Hoãn xét xử nhóm thanh tra Bộ Xây dựng vòi tiền doanh nghiệp

• Đề nghị truy tố 4 bị can trong vụ đoàn thanh tra Bộ Xây dựng "vòi tiền"
• Bắt giam em gái bà Kim Anh, cựu Phó phòng thuộc Bộ Xây dựng

4 bị cáo bị truy tố về tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản gồm: Nguyễn Thị Kim Anh (SN 1975, cựu Phó trưởng Phòng phòng chống tham nhũng); Đặng Hải Anh (SN 1981, cựu chuyên viên Phòng Thanh tra xây dựng 2); Nguyễn Thị Kim Liên (SN 1977, cựu cán bộ Phòng Thanh tra xây dựng 3, em ruột của bị cáo Kim Anh) và Nguyễn Thùy Linh (SN 1994, cựu cán bộ Phòng Giám sát, kiểm tra và xử lý sau thanh tra). Khung hình phạt mà 4 bị cáo bị truy tố từ 20 năm tù đến chung thân.

Các bị cáo tại phiên xử.

Trong vụ án này, cơ quan tố tụng xác định, Kim Anh giữ vai trò chủ mưu, đã chỉ đạo đồng phạm thực hiện nhiều hành vi trái thẩm quyền, không đúng chức trách được giao để đe dọa các bị hại nhằm chiếm đoạt tài sản.

Bị cáo chủ mưu Nguyễn Thị Kim Anh.

Trong số hơn 60 người được Toà án triệu tập đến phiên xử, ông Nguyễn Ngọc Tuấn (Chánh Thanh tra Bộ Xây dựng) có mặt. Ông Bùi Anh Tuấn (Trưởng phòng giám sát, kiểm tra và xử lý sau thanh tra Bộ Xây dựng) và 40 bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt. Ngoài ra, 3 trong số 10 luật sư bào chữa cho 4 bị cáo cũng vắng mặt.

Trước sự vắng mặt của nhiều thành phần, đại diện Viện KSND tỉnh Vĩnh Phúc thực hành quyền công tố tại phiên toà đề nghị HĐXX hoãn phiên tòa để tiếp tục triệu tập những người vắng mặt đến phiên toà lần sau. Sau khi hội ý, Chủ tọa phiên toà chấp nhận đề nghị của đại diện Viện kiểm sát khi quyết định hoãn phiên toà. Thời gian mở lại phiên tòa sẽ được thông báo sau.

Theo cáo trạng của Viện KSND tỉnh Vĩnh Phúc, tháng 8/2018, Thanh tra Bộ Xây dựng thông báo cho UBND huyện Vĩnh Tường về kế hoạch thanh tra năm 2019. Sau đó, Nguyễn Thị Kim Anh được giao làm Trưởng đoàn thanh tra tại huyện Vĩnh Tường. Theo kế hoạch làm việc, Kim Anh chỉ được thanh tra đối tượng là UBND huyện Vĩnh Tường. Tuy nhiên, Kim Anh và đồng phạm lại lên kế hoạch thanh tra UBND các xã không thuộc diện thanh tra để tìm vi phạm, từ đó ép các đơn vị sẽ phải nộp tiền để xin giảm nhẹ hoặc bỏ qua sai phạm.

Tháng 5/2019, sau khi tổng hợp toàn bộ dự án do 29 xã, thị trấn của huyện Vĩnh Tường làm chủ đầu tư, Kim Anh và đồng phạm chia nhau rà soát. Kim Anh yêu cầu cấp dưới “Nếu đơn vị nào có vi phạm nhưng biếu quà thì cứ nhận, người nhận sẽ được chia 1/3”. Để ép các đối tượng bị thanh tra phải chi tiền, Kim Anh và đồng phạm đã đánh giá nhiều đơn vị có sai phạm về xây dựng.

Bị cáo Nguyên Thị Kim Liên (em ruột bị cáo Kim Anh).

