Cuộc chiến bảo vệ rồng Komodo

Trải dài như cây cung vắt qua Biển Java, nhóm đảo Lesser Sunda Islands được những người vẽ bản đồ thời trung cổ đánh dấu trên bản đồ bởi vì đó là nơi cư trú của những “con rồng”. Rồng Komodo (tên khoa học là Varanus komodoensis) ở Indonesia không phun ra lửa hay bay trên không trung, song bị người xưa coi là giống vật cực kỳ nguy hiểm.

Chúng thường chỉ sống trên các đảo Rinca, Gili Motang, Nusa Kode, Flores và Komodo, được tin là giống vật sống sót cuối cùng của những con khủng long tồn tại ở Australia cách đây hàng triệu năm. Các nhà khoa học tin rằng những con rồng này sau đó di chuyển về hướng tây, đến các đảo Indonesia cách đây khoảng 900.000 năm.

Rồng Komodo sống sót qua thời kỳ băng hà, khi mực nước biển dâng cao, nhiều trận động đất và sóng thần hoành hành nhóm đảo Lesser Sunda Inslands. Thân mình dài trên dưới 3 mét và nặng ít nhất đến 70kg, những “con rồng” này có thể chạy với tốc độ 29km/giờ để bắt mồi. Sau khi tóm được con trâu hay nai, con rồng sẽ tiêm chất chống đông máu chứa độc tố vào vết thương con mồi, khiến con mồi chảy máu đến cạn kiệt và chết.

Rồng Komodo.
Rồng Komodo.

Giáo sư Đại học Queensland ở Brisbane (Australia) Bryan Fry nhận định: “Đây là thứ vũ khí phức tạp”. Năm 1912, đại úy quân đội người Hà Lan Steyn van Hensbroek bắn chết một con rồng trên đảo Komodo và lột da con vật gửi đến nhà tự nhiên học Peter Ouwens, người viết bài báo khoa học đầu tiên về loài thằn lằn khổng lồ này.

Khoảng 14 năm sau, một người Mỹ tên là W. Douglas Burden đến nhóm đảo Lesser Sunda Islands của Indonesia để bắt một chục con rồng về cho Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Mỹ. Trong cuốn sách tựa đề “Dragon Lizards of Komodo”, Burden gọi con vật là rồng Komodo và sau đó nó trở thành đề tài cho bộ phim KingKong của Hollywood.

Mặc dù rồng Komodo chịu đựng được thiên nhiên khắc nghiệt, song vào cuối thập niên 1970, các nhà khoa học bắt đầu cảm thấy lo ngại về số phận của chúng. Những thợ săn thú bắt đầu đặt bẫy bắt rồng Komodo, đem bán cho các vườn thú và các nhà sưu tập tư nhân. Về sau, những thợ săn còn giết chúng để lột lấy da hay chân.

Liên minh Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên (IUCN) đã đưa rồng Komodo vào danh sách đỏ. Tiếp đến, Công ước về thương mại quốc tế các loài có nguy cơ tuyệt chủng (CITES). Năm 1980, chính quyền Indonesia thành lập Công viên Quốc gia Komodo rộng 1.810 km vuông để bảo vệ loài rồng Komodo. Năm 1986, công viên – bao gồm 3 đảo chính Komodo, Rinca và Padar cùng với nhiều đảo nhỏ khác - được tuyên bố là di sản thế giới.

Những biện pháp bảo vệ thành công trong công viên giúp cho quần thể rồng Komodo ổn định ở số lượng khoảng 3.000 con, trong đó phần lớn sống trên 2 đảo Komodo và Rinca.

Rồng Komodo đối diện với con mồi ưa thích của nó.
Rồng Komodo đối diện với con mồi ưa thích của nó.

Rồng Komodo có biệt tài ngụy trang và kiên nhẫn rình mồi. Vũ khí là hàm răng sắc bén và chất độc; và nạn nhân của chúng có thể là nai, lợn hay cả con người. Achmad Ariefiandry, chuyên gia trong Chương trình Sinh tồn của rồng Komodo ở Indonesia (KSP) cho biết, rồng Komodo có thể ăn thịt con mồi to lớn nặng đến 80% sức nặng của chúng và sau đó có thể không ăn gì trong vòng vài tuần. Mặc dù thường bị rồng tấn công, song người dân trên đảo rất tôn trọng và coi chúng là loài vật thiêng liêng.

