21 năm sau vụ khủng bố 11-9, trong bối cảnh Mỹ rút khỏi Afghanistan, đại dịch COVID-19 bùng nổ khắp các châu lục, chuyển trọng tâm hướng vào cuộc cạnh tranh quyền lực giữa các siêu cường, cuộc đấu tranh chống lại các phong trào thánh chiến của Hồi giáo cực đoan dường như không còn nằm ở vị trí ưu tiên hàng đầu như trước nữa.
Tháng 12-2015, Abu Bakr al-Baghdadi, thủ lĩnh Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) ở Iraq và Syria, đã bị tiêu diệt tháng 10-2019, kêu gọi người Hồi giáo trên khắp thế giới ủng hộ cuộc đấu tranh Bangsamoro ở Philippines.
Cảnh sát Malaysia ngày 18/5 tuyên bố đã tiêu diệt 5 thành viên nhóm khủng bố Abu Sayyaf trong một cuộc truy quét diễn tại bang Sabah nước này, hãng thông tấn nhà nước Bernama đưa tin.
Quân đội Philippines ngày 21/3 tuyên bố, đã tiêu diệt một thủ lĩnh của nhóm phiến quân Hồi giáo Abu Sayyaf và giải cứu bốn con tin Indonesia bị bắt giữ kể từ năm ngoái.
Giới chức Philippines ngày 14-6 cho biết các phần tử cực đoan của nhóm phiến quân Abu Sayyaf đã tấn công vào thị trấn Parang của tỉnh Sulu ở miền Nam nước này khiến 2 cảnh sát thiệt mạng và 2 người bị thương.
Ngày 18-10-2017, ông Delfin Lorenzana, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines chính thức thông báo: Hai nhân vật cầm đầu vụ chiếm đóng thành phố Marawi, miền nam Philippines là Isnilon Hapilon và Omarkhayam Maute đã bị giết trong một cuộc giao tranh với quân đội Philippines.
Ngày 12-7, Vụ Thông tin báo chí Bộ Ngoại giao Việt Nam đã chính thức xác nhận về phía Philippines đã tìm thấy một số người bị thiệt mạng, trong đó có công dân Việt Nam Trần Việt Văn.
Phiến quân Hồi giáo Abu Sayyaf ngày 3-5 đã đăng tải một đoạn video đe dọa sẽ sát hại ba con tin, chỉ một tuần sau khi nhóm này chặt đầu một công dân Canada. Sau cái chết của con tin này, Tổng thống Philippines Benigno Aquino đã nhắc tới tiền sử các cuộc tấn công máu lạnh của Abu Sayyaf, và nhận định rằng “kẻ cơ hội Abu Sayyaf” đang làm tất cả để kết thân với Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS).
Ngày 10-4, quân đội Philippine cho biết binh lính nước này đã có cuộc giao tranh với khoảng 120 tay súng hồi giáo có quan hệ với IS hậu quả là 23 người thiệt mạng, 73 người khác bị thương.
Và không chỉ các chiến binh nội địa, ASG còn được sự hỗ trợ của những tay súng “ngoại nhập”. Theo Tư lệnh Các Lực lượng vũ trang Philippines - tướng Hernando Iriberri - có ít nhất 9 tên khủng bố nước ngoài đã đến đảo Mindanao từ nhiều năm trước, trong đó có 4 công dân Malaysia là Muhammad Binawang Raimee, Mahmud bin Ahmad, Mohammad Amin Baco và Jeknal bin Adil. Những tên này đã chuyển giao cho ASG kỹ thuật chế tạo bom từ những vật liệu dễ tìm.
Theo khảo sát của các tổ chức xã hội học, hầu hết những thanh niên Malaysia, Indonesia, Philippines đến với IS đều bị mê hoặc bởi cái gọi là “Nhà nước Hồi giáo”. Nhiều người trong số họ nghèo khó, ít học nhưng lại thừa cuồng tín.
Như chúng tôi đã nói trong bài trước, sau khi thủ lĩnh ASG là Abdurajik Abubakar Janjalani bị Cảnh sát Philippines bắn chết, em trai ông ta là Khadaffy Janjalani lên nắm quyền thì mục tiêu của ASG từ “đấu tranh để thành lập một nhà nước Hồi giáo độc lập” biến thành đánh bom, ám sát, cướp tài sản, bắt cóc và tống tiền…
Ngày 12-1-2016, tổ chức khủng bố Abu Sayyaf Group (ASG) tại Philippines đã chính thức lên tiếng cam kết trung thành với Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) ở Iraq và Syria đồng thời đổi tên Abu Sayyaf thành Harakatul Islamiyah (Phong trào Hồi giáo) cho phù hợp với các nhóm Hồi giáo cực đoan quốc tế.