Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam

“Không phải ngẫu nhiên mà hàng trăm nhà khoa học nổi tiếng của đất nước thuộc thời kỳ lịch sử hiện đại Việt Nam đã tin cậy trao tài liệu cho Trung tâm Di sản bảo quản. Ở đây có một hệ thống phương tiện đủ tiêu chuẩn để lưu giữ lâu dài những tài liệu này. Tài liệu ở đây rất đa dạng và là những tài liệu có nguồn gốc cá nhân vốn được bảo quản tại các gia đình của các nhà khoa học”.

Đó là chia sẻ của GS. TSKH Nguyễn Văn Thâm, nguyên Trưởng khoa Văn bản và công nghệ hành chính, Học viện Hành chính quốc gia trong chuyến tham quan Công viên Di sản các nhà khoa học Việt Nam. 

Chính sự tin tưởng, trao tặng những “đứa con tinh thần” của nhà khoa học cho MEDDOM, cùng cơ sở vật chất độc đáo đã khiến không ít du khách đến tham quan đều ngạc nhiên, tò mò về kho dữ liệu di sản nhà khoa học “có một không hai” này.

Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -0

Gần một triệu đầu tài liệu hiện vật của 2.000 nhà khoa học, phong phú về chất liệu, đa dạng về loại hình hiện đang được lưu trữ, bảo quản tại hệ thống kho tư liệu của Bảo tàng Di sản các nhà khoa học Việt Nam, ở Công viên Di sản (huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình).

Không gian kho được bố trí trong tòa nhà Quyển sách với diện tích sử dụng gần 2000 m2. Mỗi loại hình tài liệu hiện vật được chia theo từng kho để quản lý, giúp khách tham quan được mục sở thị khối di sản đồ sộ ấy theo lộ trình rất khoa học: Kho tài liệu giấy, thư viện, luận án, hiện vật thể khối, phim ảnh, và kho mở. 

Đặc biệt, mỗi hiện vật trong kho đều được nhập dữ liệu lên phần mềm để quản lý và phục vụ khai thác. Mô hình lưu trữ - bảo tàng – thư viện về các nhà khoa học này đã nhận được sự ủng hộ từ các nhà khoa học, cộng đồng và ngày càng lan tỏa rộng rãi.

Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -0
Chuyên gia MEDDOM thực hiện công tác chuyên môn tại kho Hiện vật thể khối.
Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -1
Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -2
Một góc kho mở - nơi sắp xếp di sản của gần 200 nhà khoa học thuộc các chuyên ngành và du khách có thể tìm hiểu, khám phá, trải nghiệm.
Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -3
Du khách tham quan kho Tài liệu giấy.

Tại kho Bảo tàng Di sản các nhà khoa học Việt Nam lưu giữ di sản khoa học (di sản vật thể và phi vật thể). Di sản vật thể gồm: hồ sơ khoa học, tài liệu cá nhân, bản thảo công trình nghiên cứu, bài viết, luận án, sổ ghi chép, nhật ký, thư từ, vật dụng và kỷ vật, tư liệu ảnh và phim…Di sản phi vật thể là ký ức và những câu chuyện, giá trị sống của nhà khoa học. 

Với bảo tàng, tất cả tài liệu hiện vật, ký ức của các nhà khoa học đều là di sản quý giá, dù đó là những trang bản thảo sửa chữa chằng chịt, những cuốn sổ ghi chép với nhiều nét nguệch ngoạc, chữ đã ố nhòe, những bức ảnh đã ố màu hay những kỷ vật cũ kỹ hoen gỉ...được gọi chung là hiện vật, có giá trị phản ánh lịch sử cuộc đời của nhà khoa học, sự phát triển của ngành khoa học mà họ cống hiến, qua đó khắc họa được bức tranh của nền khoa học đất nước, đồng thời cũng phản ánh về lịch sử chính trị, xã hội, kinh tế, văn hóa của đất nước. 

