UBND TP Hà Nội vừa gửi tờ trình, dự thảo nghị quyết tới HĐND TP về quy định vùng phát thải thấp. Theo Luật Thủ đô 2024, vùng phát thải thấp là khu vực được xác định để hạn chế phương tiện giao thông gây ô nhiễm môi trường.
Hà Nội xác định khu vực thuộc vùng bảo vệ nghiêm ngặt và vùng hạn chế phát thải được xác định tại Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
TP xác định tiêu chí vùng phát thải thấp gồm: Khu vực thuộc vùng bảo vệ nghiêm ngặt và vùng hạn chế phát thải được xác định tại Quy hoạch Thủ đô Hà Nội; khu vực thường xuyên xảy ra ùn tắc giao thông từ mức độ D đến F theo TCVN và khu vực có chỉ số chất lượng không khí trong tối thiểu một năm gần nhất ở dưới mức trung bình theo số liệu trạm quan trắc chuẩn của quốc gia và TP.
Tại các khu vực vùng phát thải thấp, Hà Nội sẽ cấm xe môtô, xe gắn máy chạy xăng theo khung giờ/thời điểm hoặc khu vực; cấm xe môtô, xe gắn máy hoạt động kinh doanh trên nền tảng phần mềm ứng dụng hỗ trợ kết nối vận tải lưu thông.
Hà Nội hạn chế, tiến tới cấm ôtô không đáp ứng quy chuẩn khí thải mức 4 lưu thông vào vùng phát thải thấp theo khung giờ/thời điểm hoặc khu vực.
Hà Nội cũng đưa ra quy định với xe máy, ôtô hoạt động kinh doanh vận tải dùng nhiên liệu hóa thạch, trong đó yêu cầu lộ trình chuyển đổi xanh với xe máy là trước năm 2030, với taxi 100% phương tiện thay thế, đầu tư mới sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh, thân thiện môi trường từ 1/7/2026.
Từ ngày 1/1/2035, UBND TP sẽ quyết định việc hạn chế lưu thông loại phương tiện giao thông đường bộ, lộ trình, phạm vi trên một số tuyến đường, phần đường, làn đường, chiều đường, khung giờ theo điều kiện thực tế.
Cùng với đó, Hà Nội sẽ không thực hiện đầu tư mới và thực hiện đăng ký mới có kiểm soát các phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch khi thải bỏ phương tiện giao thông cũ đã hết hạn lưu thông, đặc biệt đối với các phương tiện thuộc sở hữu của tổ chức.
Chỉ cho phép các phương tiện giao thông lưu thông vào vùng phát thải thấp, gồm xe ô tô đáp ứng quy chuẩn khí thải từ mức 4 trở lên; xe mô tô, xe gắn máy đáp ứng quy chuẩn khí thải từ mức 3 trở lên; xe cơ giới thân thiện môi trường, xe cơ giới sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh; xe ưu tiên và các phương tiện giao thông được cấp phép lưu thông của cơ quan có thẩm quyền cho tới khi hết hạn được lưu thông theo quy định của pháp luật.
Cấm lưu thông các xe tải có khối lượng toàn bộ theo thiết kế xác định trong Giấy chứng nhận đăng kiểm xe trên 3.500 kg trở lên.
Thu hồi ngay các phương tiện giao thông gây ô nhiễm môi trường, các phương tiện hết hạn lưu thông theo quy định của pháp luật.
Có chính sách ưu đãi, hỗ trợ khuyến khích chuyển đổi phương tiện thân thiện với môi trường, phương tiện sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh.
Áp dụng chính sách hỗ trợ những đối tượng sinh sống và làm việc trong vùng phát thải thấp, các tổ chức, doanh nghiệp thực hiện chuyển đổi phương tiện giao thông sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng năng lượng sạch, phương tiện giao thông không phát thải.
Lý giải cho đề xuất cấm xe môtô, xe gắn máy chạy xăng theo khung giờ/thời điểm hoặc khu vực thay vì cấm toàn thời gian, UBND TP cho hay quá trình xin ý kiến các sở, ban, ngành, UBND phường, xã và đăng tải trên Cổng thông tin của thành phố, Sở Nông nghiệp và Môi trường (đơn vị chủ trì soạn thảo) nhận được một số góp ý đề nghị giãn lộ trình thực hiện, đảm bảo phù hợp với điều kiện hạ tầng giao thông, an sinh xã hội, thói quen và hành vi.
Những góp ý đến từ các đơn vị: Sở Tư pháp, Sở Xây dựng, Sở Tài chính, UBND phường Tây Hồ, Giảng Võ, Viện Kinh tế xã hội Hà Nội và đặc biệt là Hiệp hội các Nhà sản xuất xe máy Việt Nam; 16 doanh nghiệp trong ngành cung ứng linh kiện, phụ tùng xe máy trên cả nước; Hiệp hội doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam và ý kiến phản biện xã hội của Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.
Hà Nội đề xuất hỗ trợ hộ nghèo 20 triệu đồng/xe khi chuyển đổi xe xăng sang xe sử dụng năng lượng sạch 
