Tăng cường công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại
Theo Chi cục Hải quan Khu vực II, hoạt động buôn lậu và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới đang ngày càng phức tạp và tinh vi. Nhiều đối tượng liên tục thay đổi thủ đoạn để qua mặt lực lượng chức năng, thậm chí lợi dụng chính sách tạo thuận lợi thương mại của Chính phủ và ngành Hải quan để che giấu hành vi vi phạm.
Thời gian qua, lực lượng hải quan đã phát hiện nhiều chiêu thức buôn lậu mới, như: nhập khẩu máy móc, dây chuyền sản xuất không đạt chuẩn, đưa hàng cấm và hàng kinh doanh có điều kiện núp bóng nguyên phụ liệu gia công, hay lợi dụng thủ tục từ chối nhận hàng, tái xuất hàng để buôn lậu và gian lận thương mại.
Trước diễn biến này, Chi cục Hải quan Khu vực II đã triển khai hàng loạt biện pháp nghiệp vụ mạnh, phối hợp chặt chẽ với hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu và các đơn vị liên quan nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, vận chuyển trái phép hàng hóa, ma túy và tiền chất qua biên giới. Chỉ trong 10 tháng năm 2025, đơn vị đã phát hiện gần 4.000 vụ vi phạm, với giá trị hàng hóa gần 11.000 tỷ đồng; lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính và khởi tố hoặc chuyển cơ quan chức năng đề nghị khởi tố 28 vụ án.
Theo đánh giá của Chi cục Hải quan khu vực II, thời gian qua, tình hình tội phạm ma túy trên địa bàn quản lý của đơn vị diễn biến ngày càng phức tạp, với nhiều phương thức, thủ đoạn mới, tinh vi, manh động và có yếu tố xuyên quốc gia. Tuyến hàng không và chuyển phát nhanh tiếp tục bị các đường dây ma túy lợi dụng làm “điểm trung chuyển”, đưa ma túy từ châu Âu, châu Mỹ vào Việt Nam, hoặc từ Việt Nam tuồn sang các nước như Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc)…
Thủ đoạn cất giấu ma túy của các đối tượng rất tinh vi, thay đổi liên tục. Ma túy thường được giấu trong hàng quà biếu, thực phẩm, linh kiện điện tử, đồ gia dụng; một số đối tượng còn giấu trong người, hành lý cá nhân để qua mắt lực lượng Hải quan. Chủng loại ma túy chủ yếu là MDMA, cocaine, ketamine, cần sa, chất gây nghiện và hướng thần.
Trong 10 tháng năm 2025, Chi cục Hải quan khu vực II đã chủ trì, phối hợp với các lực lượng chức năng trên địa bàn phát hiện, xử lý 20 vụ/9 đối tượng vi phạm về ma tuý (gồm 04 vụ ma tuý qua đường bưu chính, 14 vụ ma tuý qua tuyến đường hàng không, 02 vụ ma túy đường bộ). Tang vật vi vi phạm thu giữ khoảng 119,4 kg ma túy các loại.
Theo nhận định của Chi cục Hải quan khu vực II, thời điểm cuối năm, lượng hàng hóa XNK sẽ gia tăng đáng kể, qua đó tình hình buôn lậu, gian lận thương mại cũng phức tạp. Bên cạnh các giải pháp tạo thuận lợi cho hàng hóa XNK, hành khách XNC, lãnh đạo Chi cục Hải quan Khu vực II yêu cầu các đơn vị tăng cường công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại, ngăn chặn kịp thời hành vi vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới trên tất cả các tuyến, địa bàn trọng điểm, trọng tâm vào các mặt hàng cấm, hàng hóa có giá trị lớn, thuế suất cao, xuất nhập khẩu có điều kiện.
