Cấp, đổi, sử dụng chứng minh nhân dân như thế nào khi thi hành Luật Căn cước công dân?

Luật Căn cước công dân đã được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 8 (tháng 11/2014) quy định việc sử dụng thẻ căn cước công dân và có hiệu lực từ năm 2016. Vậy giấy chứng minh nhân dân hiện nay sẽ được cấp, đổi và sử dụng như thế nào trong thời gian tới?

Luật Căn cước công dân quy định về căn cước công dân, cơ sở dữ liệu căn cước công dân và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; việc quản lý, sử dụng thẻ căn cước công dân; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Đáng chú ý là việc thống nhất sử dụng căn cước công dân thay cho giấy chứng minh nhân dân (là thông tin cơ bản về lai lịch, nhân dạng của công dân theo quy định của luật này).

Theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, sở dĩ đổi thẻ căn cước công dân thay cho giấy chứng minh nhân dân như lâu nay vẫn sử dụng là bởi tên gọi thẻ căn cước công dân phù hợp với bản chất, nội hàm, giá trị sử dụng của thẻ. Hiện nay, đa số các nước trên thế giới sử dụng tên gọi căn cước công dân. Quy định về thẻ căn cước công dân gắn với số định danh cá nhân được in trên thẻ và có bộ phận lưu trữ thông tin được mã hóa như luật cũng phù hợp với mục tiêu tiến tới sử dụng thẻ công dân điện tử và xây dựng Chính phủ điện tử đã xác định trong Đề án 896. Tuy nhiên, để tránh việc gây xáo trộn trong công tác quản lý nhà nước, khắc phục những phiền hà, phát sinh các chi phí đối với công dân trong việc sử dụng các loại giấy tờ, biểu mẫu đã được phát hành trước ngày luật này có hiệu lực, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã bổ sung quy định chuyển tiếp để bảo đảm giá trị sử dụng của các loại giấy tờ, biểu mẫu đã được phát hành trước ngày luật này có hiệu lực.

Theo quy định tại Điều 38 về hiệu lực thi hành và quy định chuyển tiếp, Luật Căn cước công dân có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2016. Chứng minh nhân dân đã được cấp trước ngày luật này có hiệu lực vẫn có giá trị sử dụng đến hết thời hạn theo quy định; khi công dân có yêu cầu thì được đổi sang thẻ căn cước công dân. Các loại giấy tờ có giá trị pháp lý đã phát hành có sử dụng thông tin từ chứng minh nhân dân vẫn nguyên hiệu lực pháp luật. Các loại biểu mẫu đã phát hành có quy định sử dụng thông tin từ chứng minh nhân dân được tiếp tục sử dụng đến hết ngày 31/12/2019. Đối với địa phương chưa có điều kiện về cơ sở hạ tầng thông tin, vật chất, kỹ thuật và người quản lý căn cước công dân, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân để triển khai thi hành theo luật này thì công tác quản lý công dân vẫn thực hiện theo các quy định của pháp luật trước ngày luật này có hiệu lực; chậm nhất từ ngày 1/1/2020 phải thực hiện thống nhất theo quy định của luật. Quốc hội giao Chính phủ quy định cụ thể việc thực hiện luật này trong thời gian chuyển tiếp từ khi luật có hiệu lực đến ngày 31/12/2019.

Mẫu thẻ căn cước công dân.
Mẫu thẻ căn cước công dân.

Như vậy, từ nay đến hết năm 2015, các địa phương vẫn cấp, đổi giấy chứng minh nhân dân như hiện hành. Bắt đầu từ ngày 1/1/2016, tại những địa phương đủ điều kiện về hạ tầng kỹ thuật, nhân, vật lực thì bắt đầu thực hiện việc cấp, đổi thẻ căn cước công dân theo luật mới. Đối với địa phương chưa đủ điều kiện thì được hoãn đến chậm nhất đầu năm 2020 phải thực hiện theo quy định mới. Các giấy tờ chứng minh nhân dân vẫn có giá trị sử dụng bình thường đến hết thời hạn quy định. Như vậy, giả sử giấy chứng minh nhân dân được cấp năm 2014 thì thời hạn sử dụng là 15 năm, tức đến 2029. Trong thời gian đến 2029, giấy chứng minh nhân dân được sử dụng bình thường và nếu người sử dụng có nhu cầu thì được đổi sang thẻ căn cước công dân (không bắt buộc).

