Khó xử lý pin năng lượng mặt trời sau khi hết thời hạn sử dụng

Tấm quang điện hay gọi là pin năng lượng mặt trời thải bỏ nếu chôn lấp không đúng quy định thì có khả năng gây ô nhiễm môi trường đất, nước do phát sinh kim loại nặng. Dù chưa vào danh mục báo động khẩn, song phương án xử lý loại  pin này sau khi hết thời hạn sử dụng đã và đang được Chính phủ quan tâm, các nhà nghiên cứu khoa học tập trung  tìm giải pháp xử lý …

Trong giai đoạn vừa qua, công nghệ điện mặt trời đã có bước tiến mạnh mẽ tập trung vào các yếu tố chính như: Giảm chiều dày tấm quang điện mỏng để tiết kiệm vật liệu, nâng cao hiệu suất, cải tiến các điện cực… Bên cạnh đó, các hướng nghiên cứu nhằm giảm sử dụng và thay các nguyên tố nguy hiểm trong các tấm pin điện mặt trời  như: Chì, cadimi, selen… cũng được triển khai mạnh mẽ.

Dự báo trong khoảng thời gian đến năm 2030, tấm quang điện tinh thể silic sẽ chiếm giảm xuống còn 44,8%, trong khi đó các pin năng lượng mặt trời mới phát triển hiện nay sẽ tăng từ 1% năm 2014 lên 44,1% vào giai đoạn đến năm 2030.

pin nang luong.jpeg -0
Các nhà khoa học đang nghiên cứu, lựa chọn các công nghệ xử lý tấm pin thải bỏ tại Việt Nam.

Theo đánh giá từ Bộ KH&CN hiện nay, với tỷ lệ tấm quang điện tinh thể silic chiếm phần lớn như vậy, hầu như sẽ không có tác động lớn tới môi trường từ việc chế tạo, lắp đặt và vận hành các hệ thống điện mặt trời.  Tuy nhiên, với việc dự báo phát triển bùng nổ của các tấm quang điện mới, tấm quang điện màng mỏng chứa một lượng nhỏ các chất cadmium, arsenic… có thể tác động tới môi trường.

Lãnh đạo Bộ KH&CN cũng thừa nhận, hoạt động nghiên cứu công nghệ, giải pháp xử lý tấm quang điện sau khi hết thời hạn sử dụng vẫn còn khó khăn. Như lượng tấm quang điện thải bỏ của Việt Nam trong thời điểm này là chưa đủ lớn để các doanh nghiệp tham gia vào chuỗi xử lý tấm quang điện thải bỏ ở quy mô công nghiệp. Do đó, việc kêu gọi các doanh nghiệp tham gia vào ứng dụng công nghệ xử lý cũng gặp nhiều khó khăn. Việc lựa chọn công nghệ trên thế giới để ứng dụng phù hợp với điều kiện tại Việt Nam cũng là một trong những vấn đề cần được nghiên cứu trong thập kỷ tới.

Thực tế, với tuổi thọ trung bình là khoảng 20 năm, nhiều tấm pin năng lượng mặt trời lắp đặt từ đầu những năm 2000 ở các nước giờ đã sắp hết hạn sử dụng. Câu hỏi đặt ra là chúng sẽ trở thành rác thải gây nguy hiểm cho môi trường hay sẽ được tái chế và trở thành cơ hội tốt cho những ngành khác?

Để đánh giá và lựa chọn các công nghệ xử lý tấm pin thải bỏ tại Việt Nam, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ KH&CN phối hợp với Bộ Công Thương, Bộ Tài nguyên và Môi trường và các đơn vị liên quan triển khai thực hiện các nhiệm vụ KH&CN nghiên cứu công nghệ xử lý tấm quang điện thải bỏ tại Việt Nam giai đoạn 2021-2030, cụ thể như nghiên cứu, chế tạo vật liệu xốp từ thuỷ tinh và vỏ sò phế thải; nghiên cứu thử nghiệm xử lý, tái chế, thu hồi vật liệu trong tấm pin mặt trời tinh thể Si ở Việt Nam; nghiên cứu đề xuất giải pháp quản lý, xử lý pin mặt trời thải thông qua các hoạt động nghiên cứu khoa học, kinh nghiệm quốc tế về quản lý và xử lý tấm pin năng lượng mặt trời thải của một số quốc gia trên thế giới và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam…

Bộ KH&CN cũng cho biết, với kết quả nghiên cứu của các nhiệm vụ ban đầu cũng đã định hướng được một số giải pháp, công nghệ. Tuy nhiên, để giải quyết được bài toán tổng thể trong việc xử lý hiệu quả tấm quang điện thải bỏ ở quy mô công nghiệp, dự kiến trong năm 2024, Bộ KH&CN sẽ tiếp tục hỗ trợ các nhiệm vụ KH&CN nhằm hoàn thiện công nghệ và chế tạo hệ thống thiết bị quy mô hoạt động liên tục xử lý tấm pin năng lượng mặt trời đã qua sử dụng để thu hồi và tái chế thành vật liệu sử dụng cho các ngành, lĩnh vực khác thông qua Chương trình KH&CN cấp quốc gia giai đoạn 2021 - 2030. Đồng thời, Bộ KH&CN sẽ tiếp tục với các Bộ ngành liên quan để triển khai các hoạt động nghiên cứu, phát triển và chuyển giao công nghệ xử lý tấm quang điện mặt trời thải bỏ từ các nước tiên tiến trong khu vực và thế giới.

