Vay lãi ngày để "ném" vào bất động sản
Không có tiền, nhưng cách đây gần 6 năm, với uy tín của một cán bộ tín dụng ngân hàng, Huỳnh Thị Huyền Như đã đứng ra vay số tiền trên 200 tỉ đồng của nhiều ngân hàng, tổ chức và cá nhân với lãi suất rất cao. Thậm chí, đối tượng này còn dám vay lời cả những khoản tiền theo kiểu "cắt cổ" với mức lãi suất từ 1,2% - 3,7%/ngày để kinh doanh bất động sản (BĐS).
Thời kỳ này, dù thị trường BĐS đang nóng, giá nhà đất tại các đô thị lớn sốt từng ngày, nhưng cũng chẳng thể cho khoản lợi nhuận cao tới mức 36 - 111% tháng để thị Như có thể bảo toàn vốn và trả được lãi. Tuy nhiên, khi người đi vay đã liều, thì những người cho vay cũng bạo gan do bị Huỳnh Thị Huyền Như làm mờ mắt bằng mức lãi suất quá cao. Đây chính là lý do để thị Như có thể huy động số tiền khổng lồ trong thời gian ngắn để "ném" vào một loạt các dự án BĐS tại TP HCM và nhiều địa phương khác. Đi vay nặng lãi, lại gặp lúc thị trường BĐS đóng băng kéo dài sau đó, Như đã rơi vào cảnh thua lỗ, nợ nần chồng chất. Từ đây Như bắt đầu hành trình trượt sâu vào tội lỗi.
Thua nặng trong lĩnh vực BĐS, nhưng Huỳnh Thị Huyền Như vẫn không hề biết sợ để dừng lại mà còn tiếp tục với tay sang lĩnh vực chứng khoán hòng gỡ gạc. Để có tiền trả nợ các khoản vay và đầu tư rất lớn trên sàn, từ tháng 3-2010 đến tháng 9/2011, Như đã mượn tiếng huy động vốn cho chi nhánh Ngân hàng Vietinbank làm giả 8 con dấu ngân hàng và 7 con dấu của các công ty. Cùng một số giấy tờ khác để lừa đảo, chiếm đoạt của các công ty, tổ chức tín dụng và cá nhân với tổng số tiền 4.900 tỉ đồng. Trong số này, doanh nghiệp (DN) bị Như lừa đảo, chiếm đoạt nhiều nhất với số tiền lên tới hơn 1.000 tỉ đồng.
Toàn bộ số tiền chiếm đoạt được, Như đã dùng để trả tiền vay lãi suất cao, trả tiền chênh lệch ngoài hợp đồng, và một phần tiền dùng trả nợ khác, chi tiêu cá nhân. Sở dĩ từ một kẻ vô danh tiểu tốt, Huỳnh Thị Huyền Như có thể lừa đảo được số tiền lớn như vậy, ngoài cái mác đại gia khoác trên người, cái bẫy của thị Như đưa ra cũng vẫn là lãi suất cao để huy động vốn. Bằng chiêu ký hợp đồng ủy thác đầu tư vốn thông qua các công ty sân sau hoặc những công ty do thị "vẽ" ra. Đối tượng đã nghĩ ra cách đưa một loạt các tổ chức, cá nhân vào tròng khá dễ dàng bằng sự tin tưởng từ những bản hợp đồng gắn mác ủy thác đầu tư.
Ngoài những quan hệ sẵn có, thị Như lần mò làm quen rồi bắt tay với những tổ chức, cá nhân có tiền và "nhử" rằng, nếu gửi tiền tại ngân hàng này ngân hàng kia, ngoài mức lãi suất được trả cao hơn 2% so với trần lãi suất theo quy định, tổ chức, cá nhân có tiền gửi còn được hưởng nhiều ưu đãi khác. Để được hưởng khoản lãi cao ngất ngưởng này, điều kiện thị Như đặt ra cũng khá đơn giản: thay vì chỉ cần tiến hành mở tài khoản tại ngân hàng, thì tổ chức, cá nhân có tiền gửi phải ký với ngân hàng do thị chỉ định gửi tiền vào bằng một hợp đồng "ủy thác đầu tư vốn nguyên tắc". Trong đó yêu cầu tổ chức gửi tiền phải gửi vào tài khoản của một doanh nghiệp do ngân hàng nhận gửi chỉ định; nhận tiền lãi hoặc gốc từ một ngân hàng thứ ba do ngân hàng nhận gửi tiền ký ủy nhiệm chi.