Thẻ căn cước công dân phải được đổi khi công dân đủ 25 tuổi, đủ 40 tuổi và đủ 60 tuổi. Trường hợp thẻ căn cước công dân được cấp, đổi, cấp lại trong thời hạn 2 năm trước tuổi quy định thì vẫn có giá trị sử dụng đến tuổi đổi thẻ tiếp theo. Đây là điểm khác so với quy định giá trị sử dụng chứng minh nhân dân hiện hành (thời hạn 15 năm).

Luật giao Bộ Công an chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về căn cước công dân, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân. Bộ Công an ban hành, phối hợp ban hành hoặc trình cơ quan có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật về căn cước công dân, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân. Chỉ đạo và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về căn cước công dân, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân; tổ chức phổ biến, giáo dục pháp luật về căn cước công dân, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân...

Về số định danh cá nhân, theo quy định được xác lập từ cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư dùng để kết nối, cập nhật, chia sẻ, khai thác thông tin của công dân trong cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Số định danh cá nhân do Bộ Công an thống nhất quản lý trên toàn quốc và cấp cho mỗi công dân Việt Nam, không lặp lại ở người khác. Chính phủ quy định cấu trúc số định danh cá nhân; trình tự, thủ tục cấp số định danh cá nhân.

Thẻ căn cước công dân gồm các thông tin sau đây:

- Mặt trước thẻ có hình Quốc huy nước CHXHCN Việt Nam; dòng chữ CHXHCN Việt Nam, Độc lập - Tự do - Hạnh phúc; dòng chữ “CĂN CƯỚC CÔNG DÂN”; ảnh, số thẻ căn cước công dân, họ và tên khai sinh, ngày, tháng, năm sinh, giới tính, quốc tịch, quê quán, nơi thường trú; ngày, tháng, năm hết hạn.

- Mặt sau thẻ có bộ phận lưu trữ thông tin được mã hóa; vân tay, đặc điểm nhân dạng của người được cấp thẻ; ngày, tháng, năm cấp thẻ; họ và tên, chức danh, chữ ký của người cấp thẻ và dấu có hình Quốc huy của cơ quan cấp thẻ.

Theo quy định của luật, công dân Việt Nam từ đủ 14 tuổi được cấp thẻ căn cước công dân. Số thẻ căn cước công dân là số định danh cá nhân.

Nguyễn Thành

Các tin khác

TP Huế: Làm rõ việc chưa được phê duyệt nhưng vẫn khai thác gỗ trên đất rừng

TP Huế: Làm rõ việc chưa được phê duyệt nhưng vẫn khai thác gỗ trên đất rừng

Ngày 13/5, thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) TP Huế cho biết, ông Nguyễn Đình Đức, Giám đốc Sở NN&MT vừa ký ban hành quyết định thành lập Tổ kiểm tra công tác quản lý sử dụng đất, trồng rừng, khai thác rừng tại khoảnh 3, tiểu khu 166 do Ban Quản lý rừng phòng hộ (RPH) Nam Sông Hương quản lý thuộc địa phận phường Phú Bài, TP Huế.

Đà Nẵng “siết” khai thác khoáng sản, chặn đầu cơ vật liệu xây dựng

Đà Nẵng “siết” khai thác khoáng sản, chặn đầu cơ vật liệu xây dựng

Không chỉ là câu chuyện thiếu cát hay tăng giá đất san lấp, áp lực vật liệu xây dựng đang trở thành phép thử đối với năng lực quản trị đô thị của Đà Nẵng trong giai đoạn phát triển mới. Trước nguy cơ chậm tiến độ các công trình trọng điểm, thành phố đồng loạt triển khai các biện pháp mạnh để vừa tăng nguồn cung, vừa ngăn chặn tình trạng “cát tặc”, đầu cơ và thao túng thị trường.

Giấy tờ nào là căn cứ xác định sử dụng ổn định khi cấp sổ đỏ?

Giấy tờ nào là căn cứ xác định sử dụng ổn định khi cấp sổ đỏ?