Tăng cường công tác thu thập, xử lý thông tin và các biện pháp nghiệp vụ kiểm soát hải quan khác trong giai đoạn cao điểm cuối năm, trước, trong và sau tết Nguyên đán năm 2026. Xây dựng và ban hành quy chế phối hợp, trao đổi, cung cấp thông tin về công tác kiểm soát hải quan giữa các đơn vị thuộc Chi cục. Tiếp tục triển khai các chuyên đề, kế hoạch kiểm soát rủi ro năm 202. Trong đó, tăng cường công tác thu thập thông tin, phân tích rủi ro hàng hóa XNK trên địa bàn; thiết lập tiêu chí áp dụng kiểm tra trong quá trình làm thủ tục hải quan; cung cấp thông tin, phối hợp kiểm tra giám sát thực tế hàng hóa; tăng cường quản lý hải quan chống gian lận, giả mạo xuất xứ chuyển tải bất hợp pháp… Bên cạnh đó, Chi cục triển khai các giải pháp, biện pháp, chỉ đạo của lãnh đạo các cấp nhằm thực hiện nội dung Công điện 63/CĐ-TTg ngày 12/5/2025 của Thủ tướng Chính phủ về chấn chỉnh kỷ cương, tăng cường trách nhiệm, khắc phục hạn chế, tạo lập môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi cho doanh nghiệp và Công điện 65/CĐ-TTg ngày 15/5/2025 của Thủ tướng Chính phủ về mở đợt cao điểm đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ…
Điều động hơn 300 công chức tăng cường cho cơ sở
Theo Chi cục Hải quan Khu vực II, sau khi mở rộng phạm vi quản lý trên địa bàn hành chính mới của TP. Hồ Chí Minh (bao gồm Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu), khối lượng công việc tăng đột biến. Thực hiện chỉ đạo của Cục Hải quan (Bộ Tài chính), đơn vị đã khẩn trương bổ sung lực lượng cho tuyến cơ sở để đáp ứng yêu cầu quản lý và phục vụ doanh nghiệp. Ngay sau khi công tác sáp nhập được ổn định, từ tháng 8/2025, Chi cục đã điều động 286 công chức từ các phòng tham mưu và nghiệp vụ xuống hỗ trợ các chi cục hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh. Đáng chú ý, trước tình trạng lượng hàng hóa XNK qua cảng Cát Lái tăng mạnh và dự báo tiếp tục tăng cao vào dịp cuối năm, đơn vị đã tiếp tục điều động thêm hơn 20 công chức — bao gồm lãnh đạo chi cục, lãnh đạo phòng, các ban tham mưu và công chức nghiệp vụ — nhằm giảm tải cho lực lượng tại Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 1 và bảo đảm dòng chảy thông quan được thông suốt.
Tính đến nay, theo mô hình tổ chức mới, Chi cục Hải quan Khu vực II đã điều động hơn 300 công chức hỗ trợ tuyến cơ sở, góp phần quan trọng vào việc duy trì kỷ cương quản lý và đáp ứng nhu cầu thông quan ngày càng tăng của doanh nghiệp.
Bên cạnh việc điều động lực lượng, Chi cục Hải quan Khu vực II cũng đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ thông tin trong toàn bộ các khâu nghiệp vụ. Đây là yêu cầu cấp thiết khi lượng hàng hóa thông quan qua các cửa khẩu do đơn vị quản lý chiếm hơn 40% toàn Ngành, trong khi ngành Hải quan đang triển khai lộ trình cắt giảm thủ tục, rút ngắn thời gian thông quan và sắp xếp lại tổ chức bộ máy.
Tại hội nghị đối thoại với doanh nghiệp xuất nhập khẩu mới đây, ông Vương Tuấn Nam, Trưởng phòng Nghiệp vụ Hải quan, Chi cục Hải quan Khu vực II cho biết: Sau khi sáp nhập và vận hành theo mô hình tổ chức mới, khối lượng công việc tăng mạnh ở tất cả các cấp, không chỉ tại cửa khẩu mà cả trong các phòng chức năng thuộc khối tham mưu. Dù vậy, theo ông Nam, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp luôn là ưu tiên số một của Chi cục. Mỗi ngày, đơn vị phải xử lý và ký hàng loạt văn bản hướng dẫn thủ tục, giải đáp vướng mắc liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu. “Chúng tôi luôn sẵn sàng tiếp nhận và giải đáp mọi khó khăn của doanh nghiệp liên quan đến lĩnh vực hải quan,” ông Vương Tuấn Nam nhấn mạnh, khẳng định cam kết đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp trong bối cảnh khối lượng công việc ngày càng lớn.
