Vì sao cần phải đăng ký khi lắp đặt điện mặt trời mái nhà?

Việc các hộ gia đình và doanh nghiệp ồ ạt lắp đặt điện mặt trời mái nhà để tự sử dụng mà không đăng ký đang đặt ra thách thức cho việc vận hành ổn định hệ thống điện quốc gia. 

Theo quy định tại Nghị định 58/2024/NĐ-CP ngày 3/3/2025 quy định chi tiết một số điều của Luật Điện lực về phát triển điện năng lượng tái tạo, điện năng lượng mới thì việc lắp đặt đều phải thông báo với cơ quan chức năng.

Cụ thể, trong phần quản lý hoạt động điện lực và sử dụng điện nêu rõ: Tổ chức, cá nhân lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà phục vụ mục đích tự sản xuất, tự tiêu thụ phải thực hiện thông báo với địa phương. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng, nhằm đưa hoạt động phát triển nguồn điện phân tán vào khuôn khổ, tránh tình trạng phát triển ồ ạt mà thiếu kiểm soát như giai đoạn trước.

Quy định này không phải ràng buộc hành chính gây khó khăn cho người dân, mà nhằm tạo hành lang pháp lý để mọi chủ thể cùng tuân thủ.

Song, trên thực tế, nhiều hộ gia đình lắp đặt lại không thực hiện quy định nêu trên. Chính vì vậy, mới đây EVN đã đề xuất bổ sung việc đăng ký điện mặt trời mái nhà thành quy định bắt buộc.

Vì sao cần phải đăng ký khi lắp đặt điện mặt trời mái nhà? -0
Điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu đang trở thành lựa chọn phổ biến của nhiều hộ gia đình, doanh nghiệp.

Báo cáo của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho thấy, trong những năm qua, điện mặt trời mái nhà phát triển nhanh, song việc thiếu cơ chế đăng ký, thống kê đồng bộ đã nảy sinh nhiều bất cập, hệ lụy. Một là, thiếu số liệu chính xác do nhiều hệ thống được lắp đặt tự phát, không báo cáo, khiến ngành điện không nắm rõ tổng công suất, vị trí và tình trạng vận hành.

Hai là, việc không đăng ký cũng gây khó khăn cho công tác dự báo phụ tải, ảnh hưởng đến vận hành. Cụ thể, điện mặt trời mái nhà là nguồn điện phân tán nếu phát triển mạnh nhưng không minh bạch dữ liệu, công tác dự báo nhu cầu và cân đối cung – cầu điện năng bị sai lệch, dẫn tới điều hành hệ thống gặp rủi ro.

Ba là, việc không đăng ký cũng dẫn đến nguy cơ mất an toàn lưới điện. Ở một số địa phương, mật độ lắp đặt cao khiến lưới điện hạ áp, trung áp bị quá tải cục bộ. Nếu ngành điện không có thông tin đầy đủ, nguy cơ sự cố lan rộng là khó tránh khỏi.

Bốn là, vì thiếu đăng ký nên có những thời điểm, công suất từ điện mặt trời mái nhà bất ngờ “dội” vào lưới, gây mất cân đối. Điều này không chỉ làm khó cho đơn vị điều độ, mà còn tiềm ẩn nguy cơ thiệt hại kinh tế cho chính hộ dân, doanh nghiệp nếu hệ thống không được hòa lưới đúng chuẩn kỹ thuật.

Việc cá nhân, tổ chức đăng ký hệ thống điện mặt trời mái nhà không phải điều kiện mà là cơ sở để ngành điện xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất, giúp vận hành hệ thống điện quốc gia ổn định, an toàn; tối ưu việc kết hợp giữa nguồn điện tập trung và nguồn điện phân tán. Đồng thời, giúp cơ quan quản lý hoạch định chính sách phát triển năng lượng tái tạo dài hạn, dựa trên số liệu thực tế.

Đối với người dân, tổ chức và doanh nghiệp, việc đăng ký còn mang ý nghĩa bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Khi đã có hồ sơ chính thức, chủ đầu tư sẽ thuận lợi hơn nếu cần xử lý sự cố, bảo hành hoặc chứng minh tính hợp pháp khi cơ quan chức năng kiểm tra.

Trên thực tế, ngay sau khi 58/2024/NĐ-CP ra đời, EVN đã có hướng dẫn rộng rãi về việc đăng ký khi lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu hết sức thuận tiện, đơn giản bằng 2 hình thức trực tiếp hoặc trực tuyến.

Theo đó, với hình thức đăng ký trực tuyến, người dân, tổ chức có thể truy cập website chính thức của EVN hoặc các công ty điện lực địa phương để khai báo thông tin hệ thống (công suất, mục đích sử dụng, địa chỉ lắp đặt…).

Với hình thức đăng ký trực tiếp, người dân, tổ chức có thể nộp hồ sơ tại phòng giao dịch khách hàng của công ty điện lực, với quy trình rút gọn và không mất phí.

