Trên thế giới, có những tên gọi thành phố vượt ra khỏi vai trò của một địa danh đơn thuần. Những cái tên ấy thường gắn liền với các biến động lịch sử và theo thời gian, trở thành biểu tượng. Ở nước Nga suốt một thập kỷ qua, vào mỗi dịp lễ trọng đại liên quan đến Thế chiến II, thành phố Volgograd lại trở về với cái tên trước đó - Stalingrad.
Tròn 80 năm trước, Mặt trận phía Đông của Đệ nhị Thế chiến rung chuyển, với sự khởi đầu của một cuộc đại phản công mà Hồng quân Liên Xô đã chuẩn bị cực kỳ kỹ lưỡng, nhằm quét sạch vòng vây của quân đội Đức Quốc xã quanh thành phố Stalingrad - địa danh sau đó đã hằn in vào lịch sử cũng như chiến sử quốc tế, bất chấp mọi thăng trầm dâu bể.
Trong Thế chiến II, trận Stalingrad là một trong những trận đánh đẫm máu nhất ở mặt trận phía Đông giữa Hồng quân Liên Xô và Phát xít Đức. Cũng tại nơi này, đã xảy ra cuộc đối đầu giữa Vasily Grigoryevich Zaitsev, lính bắn tỉa Liên Xô và Erwin Konig, cũng là một tay bắn tỉa trong quân đội Đức…
Đã tròn 80 năm. Đến ngày 20/2/1942, những đợt phản công mãnh liệt của Hồng quân Liên Xô về phía quân Đức Quốc Xã, từ ngoại vi Moskva, đã đến lúc phải lắng dịu. Cả hai bên đều đã không thể che giấu những dấu hiệu kiệt sức, và việc tái tổ chức các chiến tuyến cũng như hoạch định lại những chiến lược trở thành tất yếu.
Hùng ca của Hồng quân Liên Xô và loài người tiến bộ, nhưng lại là thảm họa đối với quân đội phát-xít Đức. Một trong những chiến dịch trên bộ lớn nhất lịch sử chiến tranh đã khép lại ngày 31/1/1943 ấy, mở đầu cho đà thất bại không thể cứu vãn của quân đội Đệ tam đế chế trong Đại chiến Thế giới lần thứ hai.
Mới đây, những bức hình "thực chiến" trong trận Stalingrad đã lần đầu được công bố. Trận đánh này cũng được coi là “đẫm máu” nhất lịch sử với gần 2.000.000 người thương vong.
Đồi Mamaev của thành phố Volgagrad, tên gọi trước đây là Stalingrad, miền Nam nước Nga, nơi diễn ra một trong những trận đánh đẫm máu nhất trong Chiến tranh thế giới thứ II. Giờ nơi đây đã trở thành nơi yên nghỉ - ngôi mộ chung khổng lồ của hơn 1 triệu chiến sĩ bảo vệ thành Stalingrad. Quần thể tượng đài, nhà bảo tàng trên Đồi Mamaev với điểm nhấn trung tâm là Tượng đài Người Mẹ Tổ quốc đã trở thành một trong bảy kỳ quan của nước Nga, chứng tích bi tráng của một giai đoạn lịch sử vĩnh viễn không thể xóa mờ trong ký ức nhân loại.
Theo trang tin điện tử Lenta.ru, từ 2 năm trước, trong phiên họp toàn thể chuẩn bị cho lễ kỷ niệm trọng đại đánh dấu 70 năm chiến thắng Stalingrad (2/2/1943 - 2/2/2013), các nghị sĩ Volgograd đã thông qua điều khoản lập pháp quyết định từ thời điểm đó trở đi, sẽ có 7 ngày trong năm thành phố chính thức được dùng tên gọi đầy tự hào thuở trước là Stalingrad.