Dự án kè bờ tả sông Ba gần 1.300 tỷ đồng chậm giải phóng mặt bằng, vì sao?

Dự án này được UBND tỉnh Phú Yên phê duyệt theo quyết định số 1800/QĐ-UBND ngày 13/10/2020 và điều chỉnh bởi quyết định số 91/QĐ-UBND ngày 7/2/2023. Dự án do Ban quản lý các dự án đầu tư xây dựng (BQL DAĐTXD) tỉnh Phú Yên – nay là BQL DAĐTXD khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk làm chủ đầu tư với tổng nguồn vốn gần 1.272 tỷ đồng. Công trình gồm các hạng mục xây dựng bờ kè chống xói lở, khu hạ tầng kỹ thuật, đường giao thông và nạo vét, khai thông dòng chảy đoạn sông trong dự án; thời gian thực hiện giai đoạn 2019-2026.

Ngoại trừ gói thầu 02XL thi công gia cố sửa chữa kè Phú Lộc cơ bản thuận lợi, còn lại gói thầu số 01XL thi công 4 hạng mục (xây lắp tuyến kè chống xói lở, khu hạ tầng kỹ thuật, đường giao thông và nạo vét, khai thông dòng chảy) dù chủ đầu tư dự án và đơn vị thi công (Công ty CP Đầu tư hạ tầng Miền Trung) đã có nhiều nỗ lực tích cực, nhưng do vấp phải một số trở ngại nên tiến độ GPMB không đáp ứng kịp thời.

Theo tìm hiểu của PV Báo CAND, trong các hạng mục xây dựng bờ kè, khu hạ tầng kỹ thuật và đường giao thông tại gói thầu 01XL có 287 thửa đất gồm 92,74ha phải thu hồi, trong đó có 156 thửa đất do địa phương quản lý, 131 thửa đất do các hộ gia đình đang sử dụng. UBND huyện Phú Hòa trước đây đã kiểm kê đất đai, nhà ở, vật kiến trúc, cây cối hoa màu của 220 hộ gia đình và 1 công trình của Công ty CP cấp thoát nước (CTN) Phú Yên. Trong số 220 hộ gia đình, có 45 hộ có đất ở, nhà ở; 86 hộ có đất sản xuất nông nghiệp và 89 hộ trồng trọt cây cối, hoa màu trên đất địa phương quản lý.

Trong khi đó, UBND huyện Phú Hòa trước đây xem xét quy chủ 50 hộ (58,1%) có đất sản xuất nông nghiệp, còn lại 36 hộ (41,9%) chưa kiểm tra; 45 hộ có đất ở, nhà ở nằm trong hạng mục đường giao thông bên bờ kè cũng chưa quy chủ. UBND huyện Phú Hòa cũng chưa xác lập giá đất cụ thể để trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt; nên không có cơ sở để lập phương án bồi thường hỗ trợ, tái định cư cho những trường hợp có đủ điều kiện. Mặt khác, Trung tâm Phát triển quỹ đất Phú Hòa cũng chưa lập phương án bồi thường, hỗ trợ cho 89 hộ trồng trọt cây cối, hoa màu trên đất địa phương quản lý.

Ông Hoàng Văn Quốc, Tổng Giám đốc Công ty CP Đầu tư hạ tầng Miền Trung, đơn vị thi công gói thầu 01XL cho biết, hoạt động xây lắp đã triển khai từ tháng 11/2023, hàng trăm ngàn khối đất đá, hàng ngàn ống cống bê tông cốt thép đúc sẵn cùng với nhiều phương tiền thiết bị cơ giới chuyên dụng, nhân công đã được huy động đến công trường, đảm bảo đủ năng lực thi công đúng tiến độ cam kết với chủ đầu tư dự án. Thế nhưng do phải “nằm chờ” GPMB từ nhiều tháng qua nên đến nay đơn vị chỉ mới xây lắp hoàn thành chân kè chống xói bờ tả sông Ba và đang thi công tường kè, nạo vét cát để đắp nền tuyến kè… với giá trị xây lắp khoảng 306 tỷ đồng, đạt gần 36% so với khối lượng hợp đồng.

Trong quá trình thi công, Công ty CP Đầu tư hạ tầng Miền Trung đã phải lắp đặt hệ thống cống dẫn nước cho Công ty CP CTN Phú Yên để đảm bảo nhu cầu cung cấp nước sinh hoạt cho người dân các phường Tuy Hòa, Phú Yên, Bình Kiến trong khi chờ công trình thu nhận nước Hòa An di dời đến nơi khác. Mặt khác, nhà thầu thi công còn phải tạm ứng gần 2,8 tỷ đồng để chủ đầu tư bồi thường, hỗ trợ cây cối, hoa màu cho 61/89 hộ đang canh tác trên đất địa phương quản lý, nhằm góp phần mở rộng diện tích GPMB thi công dự án.

Theo ông Đặng Khoa Đảm, Giám đốc BQL DAĐTXD khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk, để đảm bảo tiến độ thi công gói thầu 01XL, ngày 15/7/2025, đơn vị đã có văn bản đề nghị chính quyền địa phương mới là UBND phường Tuy Hòa tiếp tục xem xét quy chủ những trường hợp còn lại, bao gồm 36 hộ có đất sản xuất nông nghiệp và 45 hộ có đất ở, nhà ở; đồng thời khẩn trương phê duyệt giá đất cụ thể để có cơ sở tính tiền bồi thường, hỗ trợ GPMB trong dự án. Ngoài ra, Ban này cũng đã đề nghị Chi nhánh Trung tâm phát triển quỹ đất khu vực Tuy Hòa xác lập phương án bồi thường hỗ trợ cây cối, hoa màu 89 hộ gia đình canh tác trên đất địa phương quản lý, trình cơ quan có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt để sớm hoàn trả lại tiền nhà thầu thi công đã tạm ứng và chi trả cho 28 hộ còn lại. Riêng việc di dời công trình thu nước Hòa An, đề nghị Công ty CP CTN Phú Yên khẩn trương triển khai xây dựng công trình mới theo Quyết định số 1202/QĐ-UBND ngày 29/6/2025 của UBND tỉnh Phú Yên về việc chấp thuận chủ trương và nhà đầu tư Nhà máy nước Tuy Hòa để bàn giao mặt bằng thi công gói thầu 01XL.

Làm việc với PV Báo CAND ngày 6/8/2025, ông Nguyễn Xuân Định, Phó Chủ tịch UBND phường Tuy Hòa cho biết, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp tỉnh – xã, hơn 1 tháng qua cấp ủy, chính quyền phường tập trung vận hành bộ máy thông suốt, tổ chức đại hội đảng bộ… đặc biệt là giải quyết kịp thời nhu cầu thủ tục hành chính của người dân. “Chúng tôi vừa mới tiếp nhận hồ sơ từ địa phương cũ chuyển giao và đang tiến hành rà soát, triển khai những công việc có liên quan để sớm GPMB gói thầu 01XL trong dự án kè chống xói lở bờ tả sông Ba kết hợp phát triển hạ tầng đô thị” – ông Nguyễn Xuân Định chia sẻ.

Người dân địa phương không chỉ mong mỏi sớm được bồi thường hỗ trợ, tái định cư để ổn định đời sống, mà còn mong sao dự án sớm hoàn thành để ngăn chặn xói lở trong những mùa mưa lũ và mở ra một khu dân cư ven sông, tạo nên cảnh quan đô thị Tuy Hòa xanh, sạch, đẹp.