Bởi vậy, trong quá trình nghiên cứu sưu tầm, cán bộ Bảo tàng luôn chú trọng tìm hiểu những thông tin liên quan đến mỗi tài liệu hiện vật của nhà khoa học. Mỗi hiện vật đều có câu chuyện chân thực về cuộc đời của nhà khoa học và như vật chứng kể lại những kỷ niệm hay sự kiện khó quên của họ.

Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -0
Một số tài liệu hiện vật trong kho di sản các nhà khoa học Việt Nam.

Những tài liệu hiện vật đã tồn tại từ thế kỷ 20 và những câu chuyện bình dị về cuộc đời nhà khoa học, có khi đó chỉ là những mẩu chuyện “vụn vặt” về kỷ niệm của thời thơ ấu, tuổi học trò đến chuyện bước vào ngưỡng cửa làm khoa học, chuyện làm khoa học, chuyện chuyên môn, phòng thí nghiệm, những chuyến đi điền dã đến chuyện đời thường về gia đình, tình yêu, quê hương… Tất cả là minh chứng cho bức tranh khoa học đa màu sắc của các ngành khoa học tại Việt Nam.

Khối tài liệu hiện vật tại Bảo tàng đó không chỉ phục vụ cho công tác nghiên cứu khoa học mà nhiều hoạt động khác nhau: là tư liệu dựng phim về chân dung các nhà khoa học Việt Nam, trưng bày và viết sách về cuộc đời và sự nghiệp của nhà khoa học, ngành khoa học; là nơi sáng tác những tác phẩm nghệ thuật: bối cảnh của phim truyền hình, phóng sự, phim tài liệu…; hay giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, sinh viên từ di sản của nhà khoa học. 

Hiện nay, độc giả có thể khai thác tư liệu qua hệ thống kho của trung tâm trực tiếp hoặc gián tiếp.

Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -0
Bộ ấn phẩm do cán bộ Bảo tàng thu thập thông tin, biên soạn.

Độc giả có thể khai thác thông tin tư liệu qua những ấn phẩm về nhà khoa học được bảo tàng xuất bản thông qua khối di sản đó, bộ sách “Di sản ký ức của các nhà khoa học Việt Nam” (8 tập) và sách “Những câu chuyện hiện vật” (4 tập). 

Ấn phẩm về lịch sử cuộc đời của các nhà khoa học như: “Bác sĩ Nguyễn Ngọc Hàm – người anh hùng thầm lặng”, “Nguyễn Huy Phan – cuộc đời và sự nghiệp”, “Vũ Triệu An – Hành trình y học”, hồi ký cuộc đời “Để nhớ, để thương: hồi ức của một thầy giáo” của PGS.TS Lê Văn Truyền…

Theo dõi trên những thước phim về chân dung nhà khoa học: Giáo sư Tôn Thất Tùng (Y học); GS Đỗ Tất Lợi (Dược học); GS Đoàn Trọng Truyến (Kinh tế); GS.TS Nguyễn Văn Chiển (Địa chất); GS.TS Lê Quang Long (Sinh học); GS Hà Minh Đức (Văn học); GS.TS Bùi Khánh Thế (Lịch sử)… 

Đồng thời, Bảo tàng tổ chức trưng bày “Giải thưởng Hồ Chí Minh của các nhà khoa học Việt Nam” về chủ đề: Khát vọng - Học hỏi và Sáng tạo và triển lãm “Thẳm sâu trong từng kỷ vật” với chủ đề: Học tập, lập thân, lập nghiệp; Đóng góp, cống hiến, hy sinh và Tình yêu - đôi lứa, gia đình, quê hương. Trưng bày, triển lãm được tổ chức tại tầng hai, tòa nhà Quyển sách, và để gửi tới du khách những thông tin lịch sử khoa học và những trải nghiệm thú vị khi đến tham quan.

Bên trong kho dữ liệu “có một không hai” về các nhà khoa học Việt Nam -0
Các em nhỏ trải nghiệm chương trình giáo dục di sản. 