Hỏi: Năm 1988, tôi mua mảnh đất của gia đình hàng xóm. Việc mua bán có giấy viết tay nhưng hiện tại đã thất lạc, người bán cũng chuyển đi nơi khác. Nay tôi muốn làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, UBND cấp xã yêu cầu tôi cung cấp căn cứ chứng minh đất đã sử dụng ổn định. Xin hỏi, căn cứ nào để chứng minh sử dụng đất ổn định theo yêu cầu của UBND cấp xã? (Phạm Khôi, phường Cửa Lò, tỉnh Nghệ An)

Kỳ cuối: Để biển không chỉ đẹp... trên giấy

Kỳ cuối: Để biển không chỉ đẹp... trên giấy

Từ Cửa Tùng, Vịnh Lăng Cô, Bãi biển Mỹ Khê đến Vịnh Nha Trang,... miền Trung đang đứng trước cơ hội lớn để biến biển thành động lực tăng trưởng. Các địa phương không thiếu tiềm năng, cũng không thiếu những bản quy hoạch đầy tham vọng. Nhưng thực tế thời gian qua cho thấy điều còn thiếu không nằm ở ý tưởng, mà chính là năng lực tổ chức thực hiện.

Phát hiện bệnh viện xả nước thải chưa qua xử lý ra môi trường

Phát hiện bệnh viện xả nước thải chưa qua xử lý ra môi trường

Ngày 12/5, Phòng CSKT Công an TP Cần Thơ cho biết, đơn vị vừa phát hiện Bệnh viện đa khoa Quốc tế S.I.S (gọi tắt là Bệnh viện S.I.S, địa chỉ ở đường Nguyễn Văn Cừ, phường An Bình, TP Cần Thơ) xả nước thải chưa qua xử lý, có dấu hiệu ô nhiễm... ra môi trường.

Kỳ 3: Ai chịu trách nhiệm?

Kỳ 3: Ai chịu trách nhiệm?

Những dòng nước đen vẫn lặng lẽ chảy ra biển sau mỗi cơn mưa. Những bãi tắm được đầu tư hàng chục, hàng trăm tỷ đồng vẫn đóng cửa hoặc hoạt động cầm chừng. Trong khi đó, tại nhiều điểm đến quen thuộc, dòng khách tiếp tục dồn về khiến hạ tầng quá tải, rác thải gia tăng và sức ép môi trường ngày càng lớn. Đằng sau những lớp áp lực ấy không chỉ là câu chuyện ô nhiễm hay sự lãng phí đầu tư.

Cao điểm mùa du lịch, khách lại “sập bẫy” đặt phòng online

Cao điểm mùa du lịch, khách lại “sập bẫy” đặt phòng online

Bước vào cao điểm du lịch hè, nhu cầu tìm kiếm homestay, khách sạn tại Đà Lạt (Lâm Đồng) tăng mạnh cũng là lúc các đối tượng lừa đảo trên không gian mạng gia tăng hoạt động. Với hình ảnh đẹp mắt, những lời quảng cáo hấp dẫn cùng các fanpage được đầu tư bài bản, nhiều du khách đã mất từ vài triệu tới cả chục triệu đồng vì đặt phòng online.

Người dân Huế đồng thuận, khẩn trương bàn giao mặt bằng các dự án trọng điểm

Người dân Huế đồng thuận, khẩn trương bàn giao mặt bằng các dự án trọng điểm

Dự án mở rộng tuyến đường Nguyễn Hoàng (phường Kim Long) được xác định là công trình trọng điểm của TP Huế nên thời gian qua, chính quyền địa phương cùng các đơn vị liên quan đã nỗ lực tuyên truyền, vận động người dân bị ảnh hưởng dự án sớm bàn giao mặt bằng. Nhờ vậy nên đến nay, phần lớn các hộ dân đều đồng thuận tháo dỡ nhà cửa, di dời tài sản để bàn giao đất thực hiện dự án.

Lúng túng chuyện phân bổ tiền hỗ trợ người dân bị thiệt hại do lũ lụt ở Huế

Lúng túng chuyện phân bổ tiền hỗ trợ người dân bị thiệt hại do lũ lụt ở Huế

Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam – Ban Vận động cứu trợ Trung ương đã phê duyệt, phân bổ cho TP Huế hơn 67 tỷ đồng với mức hỗ trợ 3 triệu đồng/hộ cho các hộ dân bị ảnh hưởng do đợt mưa lũ lịch sử năm 2025. Số tiền này tương ứng với 22.618 hộ, đạt khoảng 16,7% so với đề xuất của địa phương...