Ở một khía cạnh khác, một số chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng tái tạo khẳng định tấm thu năng lượng mặt trời có tỉ lệ tái chế rất cao. Trong đó, vật liệu thu hồi có giá trị lớn nhất là Bạc (Ag), tuy trọng lượng không nhiều nhưng tỉ lệ trong giá thành là trên 50%. Vì vậy, cơ quan nhà nước hoàn toàn có thể đưa ra những chính sách khuyến khích đầu tư xây dựng các nhà máy tái chế tấm thu năng lượng mặt trời ở Việt Nam. 

Nhật Uyên

Các tin khác

Báo chí CAND trước bài toán kép: Tăng tốc bằng AI, giữ vững lòng tin

Báo chí CAND trước bài toán kép: Tăng tốc bằng AI, giữ vững lòng tin

Hàng nghìn giờ tư liệu quý được lưu giữ qua nhiều thập kỷ, nhưng để tìm lại vài giây hình ảnh, phóng viên có khi phải mất cả buổi, thậm chí cả ngày. Trong khi AI đang mở ra khả năng tìm kiếm chỉ bằng một câu lệnh, các tòa soạn lại đối mặt với nỗi lo khác: Tin giả, deepfake và những cuộc tấn công mạng ngày càng tinh vi. Làm thế nào để tận dụng sức mạnh công nghệ mà vẫn giữ được sự chính xác và niềm tin của công chúng?

MobiFone được vinh danh tại Vietnam Digital Awards 2026

MobiFone được vinh danh tại Vietnam Digital Awards 2026

Chiều 14/10, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Chuyển đổi số Việt Nam lần thứ 9 – Vietnam Digital Awards (VDA) 2026 đã diễn ra với thông điệp “Tôn vinh giá trị thực – Lan tỏa tương lai số”. Tổng Công ty Viễn thông MobiFone được vinh danh với 6 giải thưởng, khẳng định những nỗ lực và cam kết của doanh nghiệp trong đổi mới sáng tạo, phát triển các sản phẩm, giải pháp công nghệ số và thúc đẩy chuyển đổi số trong nhiều lĩnh vực của đời sống kinh tế – xã hội.

"Lạm phát giấc mơ" trong thời AI

"Lạm phát giấc mơ" trong thời AI

Chưa bao giờ con người có nhiều cơ hội để mơ về thành công như hiện nay. Chỉ với một chiếc điện thoại và vài công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), người trẻ có thể xây dựng kế hoạch khởi nghiệp, tạo ra sản phẩm hay phác thảo tương lai của chính mình trong vài phút. Nhưng khi giấc mơ ngày càng dễ được tạo ra, năng lực biến chúng thành hiện thực chưa chắc tăng tương ứng. Một nghịch lý đang hình thành: “Lạm phát giấc mơ”, khi kỳ vọng ngày càng lớn, còn cảm giác hài lòng với cuộc sống ngày càng trở nên xa xỉ.

Samsung đưa AI vào hệ sinh thái thiết bị gia dụng thông minh

Samsung đưa AI vào hệ sinh thái thiết bị gia dụng thông minh

Ngày 14/10, tại Hà Nội, Samsung Electronics tổ chức sự kiện The Brief 2026, giới thiệu các sản phẩm và giải pháp ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực thiết bị gia dụng, điều hòa không khí và giặt là tại thị trường Đông Nam Á và Châu Đại Dương.

Xoá “lõm sóng” ở vùng cao mở đường cho sinh kế người dân

Xoá “lõm sóng” ở vùng cao mở đường cho sinh kế người dân

Từ chỗ phải nhờ người quen dò hỏi việc làm, tự chở lợn, dê xuống chợ, người dân Sáng Sò nay có thể gọi nơi tuyển lao động, xem giá và mời thương lái tới tận nhà. Đằng sau những cuộc gọi tưởng như bình thường ấy là hành trình đưa hơn một tấn thiết bị lên các điểm cao, nối những bản làng giữa địa hình chia cắt của Tuyên Quang với thị trường bên ngoài.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận vai trò tiên phong của FPT trong nghiên cứu, đào tạo công nghệ lượng tử và AI

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận vai trò tiên phong của FPT trong nghiên cứu, đào tạo công nghệ lượng tử và AI

Ngày 12/10, Tập đoàn FPT và Pasqal (doanh nghiệp đứng đầu bảng xếp hạng 10 doanh nghiệp công nghệ lượng tử tại Pháp) đề xuất hợp tác đưa máy tính lượng tử về Việt Nam, phục vụ đào tạo, nghiên cứu và phát triển ứng dụng công nghệ. Đề xuất được hai bên trình bày tại buổi làm việc với Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng, hướng tới từng bước xây dựng năng lực điện toán lượng tử và phát triển nguồn nhân lực làm chủ công nghệ chiến lược tại Việt Nam.

