Giám đốc sản xuất phim “Tận hiến” tiết lộ hành trình “chạm vào ký ức” của Tình báo CAND

Phóng viên: Nếu tôi nhớ không nhầm, từ hơn 1 năm trước, Giám đốc sản xuất cùng ê kíp đã bắt đầu có những chuyến công tác sang Lào để chuẩn bị cho  phim “Tận hiến”?

Trung tá Vũ Liêm: Khoảng cuối năm 2024, khi ý tưởng mới thành hình, ê-kíp sản xuất của Điện ảnh CAND đã lên đường sang Lào để khảo sát bối cảnh và tìm hiểu thêm về chất liệu cho câu chuyện. Đây không phải là những chuyến “đi chọn cảnh” thông thường của những người làm phim. Chúng tôi gọi đó là cuộc hành trình “ngược dòng thời gian để tìm kiếm vỉa quặng chất liệu sáng tạo lấp lánh chiến công của cha anh”

Để tái hiện không khí ngột ngạt, góc khuất khốc liệt và cả sự cô độc của những người chiến sĩ tình báo, chúng tôi phải đi đến nơi mà các bậc tiền bối đã từng nằm gai nếm mật, thực hiện sứ mệnh thiêng liêng với Tổ quốc. Ê kíp rong ruổi qua những con đường từ rừng núi đến đô thị, làm việc với nhiều chuyên gia, đặc biệt là buổi gặp gỡ với gia đình nguyên mẫu hình tượng chiến sĩ tình báo Nguyễn Thành hiện vẫn định cư bên nước bạn. Đó quả là chất liệu “sống” quá đỗi chân thực, đem đến những chi tiết mà khó có trí tưởng tượng nào hư cấu nên được.

Chúng tôi xác định rất rõ ràng: “Tận hiến” là tác phẩm nghệ thuật tựa nén tâm nhang tri ân sâu sắc, là hành trình “trở về” để chạm vào những ký ức lặng thầm của lực lượng Tình báo CAND. Những chiến sĩ ấy hoạt động giữa lằn ranh sinh tử, ẩn mình trong bóng tối để bảo vệ ánh sáng chính nghĩa, chấp nhận sự hy sinh thầm lặng. Vì thế, các góc máy, bối cảnh, lời thoại phải toát lên được cái “hồn” của sự thật lịch sử, nhưng đồng thời phải chạm đến được những góc sâu thẳm nhất của cảm xúc con người.

Phóng viên: Phim Việt Nam về tình báo không nhiều nhưng có những tác phẩm đã trở thành kinh điển của Điện ảnh Việt. Những người làm “Tận hiến” có áp lực trước những cái bóng rất lớn của các bậc tiền bối?

Trung tá Vũ Liêm: Chúng ta từng có những bộ phim về tình báo đã in sâu vào ký ức của nhiều thế hệ khán giả và trở thành thước đo mẫu mực. Đó là niềm tự hào của nền điện ảnh - truyền hình nước nhà, nhưng cũng là những “ngọn núi sừng sững” đối với ê-kíp thực hiện phim “Tận hiến”.

Nhưng thay vì cố gắng gồng mình để so kè hay tìm cách vượt qua những “cái bóng” vĩ đại ấy, chúng tôi chọn cách tiếp thu nền tảng di sản và rẽ sang một lối đi khác: Một góc nhìn gai góc, khuất lấp và mang tính thân phận con người nhiều hơn.

Nếu như các tác phẩm kinh điển trước đây thường tập trung làm nổi bật tầm vóc của những chiến công lịch sử, những pha đấu trí vĩ mô, mang tính sống còn, để đi đến thắng lợi huy hoàng, thì “Tận hiến” lại soi chiếu thẳng vào những góc riêng trong tâm hồn người chiến sĩ tình báo. Chúng tôi muốn bóc tách lăng kính hào quang để khán giả nhìn thấy tận cùng sự giằng xé, nỗi cô độc tột độ của những con người chấp nhận sống một cuộc đời không phải của mình trong vỏ bọc để làm nhiệm vụ.

Bạn hãy hình dung, ranh giới giữa cái thiện và cái ác trong thế giới đó vô cùng mong manh. Có những người lính tình báo phải đối mặt với sự nghi kỵ của đồng đội, sự quay lưng của người thân, và cả những lúc tự hoài nghi chính bản ngã của mình. Cái giá của một chiến công đôi khi không chỉ đo bằng máu, mà bằng sự tĩnh lặng đến gai người của những nỗi hàm oan sau bao nhiêu năm. Và chúng tôi kỳ vọng sự hy sinh lặng lẽ, âm thầm và đầy tính "con người" ấy sẽ để lại một sức ám ảnh dai dẳng trong lòng khán giả sau khi những khung hình cuối cùng của bộ phim được khép lại.

