Cảnh sát xưa và nay khác nhau như thế nào?

Lực lượng cảnh sát hiện đại là một tổ chức được thành lập tương đối gần đây. Vào những năm 1800, khi đó cảnh sát mặc đồng phục, được trả lương và bắt đầu thực thi luật pháp ở Mỹ và Anh. Cảnh sát trong các xã hội cổ đại thường là các vị quan huyện hoặc lực lượng an ninh tư nhân do các lãnh chúa giàu có thuê. Ngoài ra, người dân còn dùng bạo lực để tự giải quyết tranh chấp khi có mâu thuẫn xảy ra.

Trong khi La Mã và Ai Cập cổ đại cũng có những lực lượng có thể được coi là cảnh sát. Nhưng hình ảnh và công việc của họ rất khác so với những gì chúng ta quen nhìn thấy nơi người cảnh sát ngày nay. Trên thực tế, kể từ khi lực lượng cảnh sát hiện đại ra đời, rất nhiều nỗ lực đã được thực hiện để thay đổi hình ảnh của cảnh sát, thường là sự đổi mới đồng phục hoặc nhiệm vụ thực thi.

Giờ đây, chúng ta cùng tìm hiểu hình ảnh và nhiệm vụ của cảnh sát cổ đại và hiện đại khác nhau như thế nào.

Dân quân địa phương là cảnh sát

Dân quân địa phương là cảnh sát.
Dân quân địa phương là cảnh sát.

Đối với phần lớn lịch sử nhân loại, việc thực thi pháp luật do lực lượng dân quân địa phương đảm nhận. Tây Ban Nha đã có một lực lượng cảnh sát bài bản vào cuối những năm 1400, nhưng họ thực chất là những lính đánh thuê được nhà vua trả lương. Thời Trung cổ, Anh và Pháp đã có lực lượng cảnh sát buổi sơ khai, nhưng hầu hết là những công chức không được trả lương và ít quyền hành.

Cảnh sát Ai Cập huấn luyện khỉ bắt ăn trộm

Tham khảo từ các chữ tượng hình Ai Cập cổ đại, chúng ta biết đến một lực lượng cảnh sát bài bản được thành lập sớm nhất. Các chợ trời ở Ai Cập cổ đại, các đền thờ và nhà của những lãnh chúa giàu có được bảo vệ bởi đội cảnh sát này. Đặc biệt, những cảnh sát này thậm chí còn huấn luyện khỉ để bắt ăn trộm. 

Cảnh sát Ai Cập huấn luyện khỉ bắt ăn trộm.
Cảnh sát Ai Cập huấn luyện khỉ bắt ăn trộm.

Vào thế kỷ 15 trước Công nguyên, Ai Cập có một lực lượng cảnh sát cao cấp được gọi là Medjay, nhiệm vụ của họ là bảo vệ biên giới vương quốc và cung điện.

Cảnh sát phòng cháy của La mã

Hy Lạp cổ đại có một lực lượng nô lệ nhỏ được vũ trang với tư cách cơ quan thực thi pháp luật. La Mã cổ đại đã thành lập một lực lượng gọi là Vigiles, hay "những người canh gác thành phố". Vigiles là nhóm người được huấn luyện bài bản, có tổ chức cao và được trả lương. Tất cả những người này xuất phát từ các nhóm dân quân địa phương chưa được tổ chức bài bản tồn tại trước đó.

Cảnh sát phòng cháy của La Mã.
Cảnh sát phòng cháy của La Mã.

Vigiles hoạt động chủ yếu như cảnh sát phòng cháy chữa cháy ngày nay. Ngoài ra, lực lượng này cũng có các chức năng cơ bản của cảnh sát, chẳng hạn như xử lý các trường hợp gây mất trật tự an toàn xã hội, bắt trộm và bảo vệ các tòa nhà công cộng.

Trong xã hội Trung Quốc cổ đại, quan huyện chính là cảnh sát

 Trong lịch sử hàng ngàn năm, việc thực thi pháp luật ở Trung Quốc cổ đại được thực hiện bởi các vị quan huyện. Các vị quan này phân bổ đều trên các tỉnh, họ được bổ nhiệm bởi các vị quan tỉnh và có thẩm quyền hạn chế. Các vị quan tỉnh này báo cáo lên quan tổng đốc, người được bổ nhiệm trực tiếp bởi hoàng đế. 

