Quyết định này được đưa ra dựa trên đề nghị của Cục Đường bộ Việt Nam và căn cứ theo các Nghị định của Chính phủ về thu phí sử dụng đường bộ cao tốc đối với tài sản công do Nhà nước trực tiếp quản lý.
Theo đó, 5 tuyến cao tốc được áp dụng mức phí mới bao gồm: Mai Sơn - Quốc lộ 45, Quốc lộ 45 - Nghi Sơn, Nghi Sơn - Diễn Châu, Vĩnh Hảo - Phan Thiết và Phan Thiết - Dầu Giây. Bộ Xây dựng giao Cục Đường bộ Việt Nam căn cứ mức phí đã được phê duyệt để thực hiện công khai mức thu, phương thức thu và tổ chức triển khai thu phí theo đúng quy định pháp luật.
Theo đó, mức 1 là 1.300 đồng/km đối với xe tiêu chuẩn, áp dụng cho các tuyến cao tốc đáp ứng đầy đủ điều kiện (4 làn xe, có làn dừng khẩn cấp liên tục) là tuyến Phan Thiết-Dầu Giây. Mức 2 là 900 đồng/km, áp dụng với các tuyến chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu kỹ thuật (4 làn xe, làn dừng khẩn cấp không liên tục) gồm: Mai Sơn-Quốc lộ 45, Quốc lộ 45-Nghi Sơn, Nghi Sơn-Diễn Châu, Vĩnh Hảo-Phan Thiết.
Cụ thể, cao tốc Mai Sơn-Quốc lộ 45 có chiều dài tính phí thực tế là 61,02 km, với mức phí cao nhất với xe nhóm 1 (xe dưới 12 chỗ, xe tải có tải trọng dưới 2 tấn, các loại xe buýt chở khách công cộng) là 54.909 đồng; mức phí cao nhất với xe nhóm 5 (xe tải có tải trọng từ 18 tấn trở lên, xe chở container 40 feet trở lên) là 219.636 đồng.
Cao tốc Quốc lộ 45-Nghi Sơn có chiều dài tính phí là 45,018km, sẽ có mức phí cao nhất với xe nhóm 1 là 40.516 đồng, xe nhóm 5 là 162.065 đồng. Cao tốc Nghi Sơn-Diễn Châu chiều dài tính phí 50,45km, sẽ có mức phí cao nhất với xe nhóm 1 là 45.405 đồng, xe nhóm 5 là 181.620 đồng. Cao tốc Vĩnh Hảo-Phan Thiết có chiều dài tính phí 100,618km, sẽ có mức phí cao nhất với xe nhóm 1 là 90.555 đồng, xe nhóm 5 là 362.225 đồng. Cao tốc Phan Thiết-Dầu Giây có chiều dài tính phí 99km, sẽ có mức phí cao nhất với xe nhóm 1 là 128.700 đồng, xe nhóm 5 là 518.800 đồng.
Các trạm thu phí trên 5 đoạn tuyến cao tốc trên sẽ thực hiện thu phí điện tử không dừng (ETC) với số tiền tính theo số km xe lăn bánh thực tế.
Theo Bộ Xây dựng, việc triển khai thu phí nhằm đảm bảo nguồn kinh phí để quản lý, bảo trì và tái đầu tư cho hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ cao tốc của cả nước. Bộ Xây dựng cũng yêu cầu Cục Đường bộ Việt Nam căn cứ mức phí được duyệt, thực hiện công khai mức thu, phương thức thu, đối tượng nộp, miễn, giảm và tổ chức thu phí theo quy định của pháp luật phí, lệ phí.
Trước đó, Cục Đường bộ Việt Nam có đề xuất việc thu phí trên được áp dụng từ ngày 1/3/2026. Tuy nhiên, theo các văn bản liên quan về vấn đề thu phí mới nhất được Bộ Xây dựng ban hành chưa thấy nhắc đến thời điểm thu phí.
Đề xuất bỏ tem thu phí đường bộ: Giảm chi phí, phù hợp với số hóa 
Áp dụng quy định thu phí đường bộ mới, đảm bảo minh bạch 
