Sau khi được đào tạo 9 tháng tại Trường Công an Trung ương (nay là Học viện An ninh nhân dân), đồng chí Vũ Văn Đàm được về nhận công tác tại Phòng Tổng hợp - Cục Cảnh vệ (nay là Bộ Tư lệnh Cảnh vệ).
Đầu năm 1964, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước bước vào giai đoạn gay go ác liệt, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, lãnh đạo Bộ Công an đã có chủ trương tuyển chọn cán bộ công an có đủ năng lực, sức khỏe và các điều kiện cần thiết để bồi dưỡng tập luyện sẵn sàng chi viện cho Lực lượng An ninh miền Nam. Cục Cảnh vệ đã tuyển chọn một số cán bộ ưu tú để tham gia vào đoàn chi viện của Bộ, nhằm tăng cường cho đội ngũ cán bộ cảnh vệ miền
Đầu tháng 4/1964, số cán bộ trên được tập trung về Trường Công an Trung ương để học tập chính trị và huấn luyện chiến đấu. Ngày 16/7/1964, đoàn chi viện lên đường vào chiến trường B. 9 cán bộ cảnh vệ được ghép vào đoàn công an vũ trang có 33 đồng chí và hình thành một đoàn chung gồm 42 đồng chí do đồng chí Huỳnh Bội (bí danh Tám Nam) làm trưởng đoàn. Bí danh của đoàn là Đoàn K21.
Sau gần 4 tháng hành quân xuyên rừng vượt núi theo đường Trường Sơn, đến đầu tháng 11/1964, đoàn đến trạm giao liên cuối cùng (Trạm 40) của đường dây, rồi tập kết về "Ông Cụ" - tên gọi của căn cứ Trung ương Cục lúc đó. Khi vào tới Ban An ninh Trung ương Cục, đồng chí Vũ Văn Đàm được điều về phụ trách tổ bảo vệ Ủy ban Trung ương Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam.
Hỏi về những kỷ niệm trong thời kỳ chiến đấu oanh liệt với Mỹ - ngụỵ, Đại tá Đàm kể lại: “Những kỷ niệm trong khi cầm súng bảo vệ các đồng chí lãnh đạo Trung ương Cục thì nhiều, nhưng sâu sắc nhất là bảo vệ hội nghị do Ban An ninh Trung ương Cục triệu tập vào cuối năm 1967. Lần ấy, tôi cùng các đồng chí Tư Hùng, Ba Nhưng được giao chỉ huy bảo vệ hội nghị trên tại B4 ở tỉnh Tây Ninh giáp biên giới Campuchia. Thành phần hội nghị có các đồng chí lãnh đạo các ban, trưởng, phó các tiểu ban và các đồng chí lãnh đạo công an các tỉnh Nam Bộ.
Hội nghị vừa khai mạc thì chúng tôi nhận được điện khẩn: địch sẽ cho máy bay oanh tạc khu vực B4, chúng dùng trực thăng đổ nhiều toán biệt kích xuống, nhằm tiêu diệt cơ quan đầu não của lực lượng bảo vệ Trung ương Cục.
Lúc ấy đã là 13h, hội nghị đang tiến hành. Cả đơn vị đang chuẩn bị hầm hào, công sự và kế hoạch đánh trả bọn biệt kích nếu chúng liều mạng đến đây thì đúng 14h từng tốp máy bay địch thay nhau đến trút bom xuống khu vực B4. Tiếp sau những trận mưa bom do C130 thả xuống là gần chục chiếc trực thăng bay tới. Ban đầu chúng quần đảo trên bầu trời B4, nhả đạn xối xả vào bất cứ mục tiêu nào mà chúng nghi là có công sự bố phòng của ta. Sau những đợt vãi đạn rất vu vơ chúng bắt đầu thả từng toán biệt kích xuống nhiều địa điểm trong khu vực tạo thành một vòng vây ôm chặt lấy B4. Trận úp quân vào B4 của địch đang diễn ra thì trời ập tối.
Cũng như mọi toán thám báo và biệt kích khác, gặp trời tối, lại ở trong đại ngàn, là chúng co cụm quân lại, vì chúng rất sợ ta đánh du kích. Mặc cho địch bắn vu vơ suốt buổi chiều, ta không nổ phát súng nào nên chúng càng hoang mang. Chúng không hiểu nơi chúng đổ quân có ta hay không. Về phía lực lượng an ninh vũ trang bảo vệ B4, tất cả các chiến sĩ đều náu mình dưới công sự, chờ lệnh.