Trong xã hội Trung Quốc cổ đại, quan huyện chính là cảnh sát.
Trong xã hội Trung Quốc cổ đại, quan huyện chính là cảnh sát.

Các quan huyện làm việc dưới sự lãnh đạo của các quan tỉnh, nhiệm vụ của các quan huyện này là giải quyết các tranh chấp trong dân, thực thi luật pháp và điều tra tội phạm. Các nhiệm vụ mà hầu hết cảnh sát châu Âu không làm cho đến thời kỳ hiện đại. Điều này phản ánh nền chính trị tiến bộ của các triều đại Trung Quốc, một số quan huyện còn do phụ nữ đảm nhận.

Mô hình quan tri huyện làm cảnh sát đã lan rộng đến các nền văn hóa khác, bao gồm cả Hàn Quốc và Nhật Bản, và hình ảnh này vẫn tồn tại cho đến ngày nay.

Trước khi nước Anh có cảnh sát, người dân “tự xử” khi tranh chấp

Người dân “tự xử” khi tranh chấp.
Người dân “tự xử” khi tranh chấp.

Việc thực thi công lý thời Trung cổ ở châu Âu chủ yếu do người dân “tự xử”. Sau cuộc chinh phục của người Norman, triều đại Anglo-Saxon đã thành lập lực lượng cảnh sát khu phố. Họ là viên chức của các thị trấn, có nhiệm vụ ngăn chặn và trừng phạt những tên trộm cắp, bảo vệ tài sản người dân, đuổi những kẻ lang thang, giám sát việc cân đo đong đếm trong dân chúng. Những cảnh sát khu phố này là các tình nguyện viên, không được trả lương, tồn tại ở Anh mãi đến năm 1829.

(Còn tiếp)

Hoa Nam (theo Ranker)

Các tin khác

Mặt trái của ngành phá dỡ tàu biển

Mặt trái của ngành phá dỡ tàu biển

Trong một bản báo cáo gần đây, Tổ chức Lao động thế giới (ILO) đã có những đánh giá về ngành phá dỡ tàu biển như sau: "Ngành công nghiệp phá dỡ tàu biển hiện là một trong những "thủ phạm" gây tai nạn lao động và ô nhiễm môi trường lớn trên thế giới…
Chuyện của những "hiệp sĩ" giải cứu xe hỏng trong đêm

Chuyện của những "hiệp sĩ" giải cứu xe hỏng trong đêm

Đêm nào cũng vậy, từ 21h các thành viên của Đội Cứu hộ SOS Thuỷ Nguyên (Hải Phòng) lại lên đường đến với những chiếc xe chẳng may gặp sự cố. Dù ngoài trời rét căm căm hay mưa phùn gió bấc, họ cũng không bỏ cuộc. Bởi phương châm của nhóm là mong ai cũng được về nhà an toàn…
Ecetera Nguyễn và đường về tổ quốc

Ecetera Nguyễn và đường về tổ quốc

Một ngày cách nay chừng 5 năm, chồng tôi - phóng viên Đài Phát thanh - truyền hình Quảng Bình nói rằng: “Chúng ta sắp có một người bạn đặc biệt đến chơi!”. Tôi cười thôi và không có ý kiến gì. Với chồng tôi, những người bạn anh ấy mời đến nhà bao giờ chả đặc biệt và... thường xuyên như thế.
Đừng đùa

Đừng đùa

Chỉ nói giỡn nhau mà mất mạng là chuyện có thật. Qua vài câu cà khịa là anh em đã "xách dao bầu nói chuyện". Chuyện gì cũng có đầu có mối, những dòng tin trở thành truyện siêu ngắn:
Kiện cha mẹ vì mình “bị“ sinh ra

Kiện cha mẹ vì mình “bị“ sinh ra

Khi cảm thấy bất công hoặc gặp một chuyện khó xử lí bằng thỏa thuận cá nhân thì mọi người thường làm đơn kiện lên toà án, nhờ pháp luật giải quyết. Có rất nhiều vụ kiện kì quặc trên thế giới mà khi chúng ta biết đến phải cảm thấy khó hiểu về nó.
Những huyền tích làng