Phóng viên: Vũ Liêm quen thuộc với khán giả và người trong giới với phim điều tra, phá án. Đây có phải là lợi thế của anh khi tham gia làm phim “Tận hiến”?

Trung tá Vũ Liêm: Việc từng tham gia thực hiện nhiều phim về điều tra, phá án chắc chắn mang lại cho tôi một lợi thế nhất định về việc hiểu câu chuyện sẽ được triển khai thế nào và có những điểm nhấn ra sao, cả trên trang giấy kịch bản lẫn hiện trường tác nghiệp và đặc biệt ở khâu hậu kỳ hoàn thiện.

Tuy nhiên, với vai trò Giám đốc sản xuất, áp lực lại ở một khía cạnh hoàn toàn khác: Đó là bài toán tổng thể từ tài chính, tiến độ, bối cảnh, nhân sự đến việc đảm bảo chất lượng nghệ thuật.

Một trong những thử thách lớn nhất của “Tận hiến” chính là việc quay ở nước ngoài, trong điều kiện địa hình, thời tiết và hạ tầng không phải lúc nào cũng thuận lợi. Nhưng cũng chính trong những khó khăn đó, chúng tôi lại có được những trải nghiệm rất đáng giá, đó sẽ là những câu chuyện hậu trường mà có lẽ sau này sẽ trở thành một phần ký ức rất đặc biệt của cả ê-kíp.

Phóng viên: Anh có thể tiết lộ,“Tận hiến”có những gì đặc sắc nhất mà ê kíp làm phim muốn dành cho khán giả của mình hay không?

Trung tá Vũ Liêm: Để nói về diện mạo của “Tận hiến”, tôi muốn nhấn mạnh rằng con số 15 tập (mỗi tập 45 phút) là một sự tính toán kỹ lưỡng về nhịp kể. Chúng tôi không chọn cách kéo dài lê thê mà tập trung vào độ “đậm đặc” của nội dung, để mỗi tập phim đều là một mắt xích quan trọng không thể tách rời trong một cấu trúc tổng thể được đầu tư bài bản.

Ba yếu tố then chốt tạo nên sự khác biệt của dự án này bao gồm:

Về câu chuyện - cuộc chiến trong tâm bão:

Linh hồn thực sự của bộ phim “Tận hiến” nằm ở những khoảng lặng. Đó không chỉ là những màn đấu trí căng thẳng đến nghẹt thở giữa lực lượng của ta và địch, mà là cuộc hành trình đơn độc vào sâu thẳm nội tâm nhân vật. Chúng tôi đặt người chiến sĩ vào những tình huống ngặt nghèo, nơi ranh giới giữa nhiệm vụ quốc gia và xúc cảm cá nhân bị đẩy đến tận cùng của sự thử thách. Khán giả sẽ thấy được rằng, sự hy sinh lớn nhất đôi khi không nằm ở chiến trường, mà nằm ở việc phải kìm nén những tình cảm con người nhất để phục vụ cho lý tưởng cao cả. Sẽ có một trải nghiệm khá thú vị cho khán giả khi theo dõi bộ phim ở những đoạn nội tâm này.

Về không gian và bối cảnh - tầm vóc và sự chân thực:

Đây có lẽ là một trong những niềm tự hào lớn nhất của chúng tôi. Lần đầu tiên, một bộ phim truyền hình về đề tài tình báo lại tái hiện bối cảnh hoạt động tại nước bạn Lào với quy mô lớn và toàn diện đến vậy. Những cánh rừng đại ngàn, những nẻo đường đất đỏ và không gian văn hóa đặc trưng của nước bạn sẽ hiện lên một cách sống động, tạo nên một phông nền kỳ vĩ và chân thực cho cuộc đời hoạt động thầm lặng của các chiến sĩ tình báo trên nước bạn.

Về ngôn ngữ điện ảnh - sự vi tế của hình ảnh:

Đây là phim truyền hình nhưng với sự chủ động ê kíp đã ứng dụng những phương pháp quay và công nghệ hiện đại nhất để tăng cường chiều sâu thị giác, tạo ra một không gian mang hơi thở của dòng phim tình báo đầy tính tương phản và ám ảnh. Tuy nhiên, chúng tôi sử dụng ngôn ngữ điện ảnh để kể chuyện, để lột tả sự cô độc và hiểm nguy chứ không lạm dụng để biến bộ phim thành một sản phẩm hành động thuần túy. Từng góc máy, màu phim và âm nhạc đều được tính toán để khán giả cảm nhận được sự chân thực, giúp họ không chỉ “xem” mà là đang “sống” cùng nhân vật trong từng khoảnh khắc sinh tử.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn anh!