Để nạn nhân yên tâm đặt bút ký hợp đồng ủy thác rồi chuyển tiền, thị Như đã giải thích bằng lý do: thị làm vậy để tránh bị Ngân hàng Nhà nước (NHNN) phát hiện, xử phạt do trả lãi vượt trần. Nhưng thực tế, toàn bộ số tiền gửi của các nạn nhân này dù dưới danh nghĩa gửi vào ngân hàng, song đều được chuyển thẳng vào tài khoản các công ty "sân sau" của thị Như và nhóm người liên quan được thị nhờ đứng tên rồi ủy quyền lại cho thị sử dụng các tài khoản rút và gửi tiền.
Sau thời gian quăng tiền lừa được để mua gom, nắm giữ số lượng lớn cổ phiếu của Công ty Chứng khoán Phương Đông, đến tháng 5/2011, thị Như đã nghiễm nhiên trở thành thành viên HĐQT của DN này. Trên sàn, với cái mác nhà đầu tư đại gia, thị Như cũng đã kịp lừa được hàng loạt nhà đầu tư cá nhân với số tiền vô cùng lớn.
Thua lỗ nặng nề trên thị trường chứng khoán suốt những năm qua cộng với số tiền mà thị Như đã đầu tư vào BĐS không có khả năng thu hồi, đến lúc này hành vi lừa đảo của thị Như bị phơi bày.
Ham lãi suất cao, ngân hàng cũng dính bẫy
Cùng bị kéo vào vòng lao lý với thị Như, ngoài những đối tượng đã giúp sức đắc lực cho thị mặc sức lừa đảo, chiếm đoạt tiền của nhiều tổ chức, cá nhân, còn có các đối tượng nguyên là lãnh đạo ngân hàng hoặc đại gia trong giới tài chính. Cái bẫy lãi suất cao của thị Như được giăng ra đúng vào lúc cuộc đua lãi suất huy động của các ngân hàng thương mại bị đẩy lên đến đỉnh điểm. Tiền gửi vào nhiều, trong khi lượng tiền cho vay ít do người dân, DN không thể gánh nổi mức lãi suất ngân hàng trên dưới 20%/năm; phần do ngân hàng sợ rủi ro không dám cho vay. Thực trạng này khiến một số ngân hàng lớn tính đến chuyện trái với nguyên tắc hoạt động của ngân hàng là đem một phần tiền huy động đi gửi lẫn nhau, hoặc dùng tiền gửi của người dân, DN cho ngân hàng nhỏ vay theo kiểu bắt chẹt nhằm mục đích "cá lớn nuốt cá bé".
Ngoài ACB, Cơ quan điều tra cũng xác định: Như đã vay tiền và gây thiệt hại nghiêm trọng cho 3 ngân hàng khác. Cụ thể, tại Ngân hàng Maritime Bank (MSB), hội đồng tín dụng của ngân hàng này cũng đã quyết định cấp hạn mức giao dịch với Vietinbank là 5.000 tỉ đồng và 50 triệu USD, thời hạn 12 tháng, lãi suất theo tình hình biến động của thị trường từng thời điểm.
