Con mình, con người và hội chứng "thơm lây"

Có phải người ta chỉ quan tâm đến những thứ mà nhờ nó mình được "thơm lây"? Và với cái hội chứng "thơm lây" nặng mùi showbiz như thế, bóng đá trẻ Việt Nam liệu có được quan tâm đầu tư thực sự như những gì các quan chức VFF gần đây tuyên bố hay không?

Một giải đấu bị lãng quên

VCK giải U.19 Quốc gia 2014 đã khép lại vào buổi chiều ngày 21/3 trên sân Pleiku với chiến thắng nghẹt thở bằng những loạt sút Penalty của U.19 HN.T&T trước U.19 Sông Lam Nghệ An - một trận đấu mà theo đánh giá của nhiều chuyên gia thì cầu thủ hai bên thi đấu chững chạc, giàu triển vọng. Mà không chỉ riêng trận chung kết, suốt từ quá trình dài trước đó, giải đấu cũng cho thấy khá nhiều gương mặt ấn tượng như Bùi Tiến Dũng (Viettel), Nguyễn Viết Huy (HN.T&T), Hồ Tấn Tài (Sông Lam Nghệ An).

Theo đánh giá của một HLV theo sát giải đấu này thì trong khi Tiến Dũng, Viết Huy là những trung vệ có chiều cao, khả năng tỳ đè tốt thì Tấn Tài lại là một tiền đạo sắc sảo, và cả ba cầu thủ này đều không thua kém gì so với những cầu thủ U.19 của Học viện HAGL JMG. Câu hỏi đặt ra: Có bao nhiêu gương mặt ấn tượng ở giải U.19 QG được gọi vào ĐT U.19 QG tham dự VCK U.19 châu Á vào năm nay?

Một HLV có quân dự giải U.19 QG thắc mắc với chúng tôi: "Nếu VFF thực sự quan tâm đến giải U.19 và muốn nhặt quân từ giải đấu này vào ĐT thì tại sao họ lại đóng chốt ĐT và đưa ĐT đi tập huấn trước thềm giải diễn ra 2 tuần? Lùi lại 2 tuần để có thêm cơ hội tuyển chọn nhân sự thì có chết ai. Thế mà...". Hình như cũng hiểu rõ đặc điểm này nên những CĐV Sông Lam Nghệ An theo chân các cầu thủ U.19 Sông Lam tới Pleiku dự giải cũng đã gửi đến VFF một thông điệp rõ ràng: tổ chức một giải đấu mà không phải để tuyển quân cho ĐT thì tổ chức để làm gì?

Theo tìm hiểu riêng của chúng tôi, kể ra cũng có ông Chủ tịch Hội đồng HLV QG Nguyễn Sỹ Hiển và một thành viên của phòng các ĐTQG đến Pleiku theo dõi các trận đấu của giải. Nhưng hai nhân vật này chỉ đến từ vòng bán kết, và với sự xuất hiện muộn màng như thế chắc chắn họ không thể bao quát giải đấu một cách toàn diện, từ đó không thể tuyển quân, chọn người một cách chính xác.

Đấy là những vấn đề ở góc độ chuyên môn thuần tuý, lại có cả những góc độ khác buộc người ta phải đặt dấu hỏi về sự quan tâm (nếu có) của các quan chức VFF với giải đấu này. Cũng phải từ vòng bán kết người ta mới thấy sự xuất hiện của các quan chức VFF, mà đấy cũng chỉ là ông PCT chuyên môn Phạm Văn Tuấn và Phó TTK VFF Dương Nghiệp Khôi, chứ không phải quyền chủ tịch VFF Lê Hùng Dũng.

Người ta không quên, khi ĐT U.23 QG Việt Nam thất bại ê chề tại SEA Games 27 cuối năm vừa rồi thì ông Dũng lập tức hướng dư luận hãy "quan tâm, chú ý, và đặt nhiều kỳ vọng vào ĐT U.19". Người ta cũng không quên khi ĐT U.19 QG với nòng cốt là các cầu thủ của Học viện HAGL JMG đá giải U.19 quốc tế cúp Nutifood vào tháng 1 năm nay tại TPHCM thì ông Lê Hùng Dũng không bỏ sót một trận đấu nào. Và người ta càng không quên, khi ĐT này lên đường đi tập huấn dài ngày tại Anh và Bỉ thì ông Dũng đã có một buổi gặp gỡ thân mật, đưa ra những dặn dò thân mật, trong đó có cả những dặn dò về việc: "Phải cố gắng tu luyện để có thể giúp BĐVN tham dự VCK World Cup 2018" (?).

Thật lạ khi những người đứng đầu nền bóng đá có những quan tâm sát sao, tỉ mỉ đến ĐT U.19 QG với nòng cốt là quân Hoàng Anh, nhưng lại không có được sự quan tâm chỉ bằng một nửa, thậm chí một phần ba mức ấy với các đội bóng U.19 vừa tham dự giải U.19 QG? Phải chăng dù cùng là lứa U.19 nhưng U.19 nào "hút hàng" hơn và dễ làm mình "thơm" hơn thì người ta quan tâm, sốt sắng nhiều hơn?