Theo lãnh đạo Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 1, ngay sau khi xuất hiện tình trạng dồn ứ tờ khai trong vài ngày, đơn vị đã nhanh chóng tăng cường nhân lực cho khâu thông quan và kéo dài thời gian làm việc ngoài giờ để xử lý lượng hồ sơ tồn đọng
. Lãnh đạo chi cục yêu cầu công chức tiếp nhận và giải quyết hồ sơ ngay khi được chuyển đến, nhằm rút ngắn tối đa thời gian thông quan cho doanh nghiệp. Để hỗ trợ doanh nghiệp hiệu quả hơn, đơn vị cũng đã kiện toàn Tổ giải đáp vướng mắc, đồng thời công bố đường dây liên lạc trực tiếp để doanh nghiệp phản ánh, trao đổi và nhận hỗ trợ kịp thời trong quá trình làm thủ tục. Nhờ loạt giải pháp đồng bộ, đến ngày 24/11, nhiều doanh nghiệp cho biết thời gian làm thủ tục thông quan tại cảng Cát Lái đã được cải thiện rõ rệt, nhanh hơn đáng kể so với những ngày trước đó. Doanh nghiệp kỳ vọng cơ quan Hải quan sẽ tiếp tục sớm khắc phục các bất cập còn tồn tại và duy trì hiệu quả hỗ trợ để quá trình thông quan luôn thông suốt.
Không chỉ tập trung xử lý tờ khai, Chi cục Hải quan Khu vực II cũng lên kế hoạch làm việc với doanh nghiệp kinh doanh cảng nhằm phối hợp tháo gỡ khó khăn, giúp việc chuyển hàng từ khu vực trung tâm vào khu vực kiểm hóa diễn ra nhanh hơn, thuận lợi hơn, hạn chế tối đa chi phí phát sinh cho doanh nghiệp.
Thông quan ngay với hàng nhập khẩu phục vụ khắc phục thiên tai
Trước những thiệt hại nặng nề do thiên tai, bão lũ gây ra trong những ngày qua, ngày 24/11/2025, Cục Hải quan đã ban hành Công văn hoả tốc số 37959/CHQ-VP chỉ đạo các đơn vị hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu khẩn trương triển khai các biện pháp hỗ trợ thông quan cho hàng hóa viện trợ khẩn cấp. Theo đó, lãnh đạo Cục Hải quan yêu cầu các đơn vị đảm bảo thông quan trong ngày đối với các chuyến hàng viện trợ, đảm bảo hàng hóa cứu trợ được vận chuyển kịp thời đến những vùng đang chịu ảnh hưởng nặng nề. Thành lập ngay Tổ hỗ trợ chuyên trách để xử lý nhanh mọi khó khăn, vướng mắc phát sinh, không để chậm trễ việc cứu trợ đồng bào. Cục Hải quan cam kết đồng hành, tạo mọi điều kiện để hàng hóa cứu trợ sớm đến tay người dân, góp phần hỗ trợ khắc phục hậu quả và ổn định cuộc sống cho bà con vùng bão lũ.
Ngăn chặn các vụ việc vi phạm về xuất xứ hàng hóa, ghi nhãn hàng hóa
Chiều 26/11, thông tin từ Cục Hải quan cho biết, thực hiện Kế hoạch số 3362/KH-CHQ của Cục Hải quan về kiểm tra, giám sát và kiểm soát chống chuyển tải bất hợp pháp, gian lận xuất xứ đối với hàng hoá nhập khẩu, xuất khẩu, quá cảnh, thời gian qua, Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã chủ động xây dựng và triển khai quyết liệt Chuyên đề số 66/CĐ-ĐTCBL ngày 17/4/2025. Theo đó, đơn vị đã tăng cường công tác thu thập, phân tích thông tin, xác định trọng điểm; đồng thời kịp thời tổ chức lực lượng trao đổi thông tin và phối hợp với một số đơn vị Hải quan tại các địa bàn trọng điểm để kiểm tra thực tế các lô hàng nhập khẩu, quá cảnh có dấu hiệu nghi vấn vi phạm pháp luật hải quan. Tính đến nay, đơn vị đã phối hợp với các đơn vị hải quan cửa khẩu kiểm tra, phát hiện nhiều vụ việc vi phạm, trong đó đáng chú ý là các vụ việc liên quan đến gian lận xuất xứ và ghi nhãn hàng hoá.
