Chuẩn bị từ lứa măng non
Sau Trịnh Thu Vinh, bắn súng Việt Nam đã có thêm một vé đến Olympic. Tại giải vô địch bắn súng châu Á 2024 tổ chức tại Jakarta, Indonesia, Lê Thị Mộng Tuyền đã xuất sắc đứng thứ 4 nội dung 10m súng trường hơi nữ. Kết quả này giúp cô có vé trực tiếp tham dự Olympic Paris vào mùa hè tới.
Một chi tiết thú vị về Mộng Tuyền là xạ thủ này mới bước sang tuổi 21. Khi Hoàng Xuân Vinh trở thành nhà vô địch thế giới, Mộng Tuyền mới là một cô bé học lớp 8, và có lẽ chưa biết bắn súng là môn thể thao như thế nào. Trong 2 năm qua, cô vẫn còn thi đấu trong hệ thống các giải trẻ của bắn súng Việt Nam.
Những trải nghiệm được Mộng Tuyền tích lũy trong thời gian qua đã giúp cô sớm gặt hái thành công. Ở tuổi 21, cô là VĐV còn rất trẻ, nhưng không hề thiếu kinh nghiệm. Sự trưởng thành vượt bậc của Mộng Tuyền là tín hiệu tích cực, cho thấy Việt Nam đang có nhiều xạ thủ trẻ xuất sắc bên cạnh Trịnh Thu Vinh, Phạm Quang Huy.
Có nhiều nguyên nhân giúp bắn súng Việt Nam sở hữu một lứa VĐV trẻ giàu tiềm năng như hiện tại. Thứ nhất, "hiệu ứng Hoàng Xuân Vinh" đã trở thành cú hích mạnh giúp phát triển môn bắn súng tại Việt Nam. Tấm HCV Olympic của Hoàng Xuân Vinh giúp bắn súng được biết đến nhiều hơn, số người tập luyện và thi đấu cũng tăng lên.
"Hiệu ứng Hoàng Xuân Vinh" không chỉ dừng lại ở việc thúc đẩy phong trào trong môn bắn súng. Tại Olympic Rio, Hoàng Xuân Vinh không chỉ giành HCV 10m súng ngắn hơi nam. Anh còn có 1 HCB nội dung 50m súng ngắn nam. Đây là chỉ dấu cho thấy bắn súng có thể trở thành một môn mũi nhọn. Vì thế, nhiều địa phương đã bắt đầu đổ tiền đầu tư, phát triển môn bắn súng ở mức độ cao hơn.
Thứ hai, bắn súng là môn thể thao giúp vận động viên có sự nghiệp dài hơi và thu nhập ổn định. Khác với nhiều môn thể thao như bóng đá, bóng rổ, hay các môn võ; nơi VĐV thường giải nghệ khi bước qua tuổi 30, VĐV bắn súng có thể thi đấu lâu hơn thế. Hoàng Xuân Vinh vô địch Olympic ở tuổi 42, và anh giải nghệ vào năm 47 tuổi. Trước đó, anh vừa là VĐV, vừa là HLV trong đội.
Mức thu nhập tốt của VĐV bắn súng, cũng như việc các xạ thủ có thể đảm nhiệm dần công tác huấn luyện ngay khi còn thi đấu, là nguyên nhân giúp môn thể thao này được các phụ huynh dễ dàng chấp nhận cho con theo học. Nhiều bậc cha mẹ cũng cho biết, họ sẽ phải đắn đo nếu con mình đang tập những môn thể thao khác. Nhưng nếu các em có thể theo đuổi môn bắn súng, gia đình hoàn toàn ủng hộ.
Chu toàn như đội tuyển bóng đá
Theo công văn của Cục Thể dục Thể thao, đội tuyển bắn súng Việt Nam dự kiến lên đường sang Indonesia dự giải vô địch bắn súng châu Á 2024 vào ngày 4/1. Điều này phù hợp với lịch thi đấu của giải, khi ban tổ chức đón tiếp các đoàn từ ngày 5/1, và bắt đầu thi đấu vào 8/1. Nhưng nếu mọi thứ được tiến hành gấp như vậy, bắn súng Việt Nam hẳn không thể có thành tích như ý muốn.