Để giải ngân số tiền khủng này, MSB đã ký 73 hợp đồng ủy thác đầu tư với 3 công ty Hưng Yên, Thịnh Phát, Phúc Vinh với tổng số tiền hơn 2.552 tỉ đồng nhằm mục đích hưởng lãi suất từ 18-23%/năm, cao hơn trần lãi suất NHNN quy định vào thời điểm đó. Đã bị cuốn vào vòng xoáy ủy thác gửi tiền, hưởng lãi suất cao của thị Như, nên liền sau đó, 3 công ty trên cũng đã ký ngay 72 hợp đồng gửi tiền vào Vietinbank chi nhánh Nhà Bè với tổng số tiền trên 2.500 tỉ đồng.
Theo nhận định của Cơ quan điều tra, thì vi phạm nằm ở chỗ việc MSB ủy thác gửi tiền tại Vietinbank được thực hiện khi chưa có hướng dẫn của NHNN. Và mặc dù việc gửi tiền lòng vòng này các bên đều không bàn bạc, móc nối để tư túi khoản chênh lệch lãi suất, nhưng đã tạo kẽ hở để thị Như cùng đồng bọn lập hợp đồng giả, làm giả lệnh chuyển số tiền này cho nhiều cá nhân, đơn vị và chiếm đoạt gần 1.600 tỉ đồng.
Trước khi khởi tố vụ án, 3 công ty này đã đi vay tiền để trả lại cho MSB toàn bộ số tiền bị chiếm đoạt. Tại Ngân hàng Tiên Phong cũng vậy, qua đạo diễn của Như, đại diện ngân hàng này đã ký 9 hợp đồng mua chứng khoán, môi giới chứng khoán và quản lý danh mục đầu tư với Công ty CP Chứng khoán Phương Đông và Công ty quản lý quỹ Lộc Việt với tổng trị giá 1.860 tỉ đồng.
Theo đúng kịch bản do Như soạn sẵn sau đó, hai công ty này tiếp tục ký hợp đồng với Vietinbank Nhà Bè, Vietinbank TP HCM để gửi toàn bộ số tiền này vào 2 chi nhánh ngân hàng trên với lãi suất từ 13-14,8%/năm và bị Như làm giả hợp đồng, chiếm đoạt tới 550 tỉ đồng. Tương tự, Ngân hàng TMCP Nam Việt cũng đã giải ngân số tiền hơn 1.500 tỉ đồng vào tài khoản của nhân viên ngân hàng này. Mục đích, để các cá nhân này làm thủ tục gửi tiền có kỳ hạn vào Vietinbank Nhà Bè với lãi suất từ 16,5-22,5%/năm và bị Huỳnh Thị Huyền Như chiếm đoạt 200 tỉ đồng.
Trừ đi số tiền đã lừa đảo đem trả nợ, tổng cộng số tiền thực tế Huỳnh Thị Huyền Như còn chiếm đoạt lên đến 3.900 tỉ đồng. Vì vậy, để giảm nhẹ hậu quả thiệt hại, trong quá trình điều tra, Cơ quan điều tra đã kịp thời kê biên, thu giữ tiền, tài sản các loại của thị Như trị giá gần 625 tỉ đồng; gồm tiền mặt, tiền gửi tiết kiệm và kê biên hơn 20 BĐS…
Kết luận điều tra của Cơ quan điều tra nhận định: Vụ án Huỳnh Thị Huyền Như và đồng bọn phạm tội gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, thời gian phạm tội kéo dài, thủ đoạn rất tinh vi, lừa đảo chiếm đoạt của nhiều đơn vị, cá nhân trong đó có các tổ chức tín dụng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến việc thực hiện chính sách tiền tệ. Trong vụ án này, Huỳnh Thị Huyền Như là đối tượng chính, chủ mưu với sự giúp sức đắc lực của một số cá nhân trong lĩnh vực tín dụng, thể hiện qua việc không làm đúng chức năng, nhiệm vụ, quy trình về cho vay, tạo sơ hở để Như lợi dụng phạm tội. Đồng thời, việc một số đối tượng cho thị Như vay với mức lãi suất cao, thời gian dài cũng là nguyên nhân đẩy Như đến việc thực hiện hành vi phạm tội
