Từ vụ đột nhập tiệm vàng
Rạng sáng một ngày cuối năm 2018, trên địa bàn TP Lai Châu (Lai Châu), xảy ra vụ trộm cắp tài sản đặc biệt nghiêm trọng. Kẻ gian đã đột nhập vào cửa hàng vàng bạc “Tuấn Tuyền” có địa chỉ tại số nhà 130, đường Trần Hưng Đạo, TP Lai Châu, lấy trộm 300 cây vàng gồm nhẫn, lắc, hoa tai, mặt dây chuyền được làm bằng vàng 18k, vàng tây, vàng ý, ước tính trị giá tài sản bị mất khoảng hơn 3 tỷ đồng.
Vụ trộm cắp tài sản có tính chất rất nghiêm trọng, tài sản bị mất số lượng lớn, lần đầu tiên xảy ra trên địa bàn Lai Châu với thủ đoạn tinh vi đã gây xôn xao dư luận, ảnh hưởng đến tình hình ANTT trên địa bàn.
Ngay sau khi nhận tin báo, Ban Giám đốc Công an tỉnh Lai Châu đã trực tiếp xuống địa bàn nơi xảy vụ việc; chỉ đạo Phòng Cảnh sát hình sự chủ trì, phối hợp với các đơn vị chức năng nhanh chóng tiến hành điều tra, làm rõ vụ việc.
Căn cứ vào tính chất của vụ án, ngày 6/12/2018, Ban Giám đốc Công an tỉnh Lai Châu đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh, xác lập chuyên án truy xét và thành lập Ban chuyên án đấu tranh. Ngày 6/12/2018, Ban chuyên án đã huy động 60 CBCS thuộc các đơn vị nghiệp vụ tập trung điều tra, theo dấu vết nóng của đối tượng.
Căn cứ vào kết quả khám nghiệm hiện trường, các tài liệu thu thập được trong quá trình điều tra, Công an tỉnh Lai Châu, Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an và Công an tỉnh Lạng Sơn xác định: Đối tượng gây án ở tiệm vàng Tuấn Tuyền và đối tượng gây án tại tiệm vàng Mai Chung ở TP Lạng Sơn vào ngày 8/10/2018 là một. Ngoài trộm cắp trên địa bàn tỉnh Lai Châu, Lạng Sơn, nhiều khả năng đối tượng đã thực hiện hành vi trộm cắp tài sản ở nhiều tỉnh, thành trên toàn quốc trong thời gian qua. Trước tính chất nghiêm trọng của vụ án, Công an tỉnh Lai Châu đã báo cáo lãnh đạo Bộ Công an.
Vào thời điểm đó, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thượng tướng Lê Quý Vương, Thứ trưởng Bộ Công an, ngày 19/12/2018, Cục Cảnh sát hình sự đã quyết định thành lập Ban chỉ đạo chuyên án để chỉ đạo, phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ thuộc Bộ Công an, Công an tỉnh Lai Châu, Công an tỉnh Lạng Sơn, khám phá, làm rõ đối tượng đột nhập vào các tiệm vàng trộm cắp tài sản với giá trị đặc biệt lớn.
Ngay từ khi thành lập, bên cạnh các hoạt động nghiệp vụ, các thành viên của Ban chuyên án đã phát động phong trào quần chúng tố giác tội phạm, vận động người dân khai báo, cung cấp thông tin đối tượng phạm tội. Các tổ công tác của Phòng Cảnh sát hình sự phối hợp với Công an TP Lai Châu đã trực tiếp xuống địa bàn cơ sở, phát động phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc; tuyên truyền, vận động nhân dân tố giác tội phạm; khai báo, cung cấp các thông tin liên quan đến bị hại, đối tượng nghi vấn. Các tổ công tác đã tiến hành phát 7000 phiếu thu thập thông tin đến các hộ gia đình trên địa bàn 5 phường, 2 xã của TP Lai Châu; tổ chức họp dân để vận động quần chúng tham gia công tác tố giác tội phạm.
Qua công tác phát động quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc, Ban chuyên án đã nhận được nhiều thông tin có giá trị từ nhân dân về các manh mối liên quan đến vụ án. Một số người dân đã trực tiếp gọi điện thoại, cung cấp thông tin cho cơ quan Công an. Trên cơ sở đó, đã rà soát, sàng lọc diện đối tượng, sớm có những định hướng điều tra phù hợp, đảm bảo phá án trong thời gian ngắn nhất. Qua kết quả điều tra, thu thập được, Ban chuyên án nhận định đối tượng gây án một mình và là người ngoài tỉnh với thủ đoạn hết sức tinh vi, chuyên nghiệp, có sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Sau khi gây án, đối tượng rời khỏi địa bàn Lai Châu.