Sau đó, Kim Anh soạn dự thảo thanh tra, buộc những đơn vị này phải thừa nhận vi phạm. Nếu đơn vị nào không thừa nhận sẽ phải giải trình tại trụ sở Thanh tra Bộ Xây dựng ở thành phố Hà Nội.

Do lo sợ bị xử lý, nhiều chủ đầu tư và nhà thầu xây dựng ở huyện Vĩnh Tường đã tìm gặp Kim Anh và cán bộ đoàn thanh tra, đặt vấn đề tạo điều kiện giúp đỡ giảm nhẹ hoặc bỏ qua lỗi vi phạm. Kim Anh yêu cầu chủ đầu tư hoặc nhà thầu phải đưa tiền cho đoàn thanh tra. Khi gặp bị hại, Kim Anh hoặc viết ra giấy, hoặc đánh số tiền phải nộp trên máy tính, rồi đưa cho họ xem sau đó xóa đi. Để tránh bị ghi âm, Kim Anh rất ít khi nói ra bằng lời. Do bức xúc với thủ đoạn của đoàn thanh tra, nhiều chủ doanh nghiệp, kế toán UBND xã và cá nhân trên đị bàn huyện Vĩnh Tường đã gửi đơn tố cáo và cung cấp thông tin cho cơ quan điều tra.

Chiều 12/6/2019, Công an Vĩnh Phúc phát hiện Đặng Hải Anh đang nhận 90 triệu của một chủ doanh nghiệp đến xin bỏ qua sai phạm. Cùng ngày, cơ quan Công an bắt quả tang Kim Anh nhận gần 160 triệu đồng của hai kế toán xã. Kết quả điều tra xác định, từ cuối tháng 5/2019 đến khi bị bắt, Kim Anh cùng đồng phạm đã nhận hơn 2,1 tỷ đồng của 54 doanh nghiệp và hàng loạt cá nhân, tổ chức khác trong huyện Vĩnh Tường. Trong tổng số tiền chiếm đoạt, Kim Anh chia cho Đặng Hải Anh 183 triệu, chia Nguyễn Thùy Linh 116 triệu. Kim Anh chiếm đoạt hơn 1,3 tỷ đồng.

Nguyễn Thị Kim Liên (em gái Kim Anh) giúp Kim Anh gửi số tiền 310 triệu đồng liên quan vụ án vào tài khoản ngân hàng của Liên. Kim Anh và Kim Liên thỏa thuận, sẽ chia nhau số tiền này.

Phó Chánh thanh tra Bộ Xây dựng đại diện Chánh Thanh tra Bộ Xây dựng có mặt tại phiên toà.

Ngày 18/6/2019, Cơ quan điều tra Công an tỉnh Vĩnh Phúc khởi tố vụ án thì ngay hôm sau, Kim Liên đã rút toàn bộ tiền tang vật để tẩu tán. Viện kiểm sát đánh giá, hành vi của Kim Liên rất nghiêm trọng vì là đồng phạm giúp sức tích cực cho Kim Anh chiếm đoạt tài sản. Đối với Đặng Hải Anh và Nguyễn Thùy Linh, cơ quan tố tụng xác định là đồng phạm, giúp sức tích cực cho Kim Anh hoàn thành tội phạm nên đề nghị xử lý hai bị cáo này bằng bản án thật nghiêm khắc.

Ngoài 4 bị cáo trên, Viện kiểm sát cũng đề cập trách nhiệm của một số cán bộ thanh tra Bộ Xây dựng. Trong đó có ông Nguyễn Ngọc Tuấn (Chánh thanh tra Bộ Xây dựng) và ông Bùi Anh Tuấn (Trưởng phòng Giám sát, kiểm tra và Xử lý sau thanh tra thuộc Bộ này) được xác định là những người liên quan vụ án.

Tuy nhiên, cơ quan tố tụng chưa chứng minh được ông Nguyễn Ngọc Tuấn và Bùi Anh Tuấn có liên quan việc 4 bị cáo chiếm đoạt tiền hay chỉ đạo đoàn thanh tra rà soát sai đối tượng, thu tiền và ăn chia số tiền chiếm đoạt nên không đề cập xử lý hình sự đối với hai ông này.