Claudio Ciofi, nhà sinh học của Đại học Florence ở Italia, đến Indonesia để hoàn thành luận án tiến sĩ nghiên cứu gene loài rồng này và từ đó ông nuôi ước mơ xây dựng một khu bảo tồn để bảo vệ chúng. Hiện nay, Bộ Môi trường và Lâm nghiệp Indonesia phối hợp với đội ngũ nhà khoa học ở KSP quản lý công việc bảo tồn rồng Komodo. Trong vai trò bảo tồn, Công viên Quốc gia Komodo và KSP cũng tăng cường giáo dục cộng đồng về loài rồng biểu tượng quốc gia Indonesia.

Rồng Komodo là biểu tượng quốc gia của Indonesia.
Rồng Komodo là biểu tượng quốc gia của Indonesia.

Trong thập niên 1980, nai là loài bị con người săn quá nhiều trên đảo Padar khiến cho sự sống của loài rồng bị đe dọa. Việc quản lý thành công bên trong ranh giới của công viên quốc gia đã giúp hạn chế tình trạng săn nai của người dân đảo, từ đó bảo đảm sự sống cho rồng Komodo. Nhưng trên đảo Flores, tức bên ngoài ranh giới công viên quốc gia, tình hình không mấy lạc quan. Nhiều con rồng sống bên ngoài khu bảo tồn phải thường xuyên đụng độ với người dân trong các khu dân cư đang gia tăng.

Trong thập niên qua, các nhà bảo tồn thiên nhiên cố gắng phục hồi trạm gác, tiến hành hoạt động tuần tra thường xuyên và đồng thời huấn luyện đội ngũ bảo vệ với những kỹ thuật hiện đại giám sát đời sống hoang dã. Giáo dục ý thức cộng đồng cũng là một yếu tố quan trọng. Theo Claudio Ciofi nhận định, nếu như mọi người cùng chung sức với nhau trong các nỗ lực bảo tồn thì rồng Komodo sẽ có cơ hội sống đến hàng ngàn năm nữa.

Rồng Komodo dành phần lớn thời gian để phơi nắng.
Rồng Komodo dành phần lớn thời gian để phơi nắng.

Không chỉ các hoạt động của con người đe dọa sự sinh tồn của loài rồng Komodo quý hiếm. Do chỉ sống trên một số đảo mà sự khác biệt gene bị giới hạn cho nên rồng Komodo đặc biệt nhạy cảm với những thay đổi về khí hậu. Mực nước biển dâng cao có thể xâm lấn những thung lũng thấp ở bờ biển mà đó chính là môi trường sống của rồng, và sự thay đổi về lượng mưa cũng có nghĩa là những khu rừng không còn là nơi thích hợp cho rồng con sinh sống hay cho rồng đẻ trứng, thậm chí, rồng con có thể bị chính những con rồng trưởng thành tấn công.

Hiện nay, các nhà nghiên cứu Indonesia dùng xuồng để giám sát những đảo nằm về phía bắc Flores, đồng thời lắp đặt hệ thống camera tại nơi sống của rồng Komodo. Trong một chuyến đi xuồng như thế, họ phát hiện những con rồng làm tổ lần đầu tiên trên đảo Ontole ở phía bắc Flores…

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Những lời quảng cáo như “lấy chồng nước ngoài đổi đời”, “sang xứ người sống sung sướng”, “không phải lao động vất vả vẫn có cuộc sống giàu sang” đang xuất hiện ngày càng nhiều trên mạng xã hội. Đằng sau những viễn cảnh hào nhoáng ấy là nguy cơ mua bán người, bóc lột sức lao động, bạo hành và nhiều bi kịch đau lòng của các cô gái trẻ nhẹ dạ cả tin.

“Tín dụng đen” biến tướng

“Tín dụng đen” biến tướng

Khi hụi (họ, biêu, phường) chuyển lên không gian mạng, niềm tin không còn được kiểm chứng bằng sự gần gũi hay danh dự cá nhân, mà bằng những hình ảnh, lời quảng cáo hoặc lượt tương tác trên mạng xã hội. Điều này khiến nhiều người tin tưởng mù quáng, thậm chí bán nhà đất, cầm cố tài sản, vay nặng lãi để tham gia. Từ chơi hụi online, họ rơi vào cái bẫy của “tín dụng đen”...

