Julian Assange: Anh hùng báo chí hay đặc vụ của kẻ thù?

Julian Assange đã bị lôi ra khỏi Đại sứ quán Ecuador ở London vào ngày 11-4 sau gần 7 năm tự giam cầm, nhợt nhạt và xồm xoàm. Theo lời nhân viên Đại sứ quán, ông không phải là một vị khách dễ chịu. Ông ta bị cáo buộc đã có những hành vi không lành mạnh, theo Bộ trưởng Ngoại giao Ecuador.

Vua rò rỉ

Mặc dù vậy, những người ủng hộ ông cho rằng việc trục xuất và bắt giữ ông là một cuộc tấn công nghiêm trọng vào tự do báo chí. Những người khác nghĩ rằng đó là một tính toán lâu dài dành cho một người đàn ông đã phơi bày những thông tin nhạy cảm của phương Tây, đỉnh điểm là sự bất ổn của nền dân chủ Mỹ. Vậy ông Assange là một nhà báo anh hùng, nhà hoạt động liều lĩnh hay thậm chí là một đặc vụ của kẻ thù?

Không có nghi ngờ rằng ông Assange và tổ chức của ông, WikiLeaks, đã công bố một số rò rỉ ấn tượng nhất trong thập kỷ qua. Chúng bao gồm các tài liệu vạch trần hành vi sai trái của người Mỹ ở Iraq và Afghanistan (bao gồm cả ước tính thương vong dân sự lớn hơn ở Afghanistan so với báo cáo trước đây và đoạn video về một cuộc tấn công bừa bãi của một máy bay trực thăng Mỹ ở Iraq) vào năm 2010. 

Cùng năm, nó tiết lộ hơn 250.000 điện tín ngoại giao Mỹ, bị đánh cắp với sự giúp đỡ của Chelsea Manning, khi đó là một binh sĩ trẻ. Có lẽ nghiêm trọng nhất, năm 2016 WikiLeaks là đường dẫn cho các email bị Nga đánh cắp từ đảng Dân chủ, có thể đã làm ảnh hưởng đến quá trình bầu cử tổng thống Mỹ.

Theo một cách nào đó, ông Assange đã không làm gì hơn là theo chân các tổ chức tin tức lừng lẫy như vậy, từ lâu đã đưa ra một nền tảng cho những người chống lại chính phủ, và rất thích các biện pháp bảo vệ sửa đổi đầu tiên trong khi làm như vậy.

Tuy nhiên, có một số lý do tại sao hành vi của Assange đưa ông vào một loại khác. Các cáo buộc của Mỹ chống lại ông chỉ ra một sự khác biệt đáng chú ý. 

Họ cáo buộc Assange không chỉ công bố thông tin bị rò rỉ, đó là điều mà các nhà báo làm suốt thời gian, mà còn giúp Manning bẻ khóa mật khẩu vào một mạng Lầu Năm Góc bí mật, biến ông thành một kẻ đồng phạm âm mưu trộm cắp. 

Nhiều nhà báo khuyến khích các nguồn của họ cung cấp thêm thông tin, như ông Assange bị cáo buộc đã làm, nhưng hầu hết không giúp nguồn tin của họ bẻ khóa vật lý hoặc kỹ thuật số.

Bộ phận Tư pháp thời Tổng thống Barack Obama thừa nhận rằng họ không thể truy tố ông Assange mà không hình sự hóa việc rò rỉ của các phương tiện truyền thông. Nhưng bộ này cảnh báo rằng các nhà báo nếu bị cho là đặc vụ của một thế lực nước ngoài, hoặc âm mưu phạm tội với một thế lực nước ngoài, họ có thể bị bắt.

Vi phạm nguyên tắc đạo đức

Một số hành vi của WikiLeaks có thể đã tiến gần đến điều đó (mặc dù mức độ vai trò cá nhân của ông Assange trong hoạt động của nó chưa được biết). 