Trời tối được một lúc, vào khoảng 20h, chúng tôi nhận được lệnh của Ban An ninh R chỉ thị cho lực lượng an ninh B4 đảm bảo di chuyển an toàn các đại biểu đến dự hội nghị ra khỏi khu vực. Nhưng tình huống lúc này là vô cùng gay cấn, kẻ địch rất nham hiểm. Trực thăng của chúng đổ quân xuống từng điểm tạo thành vòng vây khép chặt B4. Tôi được giao trách nhiệm tổ chức bảo vệ cuộc dịch chuyển hội nghị đến một địa điểm an toàn khác. Thực hiện được nhiệm vụ quan trọng này trong hoàn cảnh hết sức nguy hiểm. Nếu không thận trọng, chỉ cần một sơ suất nhỏ là nguy hiểm đến tính mạng của hàng trăm con người.
Tôi bàn với đồng chí Tư Hùng và đồng chí Ba Nhưng ngay trong đêm phải tìm bằng được một con đường bí mật, vượt vòng vây biệt kích Mỹ - ngụy đến một địa điểm có đủ điều kiện an toàn như cấp trên đã chỉ thị. Cả ba chúng tôi đi theo đội hình chiến đấu, có chỗ sát địa điểm trú quân của biệt kích.
Tìm được địa điểm mới, xác định được đường đi cả ba chúng tôi cụm lại xây dựng kế hoạch để báo cáo lãnh đạo B4. Thời gian trong tình thế này phải tính đến từng giây. Ba chúng tôi lúc đó cũng đã thống nhất chọn cử mội tiểu đội, bí mật vượt vòng vây biệt kích Mỹ - ngụy đến địa điểm của một đơn vị hậu cần của Ban An ninh Trung ương Cục cách B4 khoảng 6-7 cây số, nơi chúng tôi đã chọn và triển khai một số nhiệm vụ cụ thể: chuẩn bị địa điểm, đào thêm hầm trú ẩn, kiểm tra lại đường đi và kể cả công tác hậu cần phục vụ cho hội nghị.
Khi được cấp trên trả lời đồng ý, thì mọi công việc chuẩn bị cho hội nghị rời B4 đang bị bao vây cũng làm xong. Các tổ bảo vệ B4 được bố trí thành từng tuyến phối hợp. Vừa hành quân vừa cảnh giác đề phòng gặp địch. Các đại biểu được phân ra từng tổ do mỗi tiểu đội an ninh vũ trang bảo vệ đi theo mỗi hướng như trong kế hoạch đã được duyệt. Điều quan trọng nhất là các tổ phải thực hiện nguyên tắc "Tránh địch hơn đánh địch".
Theo nguyên tắc này, khi tác chiến nếu gặp địch, tổ bảo vệ phải chọn phương án an toàn, bí mật nhất để chuyển hướng hành quân. Trường hợp nếu địch phát hiện chặn đánh, thì tổ bảo vệ phải để lại 1/3 quân số đánh chặn địch, còn lại tiếp tục bảo vệ các đoàn đại biểu hành quân về đích. Những chiến sĩ an ninh được chọn cử ở lại đánh chặn phải là những đồng chí có kinh nghiệm, kiên cường và dũng cảm trong chiến đấu, biết cách làm tiêu hao sinh lực địch, nhưng đồng thời cũng phải biết tổ chức nghi binh để địch không nhận biết được quân ta nhiều hay ít hoặc đã rút thì rút đi lúc nào. Ngoài ra phải biết lợi dụng địa hình rừng núi, vừa đánh vừa lui, đánh lạc hướng kẻ địch rồi tìm cách quay lại về đích đã chọn.
Kết quả đoàn cán bộ lãnh đạo cấp cao của Ban An ninh B4 và đại biểu về dự hội nghị đã rút khỏi mục tiêu địch tập kích an toàn.
Tờ mờ sáng hôm sau khi phát hiện ra một số công sự bỏ không trong khu vực B4, bọn biệt kích gọi tăng viện. Chiến sĩ ta được phân công ở lại đánh chặn địch ở B4 đã chiến đấu vô cùng dũng cảm. Các chiến sĩ ở phòng tuyến bảo vệ B4 chiến đấu rất quyết liệt. Bọn biệt kích đã gọi máy bay tới ném bom vào những vị trí quan trọng ở khu B4. Nhưng do ta chủ động sơ tán cho nên chúng không gây được tổn thất. Hôm sau, hội nghị vẫn được khai mạc như kế hoạch
* Theo lời kể của Đại tá Vũ Văn Đàm - nguyên Phó Văn phòng Bộ Công an.
