Giải Nobel vật lý 2015 đã có chủ

Hôm qua (6/10), Viện hàn lâm khoa học Hoàng gia Thụy Điển đã công bố chủ nhân của giải thưởng Nobel vật lý năm 2015.

Giải Nobel vật lý năm nay được trao cho 2 nhà khoa học đến từ Nhật, Takaaki Kajita và Canada, Arthur B. McDonald vì những đóng góp quan trọng của hai ông trong việc chứng minh rằng các hạt neutrino có định dạng, điều này cũng có nghĩa là những hạt này có khối lượng.

Nhà khoa học Takaaki Kajita, người Nhật, sinh năm 1959, hiện là Viện trưởng Viện nghiên cứu vũ trụ và là Giáo sư tại trường ĐH Tokyo, Kashiwa, Nhật Bản. Ông đã trình bày những phát hiện cho thấy các hạt neutrino trong môi trường chuyển sang một dạng thái khác trên đường đến Trái đất. Nghiên cứu này được ông thực hiện tại Đài quan sát Super-Kamiokande ở Nhật Bản.

Trong khi đó, nhóm nghiên cứu tại Canada do nhà khoa học Arthur B. McDonald đứng đầu đã chứng minh được rằng các hạt  neutrino từ Mặt trời không biến mất trên đường đến Trái đất. Những hạt này đã được thu lại ở dạng thái khác khi chúng đến Đài quan sát Sudbury Neutrino. Arthur B. McDonald là công dân Canada. Ông sinh năm 1943, là GS danh dự tại ĐH Queen, Kingston, Canada.

Chân dung 2 nhà khoa học đồng nhận giải Nobel vật lý 2015 - Arthur B. McDonald (trái) và Takaaki Kajita (phải)
Chân dung 2 nhà khoa học đồng nhận giải Nobel vật lý 2015 - Arthur B. McDonald (trái) và Takaaki Kajita (phải)

Câu đố về hạt neutrino khiến các nhà khoa học phải vật lộn tìm câu giải đáp nhiều thập kỷ qua đến nay đã được giải quyết. Theo cách tính toán trước đây thì có đến hai phần ba số lượng hạt neutrino biến mất khi đến Trái đất, nhưng hiện giờ với phát hiện từ 2 nhà khoa học trên thì những hạt này không biến mất mà chuyển sang một dạng thái khác. Điều này cũng dẫn đến kết luận rằng những hạt neutrino có khối lượng nhất định dù là nhỏ.

Đối với vật lý, đây là một phát hiện lịch sử. Những tiêu chuẩn trước đây về hoạt động sâu bên trong sự việc tưởng chừng đã thành công mĩ mãn nay đã sang một chương mới khác với những gì mà hơn 20 năm qua các nhà khoa học vẫn đang tiến hành. Những phát hiện mới đã chỉ ra rõ rằng những tiêu chuẩn trước đây không thể hoàn thiện lý thuyết về thành phần cơ bản của vũ trụ.

Nhiều hạt neutrino sản sinh ra trong qua trình phản ứng giữa các bức xạ vũ trụ và bầu khí quyển Trái đất. Những hạt khác được sản sinh trong các phản ứng hạt nhân bên trong Mặt trời. Mỗi giây có đến hàng nghìn tỷ hạt neutrino đi qua cơ thể chúng ta và hầu như không thể cản chúng bởi neutrino là những hạt khó nắm bắt nhất của tự nhiên.

Hiện nay, các thí nghiệm vẫn đang được tiến hành với cường độ cao trên toàn thế giới nhằm nắm bắt những hạt này. Những khám phá mới về các hạt này hi vọng sẽ đem đến những thay đổi trong sự hiểu biết hiện nay của chúng ta về lịch sử, cấu trúc và tương lai của vũ trụ.

Minh Long (Theo nobelprize.org)

Các tin khác

Tổng thống Putin ra cảnh báo sau vụ cầu Crimea liên tục bị tấn công

Tổng thống Putin ra cảnh báo sau vụ cầu Crimea liên tục bị tấn công

Tổng thống Nga Vladimir Putin hôm 19/11 tuyên bố Moskva sẽ có biện pháp đáp trả mạnh mẽ sau các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào cầu Crimea, đồng thời loại trừ khả năng đạt thỏa thuận tạm dừng tập kích các cơ sở năng lượng và mục tiêu trên biển trong thời điểm hiện tại.

Mỹ - Trung Quốc: Quan điểm trái chiều về kiểm soát trí tuệ nhân tạo

Mỹ - Trung Quốc: Quan điểm trái chiều về kiểm soát trí tuệ nhân tạo

Tại Hội nghị Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc đã thể hiện những quan điểm khác nhau về quản trị trí tuệ nhân tạo (AI). Trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo các quy định quản lý có thể kìm hãm đổi mới sáng tạo, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh công nghệ này cần luôn nằm dưới sự kiểm soát của con người.

Thượng đỉnh Mỹ - Nga - Trung hé lộ triển vọng kiểm soát hạt nhân và hòa bình thế giới

Thượng đỉnh Mỹ - Nga - Trung hé lộ triển vọng kiểm soát hạt nhân và hòa bình thế giới

Ngày 19/11, Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã có cuộc gặp tại biệt thự Kylin, bên lề Hội nghị Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC). Cuộc gặp ba bên tập trung thảo luận về kiểm soát vũ khí hạt nhân và các vấn đề an ninh quốc tế.

Hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ - Nga - Trung chính thức khai mạc

Hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ - Nga - Trung chính thức khai mạc

Cuộc gặp ba bên mang tính lịch sử giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã chính thức diễn ra chiều 19/11. Theo thông tin từ truyền thông nhà nước Trung Quốc, ông Tập Cận Bình là người chủ trì cuộc họp thượng đỉnh này và đã có bài phát biểu khai mạc gửi tới hai nhà lãnh đạo còn lại.

Ủy ban châu Âu đề xuất gói vay 45 tỷ euro hỗ trợ Ukraine

Ủy ban châu Âu đề xuất gói vay 45 tỷ euro hỗ trợ Ukraine

Ngày 18/11, Ủy ban châu Âu đã chính thức đề xuất một khoản vay mới trị giá 45 tỷ euro (tương đương 49,5 tỷ USD) dành cho Ukraine. Động thái này nhằm giúp Kiev bù đắp khoảng thiếu hụt ngân sách lên tới 70 tỷ euro trong năm tới, trong bối cảnh cuộc chiến với Nga vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Iran tấn công Kuwait, đáp trả Mỹ không kích đảo Qeshm

Iran tấn công Kuwait, đáp trả Mỹ không kích đảo Qeshm

Ngày 18/11, Iran tuyên bố đã tiến hành các cuộc tấn công vào các cơ sở triển khai máy bay không người lái (UAV) và tên lửa của Mỹ tại Kuwait vào ban đêm, sau khi Washington không kích đảo Qeshm của Iran ở eo biển Hormuz. Đây là lần đầu tiên Iran tấn công một quốc gia đồng minh của Mỹ ở Vịnh kể từ tháng 9.

Máy bay quân sự Nga rơi tại Siberia, 19 người thiệt mạng

Máy bay quân sự Nga rơi tại Siberia, 19 người thiệt mạng

Một máy bay vận tải quân sự An-12 của Nga đã rơi tại vùng Kemerovo, phía Tây Nam Siberia, khiến toàn bộ 19 người trên khoang tử vong. Bộ Quốc phòng Nga nhận định nguyên nhân ban đầu có thể liên quan đến sự cố kỹ thuật và đang tiến hành điều tra.