Chính quyền địa phương ở Huế vào cuộc sau phản ánh của Báo Công an nhân dân

Chính quyền địa phương ở Huế vào cuộc sau phản ánh của Báo Công an nhân dân

Ngày 6/5 vừa qua, Báo Công an nhân dân (CAND) đăng bài “Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?”, phản ánh di tích cấp quốc gia tháp đôi Liễu Cốc (ở làng Liễu Cốc Thượng, Tổ dân phố Xuân Tháp, phường Kim Trà, TP Huế) hơn 1.000 năm tuổi đã được các cơ quan chức năng tổ chức khai quật khảo cổ học 2 đợt. Tuy nhiên đến nay, di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia này đang trong tình trạng xuống cấp, chưa được tu bổ, bảo tồn để phát huy giá trị di tích đặc trưng của văn hóa Chăm Pa.

Người dân bất an vì 2 tòa tháp 13 tầng gây tranh cãi

Người dân bất an vì 2 tòa tháp 13 tầng gây tranh cãi

Các hộ dân cho rằng, 2 tòa tháp 13 tầng nằm trong dự án Nhà tang lễ quận Thanh Xuân (phường Khương Đình, Hà Nội) nhằm lưu trữ tro cốt sẽ ảnh hưởng đến đời sống hàng ngày, do đó, họ đã gửi đơn kiến nghị đến nhiều nơi.

Các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng thiết bị phát hiện vi phạm hành chính

Các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng thiết bị phát hiện vi phạm hành chính

Nghị định số 61/2026/NĐ-CP quy định về danh mục, việc quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ và quy trình thu thập, sử dụng dữ liệu thu được từ phương tiện, thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện vi phạm hành chính, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/4/2026. Đáng chú ý, nghị định đã quy định rõ các  hành vi bị nghiêm cấm nhằm đảm bảo quản lý chặt chẽ việc quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ đúng mục đích, đối tượng theo quy định của pháp luật.

Lâm Đồng: Sống ngột ngạt quanh trại heo bốc mùi nồng nặc

Lâm Đồng: Sống ngột ngạt quanh trại heo bốc mùi nồng nặc

Nhiều năm nay, cuộc sống của hàng chục hộ dân tại xã Tân Hội (Lâm Đồng) bị đảo lộn khi mỗi ngày phải “chịu trận” trong bầu không khí đặc quánh mùi hôi thối bốc ra từ trang trại chăn nuôi nằm giữa khu dân cư. Những cánh cửa luôn đóng kín, những bữa cơm vội vã và nỗi ám ảnh dai dẳng đã trở thành thực tại ngột ngạt, ảnh hưởng tới sức khỏe và sinh hoạt thường nhật của người dân nơi đây.

Loạt dự án trọng điểm tại TP Hồ Chí Minh bị nêu tên do chậm đền bù, giải tỏa

Loạt dự án trọng điểm tại TP Hồ Chí Minh bị nêu tên do chậm đền bù, giải tỏa

Thông tin về tình hình giải ngân vốn đầu tư công cho việc bồi thường, thu hồi đất trong năm 2025 và 2026 vào cuối tháng 4 vừa qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NNMT) TP Hồ Chí Minh đã nêu tên loạt dự án trọng điểm đang đối mặt với tình trạng chậm đền bù, giải tỏa để thu hồi đất phục vụ triển khai dự án…

Bãi biển ven bán đảo Sơn Trà nhếch nhác vì... du lịch "chui"

Bãi biển ven bán đảo Sơn Trà nhếch nhác vì... du lịch "chui"

Dịp nghỉ lễ 30/4 – 1/5 vừa qua, khi dòng khách đổ về Đà Nẵng tăng mạnh, khu vực bán đảo Sơn Trà tái diễn tình trạng kinh doanh dịch vụ tự phát, du lịch "chui” tái diễn. Từ Bãi Obama, Bãi Rạng đến Bãi Nam, cảnh quan bị xâm hại bởi rác thải, kết cấu tạm bợ, hoạt động dịch vụ trái phép và mô-tô nước áp sát vùng san hô... 

Đà Nẵng nói gì trước thông tin “đổ chất thải xuống công trình kè chắn sóng biển nghìn tỷ”?

Đà Nẵng nói gì trước thông tin “đổ chất thải xuống công trình kè chắn sóng biển nghìn tỷ”?

Vào dịp nghỉ lễ, trên một số trang mạng xã hội bất ngờ lan truyền hình ảnh phản ánh việc nghi đổ chất thải xuống khu vực thi công dự án Kè biển Cửa Đại (phường Hội An Đông, TP Đà Nẵng), có mức đầu tư nghìn tỷ đồng, khiến nhiều người dân và du khách không khỏi lo ngại về nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường cũng như chất lượng các bãi tắm ven biển.