Và một chuyến tập huấn nhiều dấu hỏi

Trong khi những diễn biến của giải U.19 QG tuyệt đối vắng bóng trên sóng truyền hình thì những trận đấu tập (xin nhấn mạnh chỉ là đấu tập) của ĐT U.19 QG với nòng cốt là các học viên của lò HAGL JMG tại Anh  lại được phản ánh một cách tỉ mỉ, xuyên suốt trên nhiều kênh truyền hình và nhiều trang báo. Cũng dễ lý giải vì ĐT U.19 Việt Nam đang là "hiện tượng", là cứu cánh hiếm hoi ở một đời sống bóng đá đã và đang tạo ra quá nhiều thất vọng. Nhưng ở góc độ mục tiêu, chiến lược cũng phải sòng phẳng với câu hỏi: rốt cuộc thì ĐT U.19 Việt Nam đi tập huấn châu Âu hướng đến mục đích gì?

Nói như quyền chủ tịch VFF Lê Hùng Dũng thì mục đích lớn nhất chính là tạo nên một ĐT U.19 vững vàng, khỏe khoắn để có thể nằm trong top 4 VCK U.19 châu Á cuối năm nay, qua đó đoạt vé dự VCK World Cup U.20 thế giới vào năm 2015. Tuy nhiên quan sát những trận đấu chính thức đã qua và những trận đấu tập gần đây của ĐT U.19 Việt Nam nhiều chuyên gia bóng đá chia sẻ với chúng tôi cùng một vấn đề: đấy không phải là một đội bóng vững vàng và có tính cân bằng giữa công và thủ. Những chuyên gia này thậm chí còn đặt ra câu hỏi: phải chăng vì hiểu rõ tố chất con người châu Á nói chung và Đông Nam Á nói riêng nên khi bắt tay hợp tác với Hoàng Anh Gia Lai, phía Arsenal đã chủ trương đào tạo những cầu thủ có thiên hướng tấn công để sau này dễ "chào hàng" và "bán hàng", chứ không đào tạo những cầu thủ phòng ngự vốn đòi hỏi sự dày dặn, mạnh mẽ?

Cựu HLV Thể Công Trịnh Minh Huế phân tích: "Theo tôi biết thì trong hợp đồng đã ký giữa Hoàng Anh Gia Lai với Arsenal, cầu thủ tốt nhất của mỗi khoá đào tạo sẽ thuộc toàn quyền sử dụng của Arsenal, những cầu thủ còn lại sẽ được bán cho các CLB nước ngoài với tỷ lệ ăn chia giữa hai bên là 50 - 50. Nhìn nhận như thế sẽ thấy chuyến tập huấn của ĐT U.19 Việt Nam tại Anh và Bỉ cũng chính là một dịp để người ta "chào hàng".

Ông Huế nhận xét rằng, sẽ là quá tốt nếu mục tiêu "chào hàng" và mục tiêu "tập huấn ĐT, hướng đến VCK U.19 châu Á" đem lại những lợi ích trùng khớp, nhưng trên thực tế sự trùng khớp là rất khó vì mục tiêu thứ nhất hướng đến việc giới thiệu, quảng bá những cầu thủ tấn công xuất sắc, còn mục tiêu thứ hai lại hướng đến việc tạo nên một đội bóng cân bằng, hiệu quả.

Có một chi tiết không ai không biết, đó là toàn bộ chuyến tập huấn tại châu Âu của ĐT U.19 lần này được tài trợ bởi ông bầu Đoàn Nguyên Đức. Và chính ông Đức cũng nhiều lần nói đến việc sẽ có một ngày ông bán cầu thủ của mình ra nước ngoài kiếm lời. Thế nên việc ĐT U.19 Việt Nam với nòng cốt là quân bầu Đức hướng đến mục đích gì trong chuyến tập huấn hiện nay tại châu Âu là điều mà có lẽ chính các quan chức VFF cũng nắm rõ hơn ai hết. Nhưng "nắm rõ" là một chuyện, còn lách vào nó để phát biểu, tuyên bố và dẫn dắt dư luận lại là một việc hoàn toàn khác?

Cái khác mà với nó ai cũng tin rằng U.19 Việt Nam đi tập huấn châu Âu là để nhắm đến mục tiêu tạo ra một đội bóng tử tế, hướng đến VCK U.19 châu Á vào năm nay. Cái khác mà với nó, các quan chức VFF cũng được hưởng tiếng thơm, mà nói theo ngôn ngữ đời sống là "thơm lây" hay "thấy sang bắt quàng làm họ".

Còn nếu không sang, không bóng bẩy thì ngay cả "con đẻ" của mình (như VCK giải U.19 Quốc gia vừa rồi đấy) cũng bị... cố tình lãng quên?