, quê ở huyện Con Cuông (Nghệ An) hiện đang trốn ở nước ngoài. Đối tượng Lê Thị Ngọc trú tại huyện Kỳ Sơn là người dắt mối và Lô Văn Cầu - chú ruột của Ngọc, trú tại huyện Tương Dương (Nghệ An) là đối tượng chuyển giao nạn nhân. Qua đấu tranh, các đối tượng Lê Thị Ngọc và Lô Văn Cầu đã thừa nhận hành vi mua bán người qua biên giới…
Qua báo cáo tại Hội nghị sơ kết năm thứ 2, kế hoạch số 1326 diễn ra ngày 16/6 cho thấy, trong công tác phòng ngừa tội phạm, lực lượng Công an và Biên phòng đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương trong công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho nhân dân, nhất là ở các địa bàn vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới; tập trung vào nhóm có nguy cơ cao bị mua bán, số phụ nữ, trẻ em, các trường học nội trú... với 510 buổi, có 212.813 lượt người tham gia; tuyên truyền cho 70.520 phương tiện thủy hoạt động trên biển với 35.298 lượt thuyền viên tàu cá; cấp phát 61.369 tờ rơi, khẩu hiệu; cấp phát 526 cuốn sách pháp luật; đăng, phát hơn 3.210 tin bài, phóng sự trên các phương tiện thông tin đại chúng.
Bộ đội Biên phòng phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an trong công tác quản lý Nhà nước về trật tự xã hội, tăng cường kiểm tra, kiểm soát chặt biên giới, vùng biển, kịp thời phát hiện các hoạt động mua bán người, xuất nhập cảnh trái phép và tổ chức cho người khác xuất, nhập cảnh trái phép. Kết quả, trong 1 năm qua, 2 đơn vị đã phối hợp tuần tra được 10.125 lượt với 55.620 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia; tổ chức kiểm tra 215 lượt/610 cơ sở kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự ở khu vực biên giới phát hiện, xử lý 485 vụ/7.218 người xuất, nhập cảnh trái phép. Đây đều là những đối tượng có nguy cơ cao trở thành nạn nhân của các đường dây tội phạm mua bán người.
Cũng theo Đại tá Tô Cao Lanh, từ nay đến hết năm 2023, trên cơ sở phát huy những kết quả đạt được trong công tác phối hợp, 2 lực lượng sẽ tiếp tục duy trì thường xuyên công tác trao đổi thông tin, nắm bắt tình hình, phối hợp tuần tra, kiểm soát biên giới, tập trung vào các khu vực trọng yếu, chủ động phát hiện, đấu tranh trấn áp… Cục Cảnh sát hình sự và Cục Phòng chống ma tuý và tội phạm, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng tiếp tục chỉ đạo hệ lực lượng tập trung phối hợp xác lập chuyên án, vụ án mua bán người mang tính điển hình liên tỉnh, xuyên quốc gia; hỗ trợ Phòng Cảnh sát hình sự và Biên phòng địa phương nắm tình hình để phát hiện và triệt phá các đường dây mua bán người ra nước ngoài, đặc biệt là phối hợp giữa Phòng Cảnh sát hình sự các tỉnh nội địa với Biên phòng trong giải cứu nạn nhân, hỗ trợ truy bắt đối tượng ở địa bàn biên giới; các thông tin trao đổi và xác minh, giải cứu nạn nhân bị mua bán ra nước ngoài với các đơn vị đối đẳng và rà soát, dựng các đường dây, băng nhóm hoạt động mua bán người; nghiên cứu tham mưu kế hoạch chuyên đề nghiệp vụ, giải pháp hiệu quả phối hợp trong đấu tranh với tội phạm hình sự khu vực biên giới, như: môi giới, tổ chức xuất nhập cảnh trái phép để mua bán người; tội phạm liên quan đến khai thác khoáng sản trái phép tại ven biển, khu vực giáp biên; môi giới, mua bán cưỡng bức lao động trên tàu cá… Đặc biệt, tập trung triển khai cao điểm tấn công trấn áp tội phạm mua bán người từ 1/7 đến 30/9.
Hành trình triệt phá đường dây mua bán người sang Campuchia 
Xuất hiện nhiều “quái chiêu” của tội phạm mua bán người 