Theo một bản cáo trạng được công bố bởi Công tố viên đặc biệt Robert Mueller, năm 2016 WikiLeaks đã thúc giục các điệp viên Nga gửi thư điện tử liên quan đến ứng cử viên Dân chủ lúc đó, bà Hillary Clinton. Mục đích của nó là để thay đổi cuộc bầu cử có lợi cho đối thủ Dân chủ của cô Bernie Sanders.

Điều này chỉ ra sự khác biệt thứ hai giữa ông Assange và các phóng viên bình thường. Hầu hết các nhà báo có trách nhiệm sẽ không thông báo cho độc giả về nguồn gốc rõ ràng của thông tin. Ông Assange có thể không phải là một đặc vụ của kẻ thù, nhưng ít nhất ông ta là một "thằng ngốc hữu ích" cho kẻ thù của Mỹ.

Việc Assange cam kết bán phá giá thông tin, thay vì báo cáo thông tin, đã khiến chính ông trở thành vấn đề tranh cãi với các nhà báo thực sự. Năm 2011, ông đã xuất bản phiên bản chưa được công bố của các điện tín ngoại giao Mỹ. Ông không đồng ý với quyết định của một số tờ báo chỉ xuất bản những điện tín được chỉnh sửa vào năm trước đó. 

5 đối tác của ông gồm The Guardian, Thời báo New York, El País, Der Spiegel và Le Monde đều đã lên án hành động này, chỉ ra rằng ông Assange đã tiết lộ thông tin cá nhân nhạy cảm và chi tiết an ninh quốc gia với ít giá trị tin tức. Một số nguồn được nêu tên, chẳng hạn như một nhà báo người Ethiopia, đã buộc phải chạy trốn khỏi đất nước của họ vì tiết lộ của Assange.

Người ta đang tỏ ra hoài nghi về động cơ của chính quyền Donald Trump khi yêu cầu dẫn độ Assange từ Anh. Nhưng điều đó không có nghĩa là tự do báo chí dựa vào số phận của Assange. Nếu ông Assange coi mình là một nhà báo, ông đang rất cần một khóa học khắc phục về đạo đức cơ bản của nghề nghiệp.

Vĩnh Đông

Các tin khác

Đơn giản, ông là Diego Maradona

Đơn giản, ông là Diego Maradona

Đôi khi làm người ta ngưỡng mộ, đôi khi lại mang tiếng xấu, một tài năng bóng đá xuất chúng nhưng Diego Maradona là một thần tượng bóng đá với nhiều danh tiếng lẫn lộn.  
Diego Maradona: Huyền thoại lắm tài nhiều tật

Diego Maradona: Huyền thoại lắm tài nhiều tật

Đêm 25-11, huyền thoại bóng đá Diego Maradona đã qua đời ở tuổi 60 sau một cơn đau tim tại quê nhà Tigre, Argentina. Hai tuần trước, Maradona trải qua một ca phẫu thuật não và cho kết quả khá tích cực, sự ra đi của ông thực sự là một cú sốc lớn với bóng đá thế giới. Con người đó thấp bé trên sân cỏ nhưng là một tượng đài khổng lồ trong thế giới bóng đá và trái tim người hâm mộ.
Giấc mơ của Ngô Hồng Quang

Giấc mơ của Ngô Hồng Quang

Không phải đến bây giờ, Ngô Hồng Quang mới sáng tác ca khúc mà từ khi định hình con đường của một nghệ sĩ độc lập, anh đã bắt đầu viết.
Lance Armstrong: Một cuộc đời lừa dối

Lance Armstrong: Một cuộc đời lừa dối

Tính đến nay, scandal sử dụng doping của Lance Armstrong vẫn là vết nhơ khó gột rửa nhất trong lịch sử giải xe đạp danh tiếng Tour de France. Từ một người hùng, người truyền cảm hứng chiến thắng bệnh ung thư và vươn lên đến đỉnh cao, tay đua người Mỹ cuối cùng cũng chỉ là một kẻ lừa dối, chấp nhận những chiêu trò để đạt đến đỉnh cao.
Phá án nhanh nhờ bám địa bàn, gần nhân dân

