Nhóm Bộ Tứ: Mỹ - Nhật Bản - Ấn Độ - Australia được hình thành trên ý tưởng về một "Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở". Dù có những bất đồng, song phải thừa nhận hợp tác trong Bộ Tứ dưới thời Tổng thống Mỹ Joe Biden không ngừng gia tăng, từ các cuộc họp cấp bộ ngoại giao đến các hội nghị thượng đỉnh cấp lãnh đạo và đặc biệt là 4 cuộc gặp trực tiếp trong giai đoạn 2021-2024. Nhưng, "niềm vui ngắn chẳng tày gang".
Kyodo ngày 28/7 đưa tin, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã đến Nhật Bản để tham dự các cuộc đàm phán an ninh 2+2 và Bộ tứ (QUAD). Theo một nguồn thạo tin, Washington đang cân nhắc thành lập một tổ chức mới trong lực lượng Mỹ tại Nhật Bản nhằm tăng cường năng lực chỉ huy để bảo vệ đồng minh.
Ngày 5-4, vịnh Bengal bắt đầu không còn yên ả, khi các hạm đội đến từ Mỹ, Nhật Bản, Australia, Ấn Độ và Pháp cùng tham gia cuộc tập trận trên biển mang tên La Perouse, kéo dài ba ngày. Dường như, lời đánh giá của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, về việc có thể xem "Bộ Tứ Kim cương" (Mỹ, Australia, Ấn Độ và Nhật Bản) là "NATO phiên bản phương Đông", một "bè phái độc quyền được thành lập dựa trên căn bản là những định kiến chống lại Trung Quốc", cũng không phải là không có cơ sở thực tế.
Chính quyền của Tổng thống Mỹ Joe Biden có vai trò quyết định trong việc hình thành cuộc họp thượng đỉnh “Bộ tứ” diễn ra vào trung tuần tháng 3 vừa qua. Trước đấy, dưới thời chính quyền Tổng thống Donald Trump, cơ chế “Bộ tứ” được nhiều lần nhắc đến như là một trọng tâm trong chiến lược “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở” của Washington...
Nhóm “Bộ Tứ kim cương” lần đầu nhóm họp dưới thời Tổng thống Mỹ Joe Biden, tình hình Myanmar tiếp tục diễn biến xấu và cuộc chiến đẩy lùi COVID-19… là những vấn đề được quan tâm tuần qua.
Tổng thống Mỹ Joe Biden cùng Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Thủ tướng Australia Scott Morrison cam kết thúc đẩy một trật tự tự do, rộng mở và dựa trên luật lệ.
Với mục tiêu gia tăng các hoạt động hợp tác và liên kết ở khu vực, từ ngoại giao, thương mại, an ninh và đặc biệt là quân sự, tháng 11 này, nhóm "Bộ Tứ kim cương" gồm Mỹ, Ấn Độ, Nhật Bản và Australia bắt đầu các cuộc tập trận mang tên "Malabar 2020".
Sức mạnh quân sự ngày càng tăng, đi kèm với chính sách đối ngoại của Trung Quốc đã khơi gợi những cuộc thảo luận giữa các quan chức Mỹ và đối tác về việc tạo ra một liên minh kiểu NATO ở châu Á gồm các nước lớn trong khu vực. Và liên kết quốc phòng không chính thức giữa Mỹ, Nhật Bản, Australia và Ấn Độ - vốn được biết đến với tên gọi “Bộ tứ kim cương” (nhóm QUAD) – được đánh giá có thể là sự khởi đầu của liên minh này.
Sự kiện "Đối thoại an ninh bốn bên" giữa ngoại trưởng các nước Mỹ, Nhật Bản, Australia và Ấn Độ sắp diễn ra tại Tokyo được giới chuyên gia phân tích chính trị thế giới đánh giá là một chương trình nghị sự "điển hình và tham vọng". Như Ngoại trưởng Nhật Bản Toshimitsu Motegi thông tin hôm 30/9, việc "tứ giác kim cương" trở lại đối thoại là một sự tái khẳng định cam kết của các nước này đối với một khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương tự do và rộng mở.