Đại diện EVN cho biết, quy định đăng ký là bắt buộc theo quy định của pháp luật. Nếu lắp đặt mà không đăng ký là vi phạm. Đồng thời khẳng định, đây không phải là biện pháp siết chặt, mà là cơ chế để khắc phục rủi ro đã xảy ra trong giai đoạn điện mặt trời mái nhà phát triển quá nóng, thiếu kiểm soát. Nếu tiếp tục để tình trạng này kéo dài, nguy cơ mất an toàn lưới điện, thiệt hại cho cả ngành điện lẫn người dân là khó lường.

Nhà nước khuyến khích người dân lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu nhằm tận dụng nguồn năng lượng tái tạo, giảm áp lực cho hệ thống điện, bảo vệ môi trường, góp phần thực hiện mục tiêu chuyển dịch sang năng lượng sạch và các cam kết quốc tế.

Việc đăng ký hệ thống điện mặt trời mái nhà là trách nhiệm, đồng thời cũng là quyền lợi của người dân, doanh nghiệp không chỉ giúp bảo vệ chính chủ đầu tư trước rủi ro pháp lý và kỹ thuật, mà còn góp phần vận hành hệ thống điện quốc gia an toàn, ổn định, tạo nền tảng cho phát triển bền vững trong tương lai.

Lưu Hiệp

Các tin khác

Khởi công dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II

Khởi công dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II

Ngày 20/10, tại Trung tâm Điện lực Quảng Trạch, khu kinh tế Hòn La, xã Phú Trạch, tỉnh Quảng Trị, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Ban Quản lý dự án (QLDA) Điện 2 tổ chức Lễ khởi công - phát động thi đua dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II và công bố phát điện nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I lên lưới điện quốc gia.

Rà soát, chỉnh lý hồ sơ dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm

Rà soát, chỉnh lý hồ sơ dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm

Triển khai nhiệm vụ xây dựng văn bản, đề án trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong năm 2026, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước, Bộ Tư pháp đã chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, tổ chức liên quan xây dựng dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm, thay thế Nghị định số 99/2022/NĐ-CP về đăng ký biện pháp bảo đảm.

Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA mở cơ hội nâng chuẩn chuỗi cung ứng

Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA mở cơ hội nâng chuẩn chuỗi cung ứng

Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA sẽ mở ra những cơ hội cho hàng Việt tại các thị trường mới nhưng lợi thế sẽ thuộc về những chuỗi cung ứng đáp ứng được yêu cầu về chất lượng và bền vững. Tại Diễn đàn Kinh tế Thụy Sĩ - Việt Nam (SVEF) 2026 ngày 19/10 tại Hà Nội, Công ty Nestlé đã chia sẻ kinh nghiệm xây dựng và tăng cường sức chống chịu của chuỗi cung ứng tại Việt Nam.

MSB triển khai đồng bộ giải pháp lãi suất, hỗ trợ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp

MSB triển khai đồng bộ giải pháp lãi suất, hỗ trợ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp

Hưởng ứng định hướng điều hành của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) về giảm mặt bằng lãi suất, Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (HoSE: MSB) triển khai đồng bộ các giải pháp trên cả hai phương diện huy động và cho vay, qua đó chia sẻ chi phí vốn và tăng cường hỗ trợ khách hàng cá nhân, doanh nghiệp.

Phú Thọ tăng tốc, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 11%

Phú Thọ tăng tốc, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 11%

GRDP tăng 10,01% trong 9 tháng, thu ngân sách vượt 48.000 tỷ đồng, vốn FDI đăng ký đạt hơn 2,4 tỷ USD. Trên nền tảng đó, Phú Thọ đang tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, thúc đẩy sản xuất công nghiệp, tăng tốc giải ngân đầu tư công và cải thiện môi trường kinh doanh, quyết tâm đưa tăng trưởng cả năm 2026 đạt 11%.

Món ăn Việt giúp Vietnam Airlines trở thành hãng bay có ẩm thực tốt nhất thế giới 2026

Món ăn Việt giúp Vietnam Airlines trở thành hãng bay có ẩm thực tốt nhất thế giới 2026

Hãng Hàng không Quốc gia Việt Nam (Vietnam Airlines) vừa trở thành hãng hàng không châu Á đầu tiên giành danh hiệu “Hãng hàng không có ẩm thực tốt nhất thế giới 2026” (World’s Best Culinary Airline 2026) tại World Culinary Awards, vượt qua các hãng cùng được đề cử như Emirates, Qatar Airways, Singapore Airlines, Air France, Cathay Pacific và Turkish Airlines.

Đại biểu Quốc hội Cao Tuấn Sĩ đề xuất các giải pháp về an ninh năng lượng, dự trữ dầu thô

Đại biểu Quốc hội Cao Tuấn Sĩ đề xuất các giải pháp về an ninh năng lượng, dự trữ dầu thô

Tại phiên thảo luận Tổ về tình hình phát triển kinh tế - xã hội trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, đại biểu Quốc hội Cao Tuấn Sĩ - Giám đốc Nhà máy Lọc dầu (NMLD) Dung Quất đã đưa ra nhiều kiến nghị về tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp sản xuất, dự trữ dầu thô, bảo đảm an ninh năng lượng dài hạn và đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đất nước.