Điển hình, gần đây lực lượng Hải quan đã kịp thời ngăn chặn và bắt giữ lô hàng quá cảnh từ Trung Quốc đi Campuchia qua Cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị, trong đó cất giấu trên 2.000 sản phẩm túi xách, dép giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng như LOUIS VUITTON, CHANEL, HERMES và CROCS.
Ngày 22/11/2025, tại Trụ sở Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị - xã Đồng Đăng - tỉnh Lạng Sơn, Tổ công tác thuộc Chi cục Điều tra chống buôn lậu (Đội 1) đã phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị (Chi cục Hải quan khu vực VI) kiểm tra thực tế 1 lô hàng quá cảnh từ Trung Quốc đi Campuchia có nghi vấn vi phạm về khai báo hải quan.
Theo khai báo của doanh nghiệp, lô hàng gồm 39 mục hàng. Kết quả kiểm tra thực tế hàng hoá cho thấy, ngoài 39 mục hàng phù hợp với khai báo hải quan, còn có một số mặt hàng không có trong khai báo, trong đó có 04 mục hàng hoá có dấu hiệu vi phạm sở hữu trí tuệ gồm: 1800 đôi dép trẻ em nhãn hiệu Crocs, 175 túi xách tay gắn nhãn hiệu LOUIS VUITTON, 65 túi xách tay gắn nhãn hiệu CHANEL, 125 túi xách tay gắn nhãn hiệu HERMES. Tất cả số hàng hóa trên đều là hàng mới 100%. Hiện, cơ quan Hải quan đang tiếp tục xác minh, làm rõ dấu hiệu vi phạm để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Trước đó, lực lượng Hải quan đã kịp thời ngăn chặn, bắt giữ lô hàng quá cảnh từ Trung Quốc đi Campuchia qua Cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị, cất giấu hơn 2.000 sản phẩm gồm giày dép, balo, váy áo giả mạo nhãn hiệu Crocs, Nike, BALMAIN, trên nhãn hàng hoá có chữ “Made in Viet Nam” cùng 11.500 sản phẩm tai nghe điện thoại giả mạo nhãn hiệu OPPO…
Ngày 22/10/2025, tại Bãi kiểm tra thực tế hàng hoá thuộc khu vực Cửa khẩu Hữu Nghị - Lạng Sơn, Tổ công tác của Đội 1 (thuộc Chi cục Điều tra chống buôn lậu) đã phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị (Chi cục Hải quan khu vực VI) kiểm tra thực tế 1 lô hàng quá cảnh từ Trung Quốc đi Campuchia có nghi vấn vi phạm về khai báo hải quan.
Theo khai báo của doanh nghiệp, hàng hóa trong lô hàng gồm 15 mục hàng. Tuy nhiên, kết quả kiểm tra thực tế hàng hoá cho thấy, chỉ có 1/15 mục hàng phù hợp với khai báo hải quan. Trong số 14/15 mục hàng còn lai có: 8 mục hàng khai thừa hoặc thiếu số lượng so với thực tế hàng hoá; 6 mục hàng không có hàng hoá trên thực tế. Ngoài ra, cơ quan Hải quan còn phát hiện 21 mục hàng không có trong khai báo hải quan, trong đó có 05 mục hàng có dấu hiệu vi phạm quyền sở hữu trí tuệ bao gồm 1.100 đôi dép nhựa xốp giả mạo nhãn hiệu Crocs; 50 bộ váy áo giả mạo nhãn hiệu BALMAIN, trên nhãn hàng hoá có chữ Couture ELYSÉES 64-83; 50 đôi giày thể thao và 900 cái balo vải giả mạo nhãn hiệu Nike, trên hàng hoá có chữ “Made in Việt Nam”. Bên cạnh đó còn phát hiện 11.500 sản phẩm tai nghe dùng cho điện thoại giả mạo nhãn hiệu OPPO.
Kết quả, ngày 18/11/2025, cơ quan Hải quan đã ban hành Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi: Khai sai so với thực tế về lượng (tang vật có giá trị trên 10.000.000 đồng); Hành vi quá cảnh hàng hoá giả mạo nhãn hiệu xuất xứ Việt Nam và hành vi quá cảnh hàng hoá giả mạo nhãn hiệu. Tổng số tiền phạt là 250.800.000 đồng, đồng thời buộc tiêu 5 mục hàng giả mạo nhãn hiệu.
Hải quan lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ 