Tội phạm công nghệ cao và “dịch vụ hóa” hành vi

Tội phạm công nghệ cao và “dịch vụ hóa” hành vi

Với nạn nhân, một cuộc tấn công mạng thường ập đến như một cú sập hệ thống không báo trước: dữ liệu bị khóa, hoạt động tê liệt, danh tiếng bị đem ra mặc cả. Nhưng với kẻ đứng phía sau, đó ngày càng giống một giao dịch mua dịch vụ: mua quyền truy cập, thuê mã độc, dùng hạ tầng thanh toán ẩn danh, rồi chia tiền chuộc theo tỷ lệ đã định. Tội phạm mạng hiện không còn là lãnh địa riêng của những thiên tài ẩn danh. Nó đã trở thành một thị trường. Và khi đã được đóng gói, chuẩn hóa như một dịch vụ, nó ngày càng rẻ hơn, dễ dùng hơn và phổ biến hơn.

Vụ án mạng và “hai thập kỷ tranh cãi”

Vụ án mạng và “hai thập kỷ tranh cãi”

Một cô gái người Ý bị sát hại dã man, bạn trai trở thành nghi phạm số 1, bị truyền thông cả nước săn đuổi rồi cuối cùng lĩnh án tù sau gần một thập kỷ xét xử. Tưởng như vụ án đã khép lại, cho tới gần 20 năm sau, khi những dấu vết DNA cực nhỏ từng bị quên lãng được phân tích lại bằng công nghệ pháp y hiện đại, dẫn đến một nghi can khác.

INTERPOL siết vòng vây với tội phạm dược phẩm trực tuyến

INTERPOL siết vòng vây với tội phạm dược phẩm trực tuyến

Trong hai thập kỷ qua, Tổ chức cảnh sát hình sự Quốc tế (INTERPOL) đã kiên trì theo đuổi một cuộc chiến âm thầm liên quan trực tiếp đến sinh mạng hàng triệu người: cuộc chiến chống buôn bán dược phẩm bất hợp pháp. Chiến dịch Pangea XVIII vừa khép lại một lần nữa vẽ lên một bức tranh phức tạp về sự chuyển dịch của loại tội phạm này đem đến những cảnh báo đáng chú ý cho chúng ta.

“Thầy bói cõi mạng” tái xuất

“Thầy bói cõi mạng” tái xuất

Khi những thầy bói, bà đồng tự xưng trên mạng xã hội bị dẹp loạn, thời gian gần đây, “cõi mạng” lại xuất hiện những master (bậc thầy) quảng cáo bản thân đã trải qua quá trình tu luyện vượt qua các ràng buộc của thế giới vật chất, đạt đến sự thông tuệ và kết nối sâu sắc với vũ trụ…

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Ngày 22/2/2026, quân đội Mexico tuyên bố đã tiêu diệt Nemesio Rubén Oseguera Cervantes - biệt danh “El Mencho”, thủ lĩnh băng Jalisco Thế hệ mới (CJNG), một trong những tổ chức ma túy nguy hiểm nhất Mexico và là nguồn cung fentanyl, methamphetamine, cocaine lớn vào thị trường Mỹ - trong một chiến dịch tại Tapalpa, bang Jalisco. Nhưng đến đầu tháng 5/2026, hồ sơ công khai của Bộ Ngoại giao Mỹ về El Mencho vẫn còn hiển thị phần thưởng 15 triệu USD cho thông tin dẫn tới việc bắt giữ hoặc kết án đối tượng này. Sự chậm trễ ấy có thể chỉ là thủ tục pháp lý, nhưng với một trùm ma túy từng nhiều lần bị đồn đã chết, nó cho thấy một điều khác: trong thế giới cartel, ngay cả cái chết cũng cần được xác nhận bằng quyền lực, hồ sơ và thời gian.

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Một “ngôi sao mạng xã hội” ở Ấn Độ xây dựng hình ảnh giang hồ trên Instagram suốt hơn một thập kỷ, cho đến khi cảnh sát lật lại hồ sơ cũ và phát hiện phía sau lớp vỏ đó là một chuỗi tội ác kéo dài từ giết người, sử dụng vũ khí đến các cáo buộc hiếp dâm.

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Thời gian qua, tình trạng thành lập các doanh nghiệp “ma” để mua bán hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) trái phép đang diễn biến hết sức phức tạp với quy mô đặc biệt lớn, thủ đoạn tinh vi.

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Đối với hầu hết các bậc cha mẹ, trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của xã hội nên cần dành tình yêu thương, che chở, chăm sóc, dạy dỗ tốt nhất. Tuy nhiên, vẫn còn những trường hợp lại xem thành viên nhỏ là gánh nặng, gây cản trở công việc làm ăn nên cứ mỗi khi gặp phải những vấp váp trong cuộc sống là trút những trận đòn roi, thậm chí dùng nhục hình lên cơ thể các cháu để xả giận.