Sau nhiều ngày theo dõi, với sự phối hợp giúp đỡ của các đơn vị nghiệp vụ, ngày 20/12/2018, tại thị xã Nghĩa Lộ, Ban chuyên án gồm Công an tỉnh Lai Châu và Cục Cảnh sát hình sự đã phối hợp với Công an tỉnh Yên Bái bắt giữ Nguyễn Văn Năm (SN 1987, trú tại xã Phúc Sơn, huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái). Quá trình bắt giữ và khám xét khẩn cấp đối tượng, Cơ quan điều tra đã thu giữ nhiều vật chứng liên quan đến hành vi phạm tội của Năm.
Đấu trí với tên trộm tinh quái
Năm 2010, sau khi chấp hành xong án phạt tù 36 tháng về tội trộm cắp tài sản, Năm tiếp tục thực hiện nhiều vụ trộm cắp tài sản ở các huyện Gia Bình, huyện Quế Võ của tỉnh Bắc Ninh; huyện Nam Sách, huyện Cẩm Giàng của tỉnh Hải Dương và bị các đơn vị trên ra Quyết định truy nã về tội trộm cắp tài sản (4 Quyết định truy nã). Để tránh sự phát hiện của Cơ quan Công an, sau đó Năm trốn sang tỉnh Quảng Đông (Trung Quốc) ở với mẹ là Lương Thị Lợi trong hai năm. Đến năm 2014, Năm quay về Việt Nam, đối tượng làm giả CMND mang tên Nguyễn Mạnh Hùng (SN 1987, trú tại tổ 80B, Kim Liên, Đống Đa, Hà Nội). Sau đó, Năm lên bản Nang Phai, xã Phúc Sơn, huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái làm quen và sinh sống với nhau như vợ chồng cùng chị Hà Thị Q (SN 1995) và có 2 con chung. Tại đây, Năm cùng Q kinh doanh, mua bán điện thoại, cho thuê phông bạt và tổ chức sự kiện. “Ngựa quen đường cũ”, do cần tiền ăn chơi, đánh bạc nên Năm đã lên kế hoạch thực hiện hàng loạt các vụ trộm cắp tài sản ở các tiệm vàng của nhiều tỉnh, thành phố trên toàn quốc.
Khoảng 1h, ngày 30/11/2018, Năm chuẩn bị 1 chiếc ba lô, trong đó có 2 tuốc nơ vít, 1 kìm nhỏ và một số bộ quần áo với mục đích thực hiện hành vi trộm cắp tài sản. Đối tượng đón xe khách Thái Nguyên qua thị xã Nghĩa Lộ, tỉnh Yên Bái lên bến xe khách tỉnh Lai Châu rồi chuyển xe khách đi tỉnh Điện Biên với mục đích tìm các tiệm vàng sơ hở, đột nhập trộm cắp tài sản. Khi đến TP Điện Biên Phủ, Năm nghỉ tại một nhà nghỉ bình dân gần bến xe khách của tỉnh. Trong thời gian ở Điện Biên, đối tượng thuê xe ôm, tìm các tiệm bán vàng trên địa bàn thành phố tìm cách lấy trộm tài sản. Song do các tiệm vàng ở đây rất kiên cố, không thể đột nhập nên Năm đã không thực hiện được hành vi trộm cắp tài sản.
Đến khoảng 18h00 ngày 3/12/2018, Năm đi xe khách sang địa bàn tỉnh Lai Châu. Khi ra khu vực chợ Trung tâm TP Lai Châu, Năm phát hiện tiệm bán vàng Tuấn Tuyền có địa chỉ tại số nhà 130, đường Trần Hưng Đạo, có khả năng dễ đột nhập nhất và đã quyết định lựa chọn.