Những huyền tích làng

Các cụ trong làng tôi nói rằng, theo phong thủy, thì cư dân sống quanh khu vực có những ngọn núi hình con rùa thường sẽ trường thọ, vì rùa là một trong tứ linh theo quan niệm tín ngưỡng của người phương Đông. Một số loài rùa tuổi càng cao thì… càng to ra. Nghĩa là từ lúc ra đời cho đến lúc chết đi, chúng chỉ phát triển kích thước cơ thể, còn mặt thì vẫn… trẻ măng. Điểm chung của loài rùa là chúng sống rất thọ.
Chuyện về một thầy trừ tà đuổi quỷ…

Chuyện về một thầy trừ tà đuổi quỷ…

Hàng trăm con người trên thế giới vẫn khẳng định rằng ngày nào mình cũng gặp gỡ với cái ác tuyệt đối, nhiều người đang gửi gắm cho họ những hoảng hốt, nỗi lo lắng của mình, kể cả tình trạng sức khỏe của người thân. Theo nhiều công trình nghiên cứu thì trong những năm gần đây, số người hoài nghi những người gọi là thầy trừ tà ngày càng đông, vậy mà vẫn tò mò mua những cuốn sách họ viết…
Những đứa trẻ mồ côi lần thứ hai giữa nhịp sống hiện đại

Những đứa trẻ mồ côi lần thứ hai giữa nhịp sống hiện đại

Mỗi năm, nước Anh có khoảng 10 ngàn thanh thiếu niên mồ côi bước vào tuổi trưởng thành. Không phải ai trong số các cô cậu bé này cũng được cha mẹ nuôi yêu thương như con đẻ. Ngày chúng trở thành người lớn, một số đứa trẻ mới thực sự nhận ra mình chỉ là người thừa ở nơi tưởng chừng như mái ấm.
Những chuyến hàng xuyên đêm vào dịp cuối năm

Những chuyến hàng xuyên đêm vào dịp cuối năm

"Nửa đêm ân ái cùng chồng. Nửa đêm về sáng gánh gồng ra đi", câu cửa miệng của dân buôn để nói rằng, những ngày cuối năm, họ hối hả ngược xuôi, buôn đầu sông bán cuối sông. Đó là thời cơ vàng trong năm, cho những chuyến hàng "vét vụ".
Diện tích rừng Amazon ngày càng bị thu hẹp

Diện tích rừng Amazon ngày càng bị thu hẹp

Được coi là “lá phổi xanh” của thế giới và đóng vai trò quan trọng trong công cuộc chống biến đổi khí hậu, Amazon là rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, theo kết quả nghiên cứu do Mạng lưới thông tin môi trường - xã hội tham chiếu địa lý vùng Amazon (RAISG) công bố ngày 8-12, khoảng 8% diện tích rừng Amazon đã bị tàn phá từ năm 2000-2018, lớn hơn cả diện tích lãnh thổ của Tây Ban Nha.
Bài toán khó: chọn phục trang cho nhân vật phim lịch sử

Bài toán khó: chọn phục trang cho nhân vật phim lịch sử

Còn nhớ, năm 2015, đạo diễn Đinh Thái Thụy làm bộ phim “Mỹ nhân” lấy từ ngân sách nhà nước, đã bị dư luận lên tiếng về phục trang trong phim không chuẩn xác, thiếu bản sắc của văn hóa Việt. Nhiều năm qua, trang phục phim lịch sử vẫn liên tục gặp phải những vấn đề sai lệch. Mới đây nhất hai dự án lớn, “Quỳnh dạ nhất thảo” và phim “Kiều” cũng không tránh được những sai sót đáng tiếc đó.
Bản án kỳ lạ cho vụ giết người ở Italy

