Tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử quốc tế (IAEA) Rafael Grossi hôm nay (14/11) công du Iran và có cuộc đối thoại mà ông Grossi mô tả là "mang tính xây dựng" với Ngoại trưởng nước chủ nhà Abbas Araqchi về chương trình hạt nhân của Tehran, Reuters đưa tin.
Cùng ngày, Ngoại trưởng Iran Araqchi đăng bài trên mạng xã hội X khẳng định, Iran là "một thành viên cam kết" của Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) và rằng, Tehran sẵn sàng tham gia các cuộc đàm phán về vấn đề hạt nhân với quốc tế.
"Quả bóng đang ở trong tay EU/E3. (Iran) sẵn sàng đàm phán dựa trên lợi ích quốc gia và các quyền bất khả xâm phạm của chúng tôi, nhưng không sẵn sàng đàm phán khi bị gây áp lực và đe dọa", ông Araqchi nói, đề cập đến 3 cường quốc E3 là Anh, Pháp và Đức.
Theo giới truyền thông, sở dĩ ông Araqchi nhắc tới E3 trong tuyên bố của mình là bởi các nước châu Âu gần đây dường như thúc đẩy một nghị quyết chống lại Iran tại IAEA.
E3 đều là những nước kí kết thỏa thuận hạt nhân năm 2015 với Iran và Mỹ, Nga, Trung Quốc. Sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận này năm 2018, thời điểm ông Donald Trump làm Tổng thống Mỹ, E3 dẫn đầu nỗ lực đàm phán cứu vãn thỏa thuận, nhưng không thành công.
Trong bối cảnh căng thẳng với Mỹ và phương Tây leo thang, Iran những năm qua tăng cấp độ uranium làm giàu từ mức 3,5% lên 60%, vượt ngưỡng tối đa 3,67% nêu trong thỏa thuận 2015. Ngoài ra, Iran đã hạn chế hoạt động thanh sát của IAEA tại một số cơ sở hạt nhân.
Chuyến đi của lãnh đạo IAEA đến Iran lần này được thực hiện trong bối cảnh cơ quan trực thuộc LHQ này đang nỗ lực vận động Tehran cho phép mở rộng quy mô giám sát các địa điểm hạt nhân, cũng như tìm kiếm thông tin về dấu vết uranium được tìm thấy tại một số vị trí tại Iran.
Trong cuộc gặp sau đó cùng ngày với lãnh đạo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Iran Mohammad Eslam, ông Grossi mô tả việc duy trì đối thoại quốc tế về chương trình hạt nhân của Iran là vấn đề then chốt nhằm "làm sáng tỏ mọi việc và cuối cùng giúp chúng ta tránh xa xung đột".
Chưa rõ liệu các tuyên bố mới nhất có giúp đưa Iran và các cường quốc trở lại đàm phán cứu vãn thỏa thuận 2015 hay không. Sau khi có tin ông Trump tái đắc cử Tổng thống Mỹ, Phó Tổng thống Iran Mohammad Javad Zarif đã đề nghị ông Trump đánh giá lại chính sách "áp lực tối đa" mà Mỹ đã áp dụng chống lại Tehran khi ông nắm quyền từ 2017-2021.
Iran đề nghị Tổng thống Trump dừng chính sách "áp lực tối đa" 