Ngoài ra, bảo tàng đã tổ chức các chương trình giáo dục di sản. Nội dung chương trình được soạn thảo thông qua các tài liệu, hiện vật của các nhà khoa học, góp phần trực tiếp vào việc giáo dục củng cố những kiến thức về lịch sử, kỹ năng trải nghiệm thực tế cho các em học sinh, sinh viên.

Từ những tài liệu hiện vật được lưu giữ, bảo quản trong kho tư liệu “có một không hai” về các nhà khoa học tại Bảo tàng Di sản các nhà khoa học Việt Nam sẽ là nguồn tư liệu quý giá phục vụ công tác nghiên cứu văn hóa – khoa học của đất nước.

PV

Các tin khác

Ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số Nghệ An

Ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số Nghệ An

Câu lạc bộ Niềm tin số Nghệ An sẽ trở thành diễn đàn kết nối; quy tụ ngày càng nhiều cá nhân có trách nhiệm, có uy tín cùng chung tay xây dựng một không gian mạng văn minh, an toàn, đáng tin cậy; góp phần phục vụ sự phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và xây dựng hình ảnh Nghệ An ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Từ lá thư của một sinh viên y khoa đến hành trình nâng bước những ước mơ đến trường

Từ lá thư của một sinh viên y khoa đến hành trình nâng bước những ước mơ đến trường

“Em mong rằng sau này, khi đã trở thành một bác sĩ, em cũng có thể giúp đỡ những người khác như cách mà em và gia đình đã nhận được sự giúp đỡ trong thời điểm khó khăn này”, đó là những dòng chữ trong lá thư đầy xúc động của Phan Bảo Chấn, sinh viên Khoa Y, Trường Đại học Khoa học Sức khỏe, Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, gửi tới SHB sau khi em được Ngân hàng tài trợ suất học bổng toàn phần trong 5 năm, trị giá 772 triệu đồng.

TP Hồ Chí Minh đồng loạt tổ chức lại giao thông để thi công tuyến Metro số 2

TP Hồ Chí Minh đồng loạt tổ chức lại giao thông để thi công tuyến Metro số 2

Việc nhà thầu đồng loạt tổ chức thi công xây dựng tuyến tàu điện ngầm số 2, đoạn Bến Thành - Tham Lương tại nhiều vị trí đã khiến ùn tắc giao thông trên các tuyến đường như Cách Mạng Tháng Tám, Trường Chinh… cùng các hướng kết nối với những tuyến đường trên càng gia tăng. Để khắc phục tình trạng này, ngày 2/10 phương án tổ chức phân luồng giao thông trên nhiều tuyến đường đã được Ban Quản lý đường sắt đô thị (BQL ĐSĐT) TP Hồ Chí Minh công bố…

Kỳ tích ca sinh tam thai khác ngày đầu tiên ở Việt Nam

Kỳ tích ca sinh tam thai khác ngày đầu tiên ở Việt Nam

Một sản phụ hiếm muộn mang tam thai phải sinh non (thai 27 tuần), sau khi bé đầu tiên chào đời, các bác sĩ đã giữ được 2 thai nhi trong bụng mẹ thêm 36 giờ. Đây là ca sinh ba hiếm gặp, khác ngày đầu tiên tại Việt Nam.

Sốt xuất huyết Dengue: Chuyên gia chỉ ra nhóm có nguy cơ chuyển nặng

Sốt xuất huyết Dengue: Chuyên gia chỉ ra nhóm có nguy cơ chuyển nặng

Thời gian gần đây, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP Hồ Chí Minh tiếp nhận hai bệnh nhân 16 và 21 tuổi trong tình trạng nguy kịch: một trường hợp phải điều trị bằng biện pháp kỹ thuật cao như ECMO hơn một tháng với chi phí gần 1 tỷ đồng, trường hợp còn lại phải lọc máu liên tục suốt 45 ngày. Ngày 8/9, bệnh viện cũng ghi nhận một ca tử vong ở người bệnh 20 tuổi do sốt xuất huyết Dengue (SXHD) nặng…

Không khí lạnh tràn về, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ mưa lớn từ 4/10

Không khí lạnh tràn về, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ mưa lớn từ 4/10

Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia đề nghị UBND các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ và ven biển từ Quảng Ninh đến Quảng Ngãi chủ động triển khai các biện pháp ứng phó với không khí lạnh, mưa lớn, lốc, sét, mưa đá và gió mạnh trên biển từ ngày 4/10.