Trên thực tế, các thành viên đội tuyển bắn súng Việt Nam đã đến Indonesia từ ngày 27/12. Họ có gần 2 tuần để chuẩn bị, làm quen với thời tiết tại nơi thi đấu, cũng như nắm bắt các thông tin liên quan đến điều lệ giải. Đây chính là điều kiện quyết định giúp các xạ thủ Việt Nam có thể thi đấu với phong độ tốt nhất.
Trong 2 tuần lưu trú ở Indonesia ngoài kế hoạch của Cục Thể dục Thể thao, đội tuyển bắn súng Việt Nam hoàn toàn không sử dụng đến ngân sách nhà nước. Toàn bộ chi phí của đội tuyển được tài trợ bởi một doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài đặt tại Việt Nam. Trên thực tế, bắn súng đang là một trong những môn thể thao thành tích cao có mức độ xã hội hóa rất cao.
Ở một góc độ nào đó, ta có thể thấy đội tuyển bắn súng Việt Nam được quan tâm, đầu tư với tầm nhìn giống như đội tuyển bóng đá. Điều này được thể hiện từ công tác đào tạo trẻ, nâng cấp cơ sở vật chất, đảm bảo đời sống VĐV, HLV, cũng như sử dụng các nguồn vốn ngoài ngân sách trong những chuyến du đấu quốc tế.
Có bột mới gột nên hồ. Những điều kiện thuận lợi bắn súng Việt Nam đang có, đã trở thành động lực để đội tuyển quốc gia có thể mạnh dạn đăng ký chỉ tiêu lớn. Trước thềm giải vô địch châu Á, HLV trưởng Park Chung-gun đã đặt nhiệm vụ có thêm một suất dự Olympic, và ông đã làm được từ sớm. Đây là sứ mệnh gần như không tưởng với nhiều đội tuyển thể thao khác ở thời điểm hiện tại.
Nhìn một cách tổng thể, bắn súng Việt Nam đang có lợi thế cả về thiên thời, địa lợi, nhân hòa để cùng phát triển. Những đoàn có thế mạnh trong môn bắn súng như Hà Nội, Quân Đội, Công an nhân dân, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng; vì thế, sẽ trở thành đầu tàu trong việc phát triển bắn súng. Những xạ thủ hàng đầu Việt Nam thời điểm hiện tại cũng đến từ 5 địa phương trên.
VĐV bắn súng kiếm được bao nhiêu tiền?
Khi Hoàng Xuân Vinh giành HCV Olympic, tổng tiền thưởng anh nhận được theo quy định nhà nước, cũng như các nhà tài trợ, là không dưới 5 tỷ đồng. Học trò của Hoàng Xuân Vinh, xạ thủ Phạm Quang Huy cũng nhận được tổng tiền thưởng trên dưới 900 triệu đồng với tấm HCV ASIAD 19. Tuy nhiên, họ không phải những trường hợp cá biệt có mức thu nhập cao trong môn bắn súng.
Chia sẻ cùng phóng viên, một tuyển thủ bắn súng Việt Nam cho biết họ được chăm lo rất chu đáo khi tập trung tại đội tuyển quốc gia. Ngoài tiền ăn tập theo chế độ dành cho tuyển thủ, VĐV còn có tiền thưởng từ các giải vô địch quốc gia, cũng như thi đấu quốc tế. Con số này có thể khác nhau một chút tùy theo đơn vị chủ quản, nhưng nhìn chung, thu nhập của các tuyển thủ bắn súng không thấp.
"Những VĐV có trình độ ở cấp tuyển thủ quốc gia có thể tiết kiệm không dưới 2-300 triệu đồng mỗi năm. Đây là khoản thu nhập không nhỏ, ngay cả với những người lao động bình thường. Vì thế, chúng tôi có thể yên tâm, tập trung vào công việc trước mắt dù phải thi đấu xa nhà, xa gia đình và người thân", một tuyển thủ tâm sự.
Nữ xạ thủ Công an đoạt Huy chương Vàng châu Á 
Nữ xạ thủ trẻ của Bộ Tư lệnh Cảnh vệ 