Tỉnh Tây Ninh tăng cường quảng bá, mở rộng hợp tác đầu tư nước ngoài

Tỉnh Tây Ninh tăng cường quảng bá, mở rộng hợp tác đầu tư nước ngoài

Lãnh đạo UBND tỉnh Tây Ninh cam kết xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, thuận lợi; đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình triển khai dự án, đẩy mạnh cải cách hành chính, kịp thời tháo gỡ khó khăn và tạo điều kiện để nhà đầu tư hoạt động ổn định, phát triển lâu dài, bền vững tại địa phương.

SACOMBANK giảm lãi suất cho vay 2% sau chỉ đạo của Chính phủ

SACOMBANK giảm lãi suất cho vay 2% sau chỉ đạo của Chính phủ

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và ngân hàng Nhà nước (NHNN) về giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, ngân hàng TMCP Sài Gòn Tài Lộc (SACOMBANK) triển khai chương trình tín dụng ưu đãi với tổng quy mô lên đến 40.000 tỷ đồng.

SHB gặp mặt nhà đầu tư cập nhật kết quả kinh doanh và động lực tăng trưởng

SHB gặp mặt nhà đầu tư cập nhật kết quả kinh doanh và động lực tăng trưởng

Tại Hội nghị Nhà đầu tư SHB 2026, ban lãnh đạo Ngân hàng cập nhật tình hình hoạt động, phân tích các động lực tăng trưởng và trực tiếp trao đổi về những vấn đề được thị trường quan tâm, từ chất lượng lợi nhuận, quản trị rủi ro đến tiến độ tăng vốn, kế hoạch cổ tức, thương vụ SHBFinance và huy động vốn quốc tế.

LPBank chủ động giảm lãi suất cho vay tới 2%/năm, bám sát chỉ đạo của Chính phủ

LPBank chủ động giảm lãi suất cho vay tới 2%/năm, bám sát chỉ đạo của Chính phủ

Thực hiện chủ trương của Chính phủ, thực thi chỉ đạo xuyên suốt, quyết liệt và sát sao của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN), từ ngày 19/10/2026 đến hết ngày 31/12/2026, Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank) triển khai chương trình giảm lãi suất huy động và cho vay trên toàn hệ thống. Theo đó, ngân hàng giảm 0,5–0,6%/năm lãi suất tiền gửi niêm yết tại nhiều kỳ hạn và giảm 1,6–2%/năm lãi suất cho vay đối với các khoản giải ngân mới phục vụ sản xuất, kinh doanh ngắn hạn.

Vingroup mở đường cùng doanh nghiệp cung ứng Việt vươn ra thế giới

Vingroup mở đường cùng doanh nghiệp cung ứng Việt vươn ra thế giới

Ngày 16/10 tại Hà Nội, Hội nghị Tăng cường Nội địa hóa và Phát triển Hệ thống Nhà cung cấp 2026 do Vingroup và VinFast phối hợp tổ chức quy tụ gần 1.000 doanh nghiệp. Chia sẻ tại sự kiện, bà Thái Thị Thanh Hải, Phó Chủ tịch Tập đoàn Vingroup, nhấn mạnh mong muốn sự phát triển của tập đoàn sẽ tạo thêm thị trường để cộng đồng doanh nghiệp Việt cùng lớn mạnh.

Ba dịch vụ của VNPT đạt Thương hiệu quốc gia Việt Nam năm 2026

Ba dịch vụ của VNPT đạt Thương hiệu quốc gia Việt Nam năm 2026

Tại lễ công bố sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia Việt Nam năm 2026 diễn ra ngày 16/10 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, ba dịch vụ VinaPhone 5G, Internet VNPT và VNPT E-Learning được vinh danh, ghi nhận những đóng góp của VNPT trong phát triển công nghệ số, nâng cao chất lượng cuộc sống và năng lực cạnh tranh.

Bảo Việt: Vì người Việt, Vì tương lai Việt - tự hào được vinh danh Thương hiệu quốc gia ba kỳ liên tiếp

Bảo Việt: Vì người Việt, Vì tương lai Việt - tự hào được vinh danh Thương hiệu quốc gia ba kỳ liên tiếp

Tại chương trình Lễ công bố sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia Việt Nam lần thứ 10 năm 2026 với chủ đề Dòng chảy thương hiệu Việt được tổ chức tại Hà Nội ngày 16/10/2026, Bảo Việt được vinh danh với các sản phẩm: sản phẩm bảo hiểm nhân thọ Bảo Việt, sản phẩm bảo hiểm liên kết chung Bảo Việt Nhân thọ và sản phẩm bảo hiểm phi nhân thọ Bảo Việt.