Để phòng ngừa tội phạm "giết người trong gia đình"

Phải nhìn nhận thực tế rằng, để phòng ngừa tội phạm giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình là không dễ dàng khi nguyên nhân làm phát sinh rất đa dạng.

Dư luận cả nước vẫn còn bàn tán xôn xao về vụ án Nguyễn Trung Hoàng (38 tuổi, ngụ khu phố Hòa Hội, thị trấn Đất Đỏ, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu) sát hại vợ rồi phi tang thi thể dưới hầm cầu.

Kết quả điều tra bước đầu cho thấy, chỉ vì ghen tuông mù quáng, Hoàng đã nhẫn tâm sát hại người từng “đầu ấp, tay gối” với mình. Đây có thể xem là vụ án điển hình về thực trạng tội phạm giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình hiện nay.

Theo Đại tá, TS Vũ Văn Sỹ, Trưởng khoa Cảnh sát hình sự, Trường ĐH Cảnh sát nhân dân (CSND), từ trước đến nay, tại Việt Nam đã tổ chức nhiều hội thảo về phòng chống tội phạm giết người nói riêng, giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình, dòng họ nói riêng. Song, phải nhìn nhận thực tế rằng, để phòng ngừa tội phạm giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình là không dễ dàng khi nguyên nhân làm phát sinh rất đa dạng.

Đối tượng Nguyễn Trung Hoàng tại cơ quan Công an.
Đối tượng Nguyễn Trung Hoàng tại cơ quan Công an.

Theo thống kê, từ năm 2011 đến nay, toàn quốc xảy ra hơn 6.800 vụ án giết người, làm chết trên 5.000 người, làm bị thương hơn 1.500 người. Trong tổng số vụ án giết người trên, số vụ án có nguyên nhân mâu thuẫn cá nhân trong sinh hoạt cộng đồng chiếm 93,06%. Trong đó, số vụ giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình chiếm khoảng 17,9%.

Đại tá Vũ Văn Sỹ cho biết, khi nghiên cứu các vụ án giết người trong nội bộ gia đình thời gian qua, đã phát hiện nhiều nguyên nhân “gốc rễ”. Cụ thể, yếu tố giáo dục để hình thành nhân cách đạo đức bị lệch chuẩn.

Trong một số ngành khoa học cũng như ý kiến của các chuyên gia luôn đề cập 3 nhóm giáo dục: Giáo dục từ gia đình, giáo dục trong nhà trường và giáo dục từ xã hội. “Hiện giáo dục trong nội bộ gia đình nói chung rất tích cực. Tuy nhiên, trong xã hội không thiếu trường hợp con người bị lệch chuẩn về mặt nhân cách ngay từ bé với những hình thức giáo dục không phù hợp. Điều đó dẫn đến một số người có tính khí nóng, không kiềm chế được hành vi khi xảy ra mâu thuẫn. Đây là yếu tố chủ yếu để hình thành nên những hành vi giết người trong nội bộ gia đình ở các vụ án đã xảy ra”, Đại tá Vũ Văn Sỹ cho biết.

Bên cạnh đó là sự hời hợt, thờ ơ trong vai trò “trung gian hòa giải” của chính quyền cơ sở. Một số cán bộ đã không chú trọng công tác phòng ngừa, hoạt động hòa giải những mâu thuẫn trong nội bộ gia đình trên địa bàn mà mình quản lý, hoặc có thực hiện nhưng không trọng tâm, hời hợt.

Có những vụ án giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình đáng lẽ sẽ không xảy ra nếu mâu thuẫn trước đó được các cấp chính quyền hòa giải kịp thời, có hiệu quả. Lợi ích cá nhân trong một số trường hợp luôn được cho là nhất, đặt trên lợi ích gia đình, tập thể. Vì lợi ích cá nhân đó mà một bộ phận người có thể bỏ lợi ích gia đình, bỏ qua tình cảm ruột thịt để đạt được như: Em sát hại chị ruột, anh sát hại em ruột… vì mâu thuẫn phân chia tài sản của đấng sinh thành để lại. 

Để phòng ngừa tội phạm giết người do mâu thuẫn trong nội bộ gia đình, theo ThS Nguyễn Thanh Tuấn, giảng viên Trường ĐH CSND, cần tập trung tham mưu về các hoạt động có liên quan đến giáo dục nhân cách con người nhằm đạt đến nhân cách chuẩn mực. Tạo cho đứa bé có tính cách lễ phép, tương thân tương ái và hiện đại trong xã hội.

Tham khảo những mô hình, cụm dân cư trong các thành phần xã hội có tính tích cực đối với việc giáo dục các thành viên trong gia đình tránh vi phạm pháp luật. Khi phát hiện ra các quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ xã hội không còn phù hợp hoặc chưa có quy phạm pháp luật điều chỉnh, đặc biệt một số quan hệ xã hội nhạy cảm như đất đai… thì cần kịp thời tham mưu cho các cấp có thẩm quyền ban hành, điều chỉnh phù hợp để làm căn cứ giải quyết các tranh chấp phát sinh trong nội bộ gia đình được kịp thời, hiệu quả.

Lực lượng Công an thường xuyên phối hợp với những ban, ngành, đoàn thể cơ sở có liên quan để kịp thời, phát hiện và tham gia hòa giải những mâu thuẫn trong nội bộ gia đình, khu dân cư nhằm ngăn chặn những hành vi vi phạm pháp luật.

