Dự án đường dây 500kV Quảng Trạch - Quỳnh Lưu là 1 trong 4 dự án thành phần, thuộc dự án đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch (Quảng Bình) đến Phố Nối (Hưng Yên), được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 500/QĐ-TTg ngày 15/5/2023 Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030 tầm nhìn đến năm 2050 (Quy hoạch điện VIII). Đây là dự án nằm trong danh mục các công trình trọng điểm, có tính chất đặc biệt quan trọng, nhằm đảm bảo cung ứng điện cho các tỉnh miền Bắc, đồng thời góp phần giúp giảm tải cho các đường dây 500kV Bắc - Nam mạch 1, 2 đang vận hành hiện nay.
Dự án được đầu tư xây dựng mới đường dây 500kV 2 mạch, dài khoảng 226km, đi qua địa bàn 3 tỉnh Quảng Bình, Hà Tĩnh và Nghệ An với tổng số 463 vị trí móng cột. Trong đó đoạn qua tỉnh Quảng Bình dài 1,8km gồm 10 vị trí móng cột, đoạn qua tỉnh Hà Tĩnh dài 141,52km gồm 285 vị trí móng cột và đoạn qua tỉnh Nghệ An dài 82,2 km gồm 168 vị trí móng cột. Trong đó, riêng địa bàn Hà Tĩnh với địa bàn 9 huyện, thị xã bị ảnh hưởng, địa phương này được đánh giá là chịu ảnh hưởng lớn nhất trong tất cả các tỉnh có đường dây đi qua.
Ngày 18/1/2024, dự án qua địa bàn Hà Tĩnh được nhà đầu tư tổ chức khởi công, đến nay các nhà thầu đã triển khai thi công đồng loạt tại 93 vị trí móng. Về kết quả thực hiện công tác GPMB, đến ngày 7/2/2024, các địa phương Hà Tĩnh đã bàn giao 100% vị trí móng cột, đảm bảo tiến độ thực hiện dự án. Hiện các huyện, thị xã đang triển khai các bước tiếp theo, phấn đấu hoàn thành, bàn giao 100% mặt bằng phần hành lang tuyến với chiều dài 140,8km đúng tiến độ trong tháng 3/2024.
Theo đánh giá của các nhà thầu thi công, dự án đường dây 500kV mạch 3 đoạn qua địa bàn tỉnh Hà Tĩnh gặp không ít khó khăn do địa hình phức tạp, trong đó có nhiều vị trí thi công móng cột nằm trong rừng sâu hoặc trên núi cao dẫn đến việc mở đường công vụ và quá trình thi công gặp nhiều khó khăn.
Đơn cử, các vị trí móng cột 29, 30 và 31 thuộc gói thầu xây lắp 12 do Công ty TNHH MTV Xây lắp điện 4 thi công có vị trí nằm trên dãy núi Hoành Sơn (TX Kỳ Anh). Các vị trí này nằm trên núi, không chỉ khó khăn trong việc mở đường công vụ, tập kết vật liệu, thiết bị máy móc mà thời tiết khắc nghiệt trong những ngày qua cũng ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ thi công. Hay như vị trí móng cột 175 thuộc gói thầu số 25 qua địa bàn xã Cẩm Thạch, huyện Cẩm Xuyên. Cùng với các cột 135 và 136, cột 175 là một trong những cột cao nhất của tuyến với độ cao lên đến 145m, trọng lượng 426 tấn.
Quá trình triển khai thực hiện cùng với các yếu tố về địa hình, thời tiết chuyển biến bất thường, đơn vị thi công còn triển khai nhiều móng cột ở các vị trí khác nhau nên việc vận chuyển vật tư, phương tiện thi công trong thời tiết không thuận lợi, địa hình phức tạp cũng gây ra rất nhiều khó khăn khi làm các trụ, móng.
Trong quá trình thực hiện dự án đường dây 500kV mạch 3 Quảng Trạch - Quỳnh Lưu đoạn qua Hà Tĩnh, mặc dù địa phương báo cáo đã bàn giao 100% vị trí móng cột song đến nay công tác đền bù, GPMB vẫn còn gặp một số khó khăn, vướng mắc. Một số huyện, thị xã chưa hoàn thành xét duyệt nguồn gốc đất để có cơ sở triển khai áp giá, lập phương án bồi thường và chưa phê duyệt giá đất cụ thể để có cơ sở triển khai lập niêm yết phương án bồi thường. Có 2 vị trí móng tại đã bàn giao mặt bằng nhưng đang vướng mắc chưa triển khai thi công do các hộ dân chưa thống nhất đơn giá bồi thường cây và đất, đang yêu cầu bồi thường đất hành lang tuyến.
Cùng với đó, quá trình triển khai đã có sự sai khác về ranh giới toạ độ vị trí móng trụ. Dự án đã được chấp thuận chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng đối với các vị trí móng cột song đối với phần diện tích đường tạm phục vụ thi công, vẫn chưa được các cấp có thẩm quyền xem xét phê duyệt hoặc hướng dẫn thực hiện.
Theo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), thời hạn bàn giao mặt bằng thi công toàn tuyến theo quy định là vào ngày 31/3 nhưng đến nay trên toàn tuyến vẫn còn hơn một nửa vị trí hành lang tuyến, khoảng néo chưa được bàn giao. Trong đó, tính đến ngày 28/3 nhiều địa phương đang vướng mắc, điển hình là tỉnh Quảng Bình chưa bàn giao vị trí nào và tỉnh Hà Tĩnh vẫn còn 79 vị trí. Một số địa phương khác mặc dù đã cam kết bàn giao đúng kế hoạch nhưng sau đó lại xin lùi thời hạn đến ngày 12/4.
Liên quan vấn đề này, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Trần Báu Hà cho biết, khó khăn vướng mắc trong quá trình thực hiện dự án này trên địa bàn Hà Tĩnh, chủ yếu vẫn là chuyển đổi mục đích sử dụng diện tích rừng phát sinh nằm ngoài ranh giới được cấp thẩm quyền phê duyệt. Vấn đề này, địa phương đề nghị chủ đầu tư tiếp tục thẩm định phê duyệt chủ trương để thực hiện dự án đúng tiến độ.
Ngoài ra, liên quan đến công tác đền bù GPMB, Hà Tĩnh cũng đề nghị Bộ Công Thương chỉ đạo chủ đầu tư xây dựng khung bồi thường chung cho dự án để địa phương áp dụng. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh khẳng định thời gian tới, Hà Tĩnh tiếp tục vào cuộc quyết liệt xử lý các khó khăn, vướng mắc, phối hợp cùng chủ đầu tư hoàn thành dự án theo tiến độ Thủ tướng Chính phủ giao.
Tỉnh Hà Tĩnh cũng luôn xác định tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ “chỉ bàn làm không bàn lùi”, “vượt nắng, thắng mưa, thắng rét”, “ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương”, “thi công 3 ca 4 kíp” để từ đó yêu cầu các sở, ban, ngành liên quan theo chức năng nhiệm vụ hỗ trợ các địa phương, chủ đầu tư xử lý kịp thời các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện dự án. Hiện nay, lãnh đạo UBND tỉnh Hà Tĩnh đang yêu cầu UBND các huyện, thị xã khẩn trương hoàn thành xét nguồn gốc đất, phê duyệt giá đất cụ thể, lập và trình duyệt phương án bồi thường để chi trả tiền cho các hộ dân, bàn giao mặt bằng. Phần móng, các địa phương tập trung đẩy nhanh tiến độ xét nguồn gốc đất, dự thảo giá trị bồi thường hỗ trợ, hỗ trợ phối hợp chủ đầu tư, tổ chức vận động người dân nhận tiền để bàn giao mặt bằng cho các nhà thầu triển khai thi công.
Đối với phần hành lang, tỉnh Hà Tĩnh cũng đã chỉ đạo các địa phương khẩn trương kiểm tra rà soát, vận động các hộ dân tự tái định cư tại chỗ, phân tán hoặc sớm có phương án bố trí tái định cư và di dời nhà ra khỏi hành lang an toàn, đáp ứng tiến độ dự án. Hiện nay, toàn tỉnh đã hoàn thành việc kê kiểm cây cối, đất đai bị ảnh hưởng trong hành lang tuyến, lập phương án bồi thường, hỗ trợ để bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công.
Dự án đường dây 500kV mạch 3 đã hoàn thành công tác chuẩn bị đầu tư 
Thủ tướng: Huy động tổng lực, hoàn thành đường dây 500kV mạch 3 nối dài vào tháng 6/2024 
Gấp rút triển khai dự án đường dây 500kV mạch 3 