Xóa vùng lõm sóng ở Lạng Sơn: Đưa kết nối đến những bản làng biệt lập

Xóa vùng lõm sóng ở Lạng Sơn: Đưa kết nối đến những bản làng biệt lập

Từ bản Lân Đặt biệt lập giữa núi rừng, nơi người dân vừa trải qua nhiều tháng bị nước lũ chia cắt, đến những tuyến cáp đang được triển khai tại Tràng Định, hành trình xóa vùng lõm sóng di động ở Lạng Sơn đang được thực hiện bằng quyết tâm của Viettel, sự vào cuộc của bộ đội và sự đồng lòng của chính quyền, nhân dân. Không chỉ đưa sóng 4G đến những nơi còn thiếu kết nối, chương trình còn mở rộng cơ hội tiếp cận thông tin, dịch vụ số, góp phần phát triển kinh tế - xã hội và củng cố quốc phòng, an ninh trên địa bàn biên giới.

Ứng dụng công nghệ viễn thám và GeoAI: Đột phá làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai

Ứng dụng công nghệ viễn thám và GeoAI: Đột phá làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai

Xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai "đúng, đủ, sạch, sống" đang là nhiệm vụ trọng tâm. Sự kết hợp giữa công nghệ viễn thám, thiết bị bay không người lái (UAV) và trí tuệ nhân tạo không gian địa lý (GeoAI) đang trở thành "chìa khóa" giúp ngành chức năng tối ưu hóa công tác kiểm tra, đối soát và làm sạch dữ liệu trên phạm vi toàn quốc.

Đô thị thông minh là để phục vụ con người tốt hơn, an toàn hơn

Đô thị thông minh là để phục vụ con người tốt hơn, an toàn hơn

Ngày 10/10, nằm trong chuỗi sự kiện chào mừng ngày Đổi mới sáng tạo Quốc gia 2026, Diễn đàn Đô thị thông minh tương lai 2026, do Cục Chuyển đổi số quốc gia, Viện Sáng tạo và Chuyển đổi số (VIDTI) phối hợp với Stamford Global Leadership Center (SGLC) tổ chức, dưới sự chỉ đạo và bảo trợ của Bộ Khoa học và Công nghệ, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam và UBND TP Hà Nội đã diễn ra với sự góp mặt của nhiều chuyên gia trong và ngoài nước.

VinFast tổ chức chuỗi lái thử ô tô điện tại 10 tỉnh, thành

VinFast tổ chức chuỗi lái thử ô tô điện tại 10 tỉnh, thành

Từ ngày 10/10 đến 1/11/2026, VinFast tổ chức chuỗi sự kiện “Lên đời xe điện – Chọn xe chọn VinFast” tại 10 tỉnh, thành ở ba miền với hoạt động trưng bày, lái thử và tư vấn thông tin là cơ hội để người dùng Việt dễ dàng chuyển đổi sang xe điện với ưu đãi hấp dẫn. Khách hàng tới sự kiện còn có dịp khám phá mẫu bán tải điện VinFast VF Wild.

FPT chia sẻ chiến lược làm chủ nền tảng công nghệ, góp phần phát triển quốc gia số

FPT chia sẻ chiến lược làm chủ nền tảng công nghệ, góp phần phát triển quốc gia số

Ngày 9/10, trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026, ông Lê Hồng Việt, Tổng Giám đốc FPT Smart Cloud, Tập đoàn FPT, trình bày chiến lược phát triển hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) có chủ quyền, khai thác dữ liệu và đưa công nghệ phục vụ người dân, doanh nghiệp, hoạt động quản trị của Chính phủ.

Vĩnh Long tìm giải pháp đột phá phát triển khoa học, công nghệ

Vĩnh Long tìm giải pháp đột phá phát triển khoa học, công nghệ

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Quỳnh Thiện yêu cầu xây dựng cơ chế tiếp nhận, xử lý kiến nghị của doanh nghiệp theo hướng rõ đầu mối, rõ thời hạn, rõ trách nhiệm và kết quả; kiên quyết khắc phục tình trạng chuyển lòng vòng, trả lời chung chung, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.