Bộ GD&ĐT thông tin về bộ sách giáo khoa mới từ năm học 2028-2029

Bộ GD&ĐT thông tin về bộ sách giáo khoa mới từ năm học 2028-2029

Trên cơ sở Chương trình giáo dục phổ thông được rà soát, cập nhật, bổ sung, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) sẽ tổ chức triển khai việc hoàn thiện sách giáo khoa, bảo đảm tính kế thừa, ổn định, không gây xáo trộn lớn trong dạy và học; đồng thời cập nhật kịp thời những yêu cầu, định hướng mới của Chương trình vào sách giáo khoa.

TP Hồ Chí Minh chỉ đạo ứng phó với thiên tai trong mùa mưa, bão

TP Hồ Chí Minh chỉ đạo ứng phó với thiên tai trong mùa mưa, bão

Trước diễn biến thời tiết còn phức tạp và dự báo đỉnh triều cao nhất năm 2026 có thể vượt báo động III, UBND TP Hồ Chí Minh vừa có công văn khẩn yêu cầu các sở, ngành, địa phương chủ động triển khai phương án ứng phó, không để bị động, bất ngờ trước các tình huống thiên tai.

Nâng cao công tác chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ ở Bệnh viện Xuyên Á

Nâng cao công tác chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ ở Bệnh viện Xuyên Á

Bệnh viện là nơi có chứa nhiều thiết bị chữa trị bệnh đắt tiền, nơi có nhiều bệnh nhân lưu trú chữa bệnh nên việc tổ chức diễn tập PCCC và CNCH tại Bệnh viện Xuyên Á của Công an TP Hồ Chí Minh là góp phần nâng cao kỹ năng chữa cháy, CNCH của cán bộ, nhân viên bệnh viện đồng thời nâng cao kỹ năng hợp đồng tác chiến của cán bộ y tế, nhân viên bệnh viện với lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp…

Diễn tập phương án chữa cháy xe điện ở Thanh Hóa

Diễn tập phương án chữa cháy xe điện ở Thanh Hóa

Ngày 2/10, UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức diễn tập phương án chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) tại Công ty TNHH AEONMALL Việt Nam, Chi nhánh Thanh Hóa, với tình huống giả định cháy ô tô điện tại tầng hầm trung tâm thương mại.

Chuyện ở A Duông - thôn vừa được Bộ trưởng Bộ Công an khen thưởng, vinh danh

Chuyện ở A Duông - thôn vừa được Bộ trưởng Bộ Công an khen thưởng, vinh danh

Vào chiều 28/9 vừa qua, tại Thủ đô Hà Nội, trong khuôn khổ Hội nghị toàn quốc biểu dương Ban Công tác Mặt trận khu dân cư điển hình tiên tiến trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc giai đoạn 2016-2026 do Bộ Công an phối hợp với Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tổ chức, Ban Công tác Mặt trận thôn A Duông, xã Đông Giang (TP Đà Nẵng) đã vinh dự đón nhận Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Công an.

Kiểm soát tốc độ, phòng ngừa tai nạn trên tuyến Quốc lộ 6

Kiểm soát tốc độ, phòng ngừa tai nạn trên tuyến Quốc lộ 6

Quốc lộ 6 qua địa bàn tỉnh Sơn La có lưu lượng phương tiện lớn, địa hình nhiều đoạn đèo dốc, quanh co, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông nếu người điều khiển phương tiện không chấp hành nghiêm quy định về tốc độ. Để chủ động phòng ngừa tai nạn từ sớm, từ xa, lực lượng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Sơn La tăng cường kiểm soát tốc độ, kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm, kết hợp tuyên truyền, nhắc nhở, góp phần nâng cao ý thức của người tham gia giao thông.