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

“Đào vàng ảo, nhận vàng thật” là những lời mời gọi béo bở thu hút đông đảo thợ đào khắp nơi tìm về các “mỏ vàng” xuyên biên giới, nuôi dưỡng giấc mơ giàu sang. Thế nhưng, vàng đâu không thấy, chỉ thấy “vàng mắt” vì rơi vào bẫy lừa đảo…

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Một người bán thịt nặng gần 100kg, gần như không biết tiếng Pháp, lại có thể khiến một người mẹ quý tộc tin rằng đó là đứa con trai thanh lịch của mình. Cuộc nhận mặt kỳ lạ tại Paris năm 1867 không chỉ mở đầu cho một trong những vụ mạo danh chấn động nhất lịch sử tư pháp Anh, mà còn phơi bày một nghịch lý tàn nhẫn: Đôi khi con người ta thèm khát một lời nói dối dễ tin hơn là chấp nhận một sự thật đã biến mất. Vụ việc vì thế không còn dừng lại ở một màn lừa đảo cá nhân mà trở thành điểm tụ của những bất mãn xã hội âm ỉ trong lòng nước Anh thời nữ hoàng Victoria.

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Những lời chào mời “suất nội bộ giá rẻ” đang lan tràn trên mạng xã hội, được dàn dựng bằng kịch bản ngày càng tinh vi từ fanpage giả, giao dịch ảo đến giấy tờ giả, biến niềm tin của người mua thành công cụ để chiếm đoạt tài sản. Không ít nạn nhân chỉ nhận ra mình sập bẫy khi đã mất hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỷ đồng và rơi vào vòng xoáy tranh chấp pháp lý kéo dài.

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Một nữ sinh trung học ở Mỹ liên tục nhận được tin nhắn từ số điện thoại lạ khủng bố tinh thần, xúi giục tự tử trong hơn một năm, cho đến khi cảnh sát vào cuộc, phát hiện người gửi không phải ai khác, mà chính là mẹ cô?!

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Quốc hội Israel (Knesset) vừa thông qua một trong những dự luật gây tranh cãi nhất thời gian gần đây: áp dụng án tử hình đối với tội giết người do khủng bố. Văn bản này tập trung vào các vụ án được xét xử bởi Tòa án quân sự ở Bờ Tây sông Jordan, đồng nghĩa với việc đối tượng chịu tác động chủ yếu là người Palestine, dù văn bản luật không trực tiếp đề cập đến quốc tịch hay nguồn gốc sắc tộc của bị cáo. Bài viết phân tích những khía cạnh pháp lý và tác động an ninh xung quanh dự luật này.

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Ẩn sau những vụ lừa đảo trực tuyến liên tục gia tăng thời gian qua là một thực tế ít được nhìn thấy: hàng chục nghìn người bị dụ dỗ, cưỡng ép hoặc mua bán để làm việc trong những trung tâm lừa đảo. Đây không đơn thuần là những tụ điểm tội phạm nhỏ lẻ, mà đã tiến hóa thành một hệ thống vận hành khép kín, nơi ranh giới giữa thủ phạm và nạn nhân mỏng manh đến mức đáng sợ. Khi tội phạm công nghệ cao được tổ chức hóa theo quy mô tập đoàn, các quốc gia đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kép: an ninh mạng và buôn bán người.

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Giá vàng biến động mạnh không chỉ làm nóng thị trường mà còn kéo theo làn sóng lừa đảo trên mạng xã hội. Từ những tài khoản ảo rao bán “giá hời” đến fanpage “tích xanh” giả mạo thương hiệu lớn, hàng loạt cái bẫy được giăng ra nhằm đánh vào tâm lý muốn mua nhanh, mua rẻ của khách hàng, khiến không ít người lâm vào cảnh tiền thì mất mà vàng thì chẳng nhìn thấy đâu.

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Chúng không cần phá khóa, cũng không cần đột nhập máy chủ. Điều chúng cần đơn giản hơn nhiều: khiến bạn tin. Tin vào khuôn mặt người đồng nghiệp quen thuộc trên màn hình, tin vào giọng nói của “sếp” trong điện thoại, tin rằng mọi thứ vẫn đang vận hành đúng quy trình. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), điểm yếu lớn nhất của hệ thống an ninh không còn nằm ở công nghệ, mà nằm ở nhận thức con người.

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Một gia đình ở Mỹ rời nhà đi hái cây Giáng sinh rồi biến mất không dấu vết suốt 66 năm, cho đến khi chiếc xe của họ được kéo lên từ đáy sông, cùng câu trả lời mà cả một thế hệ đã chờ đợi.