Đêm 4/12/2018, rạng sáng 5/12/2018, Năm quyết định sẽ đột nhập trộm tiệm vàng Tuấn Tuyền. Vì thế, khoảng 23h45 ngày 4/12/2018, sau khi trả phòng nghỉ, đối tượng đã bắt xe taxi ra khu vực đường Trần Hưng Đạo, cạnh hiệu vàng Tuấn Tuyền nhằm trèo lên đột nhập. Song vào thời điểm đó có quá nhiều người qua lại gần hiệu vàng nên đối tượng đã không thực hiện được hành động. Đến 4h sáng 5/12/2018, đối tượng tiếp tục đến thuê phòng tại nhà nghỉ Phương Trang 2. Đến 23h45 cùng ngày, đối tượng trả phòng nghỉ rồi đi đến tiệm vàng Tuấn Tuyền. Sau khi quan sát, không thấy không có người qua lại, đối tượng tháo giày đi chân không khoác ba lô và trèo lên cột viễn thông, trèo ô sắt bảo vệ hông nhà rồi lên tầng 4 của hiệu vàng Tuấn Tuyền. Tại đây, Năm dùng tay đẩy, bẻ lan can Inox rồi chui vào ban công; lấy tuốc nơ vít trong ba lô cậy cửa chính của tầng 4 nhưng không được. Đối tượng tiếp tục trèo lên hàng rào lan can và dùng tuốc nơ vít cậy ô thoáng trên cửa sổ phòng thờ tầng 4 đặt xuống sàn ban công. Sau đó, Năm chui vào nhà, đi xuống tầng 1 thực hiện hành vi trộm cắp vàng tây gồm: hoa tai, nhẫn, dây chuyền. Sau khi lấy được toàn bộ tài sản, Năm tẩu thoát ra bên ngoài.
Quá trình đấu tranh, Năm thừa nhận ngoài vụ trộm cắp trên địa bàn tỉnh Lai Châu, đối tượng đã gây ra 23 vụ ở các tiệm vàng trên nhiều tỉnh, thành phố, gồm: Hà Nội 5 vụ; Thanh Hoá 4 vụ; Nam Định 2 vụ, Thái Bình 2 vụ, Sơn La 2 vụ, Thái Nguyên 1 vụ, Hòa Bình 1 vụ, Hà Tĩnh 1 vụ. Tổng số tiền của 24 vụ trộm cắp tiệm vàng ở 12 tỉnh, thành phố là trên 54 tỷ đồng.
Sau khi bắt Năm mở màn cho quá trình phá án, Ban chuyên án chỉ đạo các điều tra viên dày dạn kinh nghiệm tập trung vào điều tra, xét hỏi đối tượng. Từ kết quả đấu tranh khai thác đối tượng và thông tin, tài liệu thu thập được, ban chuyên án đã chỉ đạo các mũi điều tra viên, trinh sát viên phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự tiếp tục thu thập tài liệu, chứng cứ, quyết tâm bắt bằng được đối tượng tiêu thụ vàng của Năm.
Ban đầu, Năm khai, sau khi trộm 24 vụ ở các tiệm vàng, đối tượng đã sang Quảng Đông, Trung Quốc bán cho một cửa hàng vàng, bạc. Trước tình hình trên, Ban chuyên án đã tập trung đấu tranh, xét hỏi và đưa ra các luận cứ chính xác. Đồng thời “mưa dầm thấm lâu”, bằng sự kiên trì, khéo léo, các điều tra viên đã khiến Năm phải khuất phục. Đến ngày 10/10/2019, Năm đã thừa nhận việc bán vàng trộm cắp được cho 2 tiệm vàng ở thị xã Nghĩa Lộ, tỉnh Yên Bái. Ngay khi có thông tin trên, Ban chuyên án đã cử 1 tổ công tác phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự tiến hành thu thập tài liệu, chứng cứ 2 tiệm vàng trên.
Ngày 17/10/2019, sau khi đã có đủ tài liệu chứng cứ, Công an tỉnh Lai Châu đã phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự và với sự giúp đỡ của Công an tỉnh Yên Bái đã tiến hành bắt khẩn cấp, tạm giữ hình sự đối với 2 chủ tiệm vàng là Tạ Thị Si (SN 1969), là chủ tiệm vàng Tùng Hoa và Lại Quang Phú (SN 1987), chủ tiệm vàng Kim Phú (cùng trú tại phường Trung Tâm, thị xã Nghĩa Lộ, tỉnh Yên Bái) về hành vi tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Kết quả khám xét 2 tiệm vàng trên, Ban chuyên án đã tạm giữ để điều tra hàng trăm cây vàng, bạc cùng nhiều tài liệu giấy tờ liên quan đến hành vi phạm tội của các đối tượng.
Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Ban chỉ đạo chuyên án, Công an các tỉnh, 4 phố: Hà Nội, Hòa Bình, Sơn La, Thái Nguyên, Nam Định, Thái Bình, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Nam, Lạng Sơn, Thanh Hóa đã tiến hành khởi tố vụ án và chuyển cho Công an tỉnh Lai Châu sáp nhập điều tra vụ án chung.
Triệt phá đường dây khai thác gỗ trái phép ở Vườn quốc gia Yok Đôn (kỳ 6) 
Cuộc chiến với tội phạm ma tuý có vũ trang trên các tuyến biên giới (kỳ 5) 
