Triển vọng nào cho đội tuyển Việt Nam sau Asian Cup 2023?

Sai lầm của HLV Troussier

Không khó để chỉ trích HLV Philippe Troussier ở thời điểm này. Cho dù viện bất cứ lý do nào, Asian Cup 2023 vẫn là thất bại toàn tập của đội tuyển Việt Nam. Từ chỗ từng vào đến tứ kết cách đây hơn 4 năm, đội bóng áo đỏ bị loại ngay sau 2 lượt trận đầu tiên. Kết thúc giải, chúng ta toàn thua 3 trận và có kết quả tệ hại nhất sau 3 lần tham dự giải bóng đá lớn nhất châu Á.

HLV người Pháp đã phạm một loạt sai lầm cả trong và ngoài chuyên môn. Đầu tiên, việc ông loại bỏ các công thần như Nguyễn Thành Chung, Bùi Tiến Dũng, Nguyễn Hoàng Đức hoàn toàn không hợp lý, đặc biệt khi Asian Cup 2023 cho phép các đội tuyển đăng ký đến 26 cầu thủ. Cả 3 ngôi sao này đều đá chính trong trận giao hữu giữa Thể Công Viettel và Hà Nội FC vào ngày 23/1 vừa qua. Điều đó có nghĩa họ hoàn toàn có thể góp mặt ít nhất 1 trận vòng bảng của đội tuyển Việt Nam tại Asian Cup 2023 nếu được theo đội sang Qatar.

Thứ hai, các điểm nhấn chiến thuật của HLV Troussier cũng không rõ ràng. Đội tuyển Việt Nam ghi 4 bàn tại Asian Cup 2023 nhưng 3 bàn đến từ các tình huống cố định. Trong đó 2 bàn trước Nhật Bản đến từ một pha xử lý xuất thần của Nguyễn Đình Bắc và một sai lầm cá nhân của đối thủ. Tận dụng tình huống cố định tốt là dấu ấn lớn của đội bóng áo đỏ nhưng nó cũng vô hình trung cho thấy sự bế tắc trong khả năng phối hợp tấn công của họ.

HLV Troussier từng thẳng thừng chê bai đội tuyển Việt Nam dưới thời HLV Park Hang-seo chỉ biết ghi bàn từ các tình huống tự phát, may mắn và đậm chất cá nhân. Thế nhưng, ông lại không cho thấy sự khác biệt sau 9 tháng cầm quân. Trong cả 3 trận đấu, đội tuyển Việt Nam đều có những thời điểm cho thấy khả năng kiểm soát bóng tốt, nhưng chỉ ở phần sân của mình. Khi cố gắng tiến vào 1/3 sân cuối cùng của đối thủ, các học trò của HLV Troussier dễ dàng bị chặn lại.

Nói cách khác, đội tuyển Việt Nam có thể chuyền bóng tốt, nhưng khi không phải chịu áp lực quá lớn. Họ cũng không biết làm gì tiếp theo sau những đường chuyền ngắn ở khu vực giữa sân. Khi rơi vào thế rượt đuổi với Indonesia, đội bóng của HLV Troussier cũng chỉ biết phất bóng bổng vào vòng cấm đối thủ để chờ vận may.

Một sai lầm khác nghiêm trọng không kém của HLV Troussier là đối đầu với người hâm mộ và truyền thông. Trong bối cảnh cụ thể là đội tuyển Việt Nam thất bại và gây thất vọng lớn, HLV người Pháp lẽ ra phải khéo léo hơn để khơi gợi sự thông cảm của giới mộ điệu và giảm áp lực cho chính ông cũng như các cầu thủ. Đáng tiếc là HLV Troussier lại lên gân và từ chối nhận lỗi một cách thẳng thắn.

Lối đi nào sau thất bại?

Nói đi cũng phải nói lại, HLV Troussier phạm nhiều sai lầm tại Asian Cup 2023, nhưng không phải tất cả những gì ông đã làm đều là vô ích. HLV người Pháp nhận nhiệm vụ ở đội tuyển Việt Nam với những kỳ vọng rất lớn lao từ Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) nhưng ông lại thừa hưởng một thế hệ đang đi xuống của thời HLV Park Hang-seo.

Đừng quên đội tuyển Việt Nam đã thua Thái Lan ở 2 kỳ AFF Cup liên tiếp trước đó. Tại AFF Cup 2022, đội bóng của HLV Park Hang-seo thậm chí bất lực cho dù Thái Lan chỉ sử dụng đội hình 2. Chưa kể, đội tuyển Việt Nam cũng hoàn toàn bất lực ở vòng loại thứ 3 World Cup 2022 với 8 trận thua. Tất nhiên, vào đến vòng đấu này đã là thành công lớn với đội bóng áo đỏ, nhưng các kết quả nói trên cho thấy họ đã đến giới hạn với HLV Park Hang-seo.

Nếu VFF không chia tay HLV Park Hang-seo, đội tuyển Việt Nam có lẽ vẫn chịu kết cục tương tự tại Asian Cup 2023 và không để lại bất cứ hy vọng nào. Bởi khi đó, chúng ta sẽ chạm đáy khủng hoảng cùng HLV người Hàn Quốc. VFF đã dũng cảm thay đổi và HLV Troussier được lựa chọn nhờ kinh nghiệm phát triển bóng đá trẻ ở nhiều quốc gia trên thế giới, bao gồm Việt Nam.

Với bất cứ nền bóng đá nào, việc chuyển giao thế hệ cũng luôn luôn gian nan, tốn nhiều công sức, thời gian và trả giá bằng những thất bại. Riêng với bóng đá Việt Nam, việc này còn khó khăn gấp bội khi chúng ta không có hệ thống giải chuyên nghiệp đủ mạnh. Chính vì vậy, những gì HLV Troussier làm trong 9 tháng vừa qua cũng cần được đánh giá đúng mức. Bên cạnh các sai lầm như việc quá nóng vội trẻ hóa đội hình, HLV người Pháp đang tạo ra nền tảng đáng hy vọng cho tương lai.

Những cầu thủ phạm sai lầm ở Asian Cup như Thanh Bình, Thành Long, Văn Khang hay Minh Trọng đều còn rất trẻ. Họ đã có bài học kinh nghiệm quý hơn vàng để trưởng thành. Những cái tên lớn tuổi hơn như Bùi Hoàng Việt Anh, Quang Hải, Tuấn Hải cũng có những trải nghiệm mới để trở thành đầu tàu của đội bóng trong những năm tới. Chưa kể các ngôi sao tỏ rõ bản lĩnh ngay trong lần đầu ra sân chơi lớn như Nguyễn Đình Bắc, Thái Sơn… đều đủ sức tạo ra niềm hy vọng cho đội bóng áo đỏ.

Điều quan trọng nhất là đội tuyển Việt Nam đang thay đổi và sẽ thay đổi theo hướng tốt hơn. Ngay cả khi HLV Troussier thất bại và bị sa thải trong năm 2024, chiến lược VFF đề ra vẫn xứng đáng được tiếp tục theo đuổi.