Kết hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng khác kịp thời điều tra, xét xử đúng pháp luật các mối quan hệ xã hội phát sinh mà cần pháp luật điều chỉnh. Bởi lẽ, khi người dân không tin tưởng vào pháp luật trong việc giải quyết mâu thuẫn xã hội thì họ sẽ không cần nhờ pháp luật để giải quyết. Hệ quả là hành vi phạm tội có thể xuất hiện.

Đối với hành vi giết người không được kịp ngăn chặn, các cơ quan tư pháp cần triệt để điều tra và xử lý nghiêm theo quy định pháp luật. Tăng cường xét xử lưu động để vừa tuyên truyền pháp luật đến người dân, vừa mang tính răn đe đối với những người coi thường pháp luật…

Đức Mừng

Các tin khác

Khởi tố thêm 6 bị can trong vụ làm giả hồ sơ thí nghiệm vật liệu xây dựng

Khởi tố thêm 6 bị can trong vụ làm giả hồ sơ thí nghiệm vật liệu xây dựng

Tiếp tục điều tra mở rộng vụ án xảy ra tại Công ty Cổ phần Xây dựng và Thí nghiệm công trình Miền Trung, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Thanh Hóa đã làm rõ thêm hành vi của một số doanh nghiệp, cá nhân đặt làm, trực tiếp làm giả và sử dụng phiếu kết quả thí nghiệm vật liệu xây dựng giả để hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu, hoàn công công trình. Qua đó, 6 bị can tiếp tục bị khởi tố, nâng tổng số bị can trong vụ án lên 15 đối tượng.

26 tuổi giả danh doanh nhân thành đạt lừa đảo hàng tỷ đồng

26 tuổi giả danh doanh nhân thành đạt lừa đảo hàng tỷ đồng

Ngày 14/8, Phòng Cảnh sát Hình sự Công an tỉnh Sơn La đã ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản tại Việt Nam và Lào”, đồng thời khởi tố bị can, áp dụng biện pháp ngăn chặn “tạm giam” đối với bị can Quàng Văn Tân về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Khởi tố 18 đối tượng về tội đánh bạc trong dịp World Cup

Khởi tố 18 đối tượng về tội đánh bạc trong dịp World Cup

Ngày 14/8, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Lào Cai cho biết, vừa ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 18 đối tượng về tội đánh bạc dưới hình thức mua, bán số lô, số đề và cá độ bóng đá trong dịp World Cup xảy ra tại xã Lục Yên và xã Tân Lĩnh, tỉnh Lào Cai.

Truy nã Tý “củi”

Truy nã Tý “củi”

Ngày 14/8, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh An Giang cho biết, đang truy nã đối với Nguyễn Văn Tý (tên thường gọi Tý “củi”, SN 1992, nơi đăng ký thường trú: ấp An Phú, xã Hội An, tỉnh An Giang; nơi ở hiện tại: khóm Thới An, phường Mỹ Thới, tỉnh An Giang).

Bộ Công an truy nã đặc biệt bị can Đỗ Ngọc Hiệp

Bộ Công an truy nã đặc biệt bị can Đỗ Ngọc Hiệp

Cục Cảnh sát hình sự, Bộ Công an đang điều tra vụ án “Giết người; Cướp tài sản; Bắt, giữ người trái pháp luật” phát hiện ngày 17/12/2024, xảy ra tại Việt Nam, Campuchia theo Quyết định khởi tố vụ án hình sự số 02/QĐ-CSHS ngày 3/1/2025 của Cơ quan CSĐT Bộ Công an.

Hoãn phiên tòa xét xử cựu lãnh đạo TAND và VKSND TP Huế

Hoãn phiên tòa xét xử cựu lãnh đạo TAND và VKSND TP Huế

Trong số 4 bị cáo đưa ra xét xử, có 2 bị cáo là cựu lãnh đạo TAND và VKSND TP Huế. Trong đó, Thái Thị Hồng Vân, cựu Phó Chánh tòa Tòa Dân sự TAND TP Huế và Trần Nhơn Vượng, cựu Phó Viện trưởng VKSND TP Huế bị truy tố về tội “Nhận hối lộ”.

diều gắn đèn gần sân bay, Tân Sơn Nhất phải dừng cất hạ cánh 13 phút

Tạm giữ 3 đối tượng vụ thả diều gắn đèn gần sân bay Tân Sơn Nhất

Vì một số chiếc diều gắn đèn chớp được thả chơi gần Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất tối 13/8, hoạt động cất, hạ cánh tại đây đã phải tạm dừng 13 phút. Công an Cửa khẩu Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất đang phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ thuộc Công an TP Hồ Chí Minh đánh giá thiệt hại, tiến hành điều tra, làm rõ và xử lý nghiêm các đối tượng theo quy định.

Khởi tố chủ cửa hàng ở Cần Thơ bán giày, dép giả

Khởi tố chủ cửa hàng ở Cần Thơ bán giày, dép giả

Qua kiểm tra, Phòng CSKT Công an TP Cần Thơ phát hiện hộ kinh doanh Phạm Văn Tân bày bán nhiều sản phẩm giày, dép gắn các nhãn hiệu nổi tiếng nhưng không xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ.