Bình đẳng cho người chuyển giới

• Hương Giang Idol: "Đừng nhắc mãi chuyện giới tính của tôi"
• Hương Giang Idol: Tôi đã có một cuộc sống tẻ nhạt
• Ca sĩ chuyển giới Hương Giang Idol: Bĩnh tĩnh thôi em

Xóa bỏ kỳ thị

Từ năm 2015, Việt Nam chính thức cho phép người chuyển giới được quyền thay đổi thông tin trên giấy tờ tùy thân. Phẫu thuật chuyển đổi giới tính trong nước cũng được phép thực hiện đối với những người có nhu cầu. 

Cộng đồng người chuyển giới, gọi tắt là LGBT trước đây sống trong bóng tối được chính thức bước ra ngoài ánh sáng để hòa nhập cộng đồng, được pháp luật thừa nhận, bảo vệ. 

Tuy nhiên, câu chuyện xóa bỏ kỳ thị của xã hội đối với người chuyển giới vẫn còn là một câu chuyện dài, không thể thay đổi trong một sớm một chiều. Cộng đồng những người LGBT đã có nhiều hoạt động nhằm nỗ lực đấu tranh đòi sự bình đẳng cho mình. 

Rất nhiều người chuyển giới đã công khai câu chuyện của mình, góp tiếng nói mạnh mẽ để thay đổi những định kiến trong xã hội, mà Hương Giang Idol là một ví dụ sinh động. Chiếc vương miện cô mang về nước từ một cuộc thi sắc đẹp lớn dành cho  người chuyển giới chắc chắn sẽ tạo ra những ảnh hưởng tích cực trên con đường tìm kiếm sự công bằng cho cộng đồng LGBT Việt.

Hương Giang Idol trở thành Hoa hậu chuyển giới quốc tế 2018

Ngay ở nhiều quốc gia phát triển và có cái nhìn thoáng về người chuyển giới như Mỹ, Canada, Thái Lan, Singapore, thì người chuyển giới chủ yếu vẫn tham gia làm việc, hoạt động trong ngành công nghiệp giải trí là chính. 

Ở những công việc bình thường khác trong xã hội, người chuyển giới còn gặp nhiều khó khăn, vật lộn để chống lại sự kỳ thị của xã hội, không dễ để ổn định làm việc. Nhiều ông chủ chưa sẵn sàng cho việc chấp nhận người chuyển giới làm việc cho công ty của mình, đấy là sự thật. 

Ở một vài nước, thậm chí người chuyển giới còn được nhìn nhận như các bệnh nhân có vấn đề về tâm thần. Việt Nam trong những năm qua đã làm được nhiều cho người chuyển giới, nhất là về mặt hành lang pháp lý. Vấn đề chỉ còn là làm sao để tạo ra một môi trường sống bình an, hòa nhập, không định kiến với người chuyển giới. 

Việc này bên cạnh sự tuyên truyền của truyền thông, còn cần đến sự vào cuộc tích cực của chính những người chuyển giới. Hơn ai hết họ là những người nói lên tiếng nói mạnh mẽ về bình quyền, với ước vọng được sống với cuộc đời thật, giới tính thật của mình.

Thay đổi bắt đầu từ gia đình

Những định kiến, kỳ thị ngoài xã hội hiển nhiên là một rào cản lớn cần phải vượt qua của người chuyển giới, song, nhiều nhà hoạt động xã hội thống nhất rằng, người chuyển giới sẽ có một cuộc sống tốt hơn khi trước tiên họ được gia đình ủng hộ. 

Không chỉ ở Việt Nam, mà ở nhiều nước trên thế giới, nhiều gia đình vẫn không thể chấp nhận được sự thật con em mình “không phải là con trai” hoặc “không phải là con gái”. 

Họ chống lại việc đó bằng nhiều cách khác nhau. Nếu con trai họ có xu hướng nữ tính, họ sẽ bắt đi học những môn thể thao mạnh mẽ, cấm đoán việc ăn mặc nữ tính, và ngược lại. Xu hướng giới tính ngược với tên gọi, thể chất của đứa con lúc mới sinh ra vẫn luôn là một cú sốc lớn đối với các bậc làm cha mẹ và họ không dễ dàng vượt qua điều đó. 

Một mặt hiểu biết về khoa học của họ ít, mặt khác chính họ cũng ngại ngần sợ bị xã hội kỳ thị khi biết con của họ có giới tính “dị”, bất bình thường. Đã từng có những câu chuyện đau lòng, đứa con bị bố mẹ đuổi ra khỏi nhà khi công khai chuyện giới tính khác thường của mình hay muốn đi phẫu thuật chuyển giới. 

Không ít bạn trẻ phải sống tự lập, cô đơn với nỗi niềm không dễ nhận được sự cảm thông, có khi phải bán dâm để sống, để dành tiền tiêm hooc-môn giới tính hay phẫu thuật thẩm mỹ. 

Khi gặp những vấn đề liên quan đến sức khỏe, họ cũng không nhận được sự chăm sóc y tế tốt từ các dịch vụ y tế, vì ngại ngần chuyện công khai giới tính. 

Hệ thống chăm sóc y tế ở nhiều nơi chưa có thái độ tốt cũng như kinh nghiệm đủ để chăm sóc người chuyển giới. Cho nên, không ít người chuyển giới đang phải sống trong những nguy cơ rủi ro về sức khỏe.

Chỉ khi nào nhận thức của toàn xã hội nói chung, đặc biệt là nhận thức của mỗi bậc cha mẹ nói riêng về vấn đề rối loạn giới tính để bình tĩnh lựa chọn ứng xử khoa học, phù hợp khi con của mình gặp vấn đề phức tạp này, thì cuộc sống của người chuyển giới mới có nền tảng tốt đẹp. 

Sự chia sẻ, ủng hộ của cha mẹ và những người thân yêu là liều thuốc để người có giới tính dị có thể yên tâm lựa chọn giải pháp tốt nhất cho cuộc sống của mình, có niềm vui và có cơ hội phát triển trong tương lai. 

Hiện nay đã có một số tổ chức hoạt động vì người có giới tính lưỡng, người chuyển giới, nhưng thiết nghĩ cần phải có thêm nhiều hơn nữa các trung tâm hỗ trợ không chỉ người chuyển giới mà cả gia đình của họ. 

Để khi gặp vấn đề, các bậc phụ huynh, người nhà của người chuyển giới có thể được các chuyên gia tâm lý, các nhà khoa học, các bác sĩ hỗ trợ thông tin cũng như tư vấn, giúp họ yên tâm với câu chuyện của con mình. 

Có như vậy, cái gốc trong đời sống của một người chuyển giới mới được giả quyết. Bởi khi nhận được sự cảm thông, yêu thương che chở của gia đình rồi thì những khó khăn khác từ xã hội, cộng đồng, người chuyển giới cũng sẽ dễ dàng vượt qua.

Risa Ðào Anh (trái) - Nữ hoàng chuyển giới Việt Nam 2010

Niềm cảm hứng mới

Nói một cách không quá lời, vương miện Hoa hậu chuyển giới của Hương Giang Idol mang về đã đem lại một nguồn cổ vũ lớn lao cho những người chuyển giới trong nước. Từ đây, xã hội sẽ nhìn nhận người chuyển giới với cái nhìn cởi mở hơn trước. Người chuyển giới được thừa nhận về tài năng, nhan sắc, trí tuệ, nghị lực giống như những người bình thường khác, để họ có thêm cơ hội cống hiến cho cộng đồng, xã hội. 

Ông Huỳnh Minh Thảo, Giám đốc truyền thông của Tổ chức bảo vệ và thúc đẩy quyền của cộng đồng người đồng tính LGBTQ+ chia sẻ với báo chí: “Từ những năm đầu tham gia vào làng giải trí, Hương Giang đã giương cao lá cờ ủng hộ cho cộng đồng người chuyển giới một cách công khai bằng hàng loạt những hoạt động của mình. Với chiến thắng lần này, Hương Giang sẽ khiến cho xã hội có dịp hiểu và tôn trọng hơn người chuyển giới. Cô đã trở thành tấm gương đẹp cho bất cứ thành viên chuyển giới nào tại Việt Nam muốn soi vào”. 

Bạn Nguyễn Vũ Hà Anh, một thành viên mạng lưới Người chuyển giới Việt Nam cảm thấy vô cùng phấn khích trước thành công của Hương Giang: “Tôi tin cô ấy sẽ làm được những điều mà cô ấy đã trả lời trong phần thi vấn đáp đêm chung kết, sẽ đem lại được quyền bình đẳng cho người chuyển giới, làm cho cộng đồng ngày càng thân thiện và gần gũi hơn với người chuyển giới”.

Trên các trang mạng xã hội, rất nhiều người chuyển giới, từ lâu vẫn còn trong bóng tối vì “mặc cảm” vì sợ kỳ thị, định kiến, đã được tiếp thêm động lực từ chiến thắng tuyệt vời của Hoa hậu Hương Giang mà bước ra ánh sáng. Họ đã nói lên sự đồng cảm của mình, khát vọng của mình, mong muốn được sống bằng con người thật của mình, tự tin hơn và yêu cuộc sống hơn. 

Thế mới biết, đôi khi chỉ cần một người đủ thú vị, đủ hấp dẫn, đủ năng lượng, sẽ truyền được cảm hứng dào dạt đến một cộng đồng, để mỗi người đủ dũng cảm chui ra khỏi cái tổ kén của chính mình, hòa nhập vào đời sống cộng đồng và hăng say sáng tạo, cống hiến. 

Một người chuyển giới ở Sài Gòn viết: “Có thể nói, chiến thắng và thành công của Hương Giang ngày hôm nay đã đẩy giới hạn của người chuyển giới Việt ra xa thêm một chút. Hay nói theo cách khác, cô gái bé nhỏ ấy đã giúp truyền động lực đến cho rất nhiều người giống tôi ngoài kia, đang phải vật lộn với cuộc sống cũng như định kiến từ xã hội. Một thứ sức mạnh tinh thần vô hình nhưng vô cùng hiệu quả. Rồi đây, chúng tôi sẽ có thêm tự tin để làm việc, để yêu thương và sống đúng với con người mình”.