Phá án nhanh nhờ bám địa bàn, gần nhân dân

Dáng người rắn rỏi, cẩn thận, tỉ mỉ là cảm nhận đầu tiên của tôi về Thiếu tá Phan Thanh Hải, Phó Đội trưởng Đội Cảnh sát hình sự, Công an huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang. Anh là người tham gia hầu hết các vụ án lớn, nghiêm trọng xảy ra trên địa bàn, được đồng đội và nhân dân tin yêu.
Người sáng lập Google

Người sáng lập Google

Larry Page là một trong những người sáng lập Google và chính thức trở thành CEO của Google vào ngày 4 tháng 4 năm 2011 và chỉ hai năm sau, năm 2013, Larry Page được bình chọn là CEO dưới 40 tuổi có ảnh hưởng nhất nước Mỹ.
Cha đẻ Sherlock Holmes là ai?

Cha đẻ Sherlock Holmes là ai?

Không chỉ những tín đồ đam mê tiểu thuyết trinh thám mà những người thích đọc sách trên thế giới, ít nhiều đều biết đến tập truyện Sherlock Holmes. Tác phẩm này được cho là sáng kiến lớn nhất, "cây cao bóng cả" trong lĩnh vực tiểu thuyết trinh thám. Có nhiều người chỉ biết đến tác phẩm trinh thám bậc nhất mọi thời đại là Sherlock Holmes mà lại không biết đến cha đẻ của tác phẩm ấy - quý ngài Conan Doyle.
Bill Gates: Từ người ham đọc sách đến tỷ phú

Bill Gates: Từ người ham đọc sách đến tỷ phú

Khoảng 50 năm trước, một cậu bé ham đọc sách có năng khiếu với những thiết bị mới lạ gọi là máy tính đã bán bộ phần mềm đầu tiên của mình, một bộ phần mềm về hệ thống quản lý chương trình giảng dạy cho trường trung học Seattle, nơi cậu đang theo học, số tiền nhận được cho phần mềm này là 4.200 đôla.
Trần Lương Vũ - Người hùng hóa quan tham

Trần Lương Vũ - Người hùng hóa quan tham

Năm 2007, chính phủ Trung Quốc bổ sung các hình thức hoạt động tình dục, đưa đi nước ngoài du lịch, du học, làm giúp việc... cũng là biến tướng của tham nhũng. Trước đây, Trung Quốc mới quy định được các hình thức của tham nhũng dưới dạng tiền và hiện vật.
Người quản gia của nhà Trắng

Người quản gia của nhà Trắng

Eugene Allen trải qua một cuộc sống như vậy nhưng bị ràng buộc của chế độ phân biệt chủng tộc, mặc dù làm việc tại Nhà Trắng trong 34 năm nhưng ông chẳng được ai biết đến cho đến khi có một người Mỹ gốc Phi đầu tiên bước vào làm chủ Nhà trắng...
Có một Sherlock Holmes ngoài trang sách

Có một Sherlock Holmes ngoài trang sách

Kể từ khi xuất hiện lần đầu tiên trong tác phẩm "A Study in Scarlet", thám tử Sherlock Holmes đã trở thành một nhân vật được cả thế giới biết đến và ngưỡng mộ. Có rất nhiều nhà nghiên cứu đã bỏ công ra tìm hiểu xem nhà văn Arthur Conan Doyle đã lấy những ai làm hình mẫu để tạo ra một Sherlock Holmes vô cùng trứ danh?!
Họa sỹ Phan Văn Tư và "Thế giới người đẹp"

Họa sỹ Phan Văn Tư và "Thế giới người đẹp"

Từ nhiều năm nay tôi đã say mê những bức tranh kỹ thuật số của họa sỹ Phạm Văn Tư về các người đẹp. Những người đẹp tưởng như tôi đã gặp trong đời, đã say mê trong đời, đã tôn vinh trong đời... Đó chính là "Thế giới người đẹp của Phạm Văn Tư".