Bản án kỳ lạ cho vụ giết người ở Italy

Ngày 4-12-2020, Rudy Guede, kẻ bị tuyên án 16 năm tù vào năm 2008 với cáo buộc sát hại nữ sinh đại học người Anh Meredith Kercher, đã được toà án Italy cho phép hoàn thành bản án dưới hình thức lao động công ích thay vì ở tù. Rudy đã bắt đầu lao động công ích tại một thư viện ở thị trấn Lazio. Sau khi thư viện này đóng cửa để phòng chống dịch bệnh COVID-19, hắn trở thành tình nguyện viên cho tổ chức từ thiện Caritas. Đồng thời, hắn cũng chuẩn bị hoàn thành bằng thạc sĩ chuyên ngành Lịch sử tại Đại học Roma Tre.
Giấc mơ an cư ngày càng xa với nhiều người

Giấc mơ an cư ngày càng xa với nhiều người

Cách đây không lâu, Công ty nghiên cứu bất động sản CBRE đã công bố khảo sát giá nhà tại hai thành phố lớn là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, mức giá nhà trung bình hiện nay lần lượt là 2.500 USD/m2 và 1.500 USD/m2. Trong khi đó, một nghiên cứu của Công ty Nielson mới đây cho thấy có khoảng 80% hộ dân đang sinh sống ở hai thành phố lớn này, có mức thu nhập bình quân hàng tháng chỉ trên dưới 15 triệu đồng (tương đương 700 USD/tháng).
Gió rừng đồi Thung

Gió rừng đồi Thung

Truyền thuyết Mường Sương kể rằng có Nàng Tiên ham chơi thường bay lượn nay đây mai đó. Một ngày, nàng Tiên chợt bắt gặp miền thung trập trùng đồi núi, đồng ruộng tươi tốt, suối chảy róc rách, thác reo cười tung hoa nhũ thạch, không khí mát mẻ trong trẻo y như trên thiên giới. Không kiềm giữ được niềm ham thích, Nàng Tiên hạ cánh xuống và ở lại vùng miền đồi….
Những tên làng nghe cứ nhói lòng

Những tên làng nghe cứ nhói lòng

Lại chuyện lụt. Nghe mãi, buồn thêm buồn. Nhưng không nói chuyện lụt thì chẳng biết nói chuyện chi. Vì từ bữa đến nay đã hơn tháng mà tất cả vẫn còn ngổn ngang đổ vỡ. Đi từ Lệ Thủy về Quảng Ninh, từ Quảng Ninh lên Minh Hóa, tôi đã gặp những ngôi làng vốn quen nay trở nên lạ lẫm trong bàng hoàng, đau xót. Những ngôi làng xưa xắc mang vẻ đẹp thân gần bỗng dưng bị lụt đổi tên. Ngay cả người làng cũng gọi làng mình bằng cái tên mới.
Lòng tự trọng bị tổn thương

Lòng tự trọng bị tổn thương

Vụ nữ sinh An Giang tự tử hôm 30-11 vì cách hành xử của nhà trường cho thấy tầm quan trọng của ứng xử giữa nhà trường và học sinh, sai một ly đi một dặm. May mắn là nữ sinh được cứu kịp thời.
Người đi nói xấu xấu hơn người bị nói xấu

Người đi nói xấu xấu hơn người bị nói xấu

Điều lạ lùng là người ta không chỉ nói xấu kẻ người ta ghét/ đố kỵ, con người có xu hướng nói xấu ngay cả người thân, gần gũi với mình nhất. Trong đó, phụ nữ ưa thích nói xấu hơn đàn ông, phổ biến nhất vẫn là vợ nói xấu chồng...
Nói xấu chồng!...

Nói xấu chồng!...

Gia đình là tế bào của xã hội. Bất kỳ ai cũng có thể dễ dàng nói lên câu ấy, nhưng để có một tế bào khỏe, một gia đình, xã hội tốt đẹp, người ta cần sự cố gắng, từ nhiều phía. Bài viết này của chúng tôi đề cập đến một khía cạnh đang diễn ra trong đời sống hiện nay đó là hiện tượng vợ chồng nói xấu nhau, gây nên những năng lượng tiêu cực cho hôn nhân, qua đó ảnh hưởng không nhỏ đến trạng thái lành mạnh, gắn kết của gia đình, xã hội.
Ngồi học… trên ngọn cây

Ngồi học… trên ngọn cây

Giáo dục là nhân tố quan trọng, hết sức cần thiết của mỗi quốc gia và con đường dẫn đến tri thức của sự giáo dục rất dài phải có sự kiên trì nỗ lực mới có thành quả.