Sáng 7/1, tại Hà Nội, Liên hiệp các Tổ chức Hữu nghị Việt Nam phối hợp với Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bộ Ngoại giao, Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội phối hợp tổ chức Lễ kỷ niệm 45 năm Ngày Chiến thắng Chiến tranh Bảo vệ Biên giới Tây Nam của Tổ quốc và cùng quân dân Campuchia chiến thắng chế độ diệt chủng (7/1/1979 -7/1/2024).
Dự Lễ kỷ niệm về phía Việt Nam có các Ủy viên Bộ Chính trị: Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng, Thường trực Ban Bí thư, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Trương Thị Mai; các Bí thư Trung ương Đảng: Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái, Trưởng Ban Đối ngoại Trung ương Lê Hoài Trung; một số Ủy viên Trung ương Đảng, đại diện lãnh đạo các bộ, ban, ngành, đoàn thể Trung ương, tổ chức chính trị-xã hội, hội quần chúng, viện nghiên cứu, trường đại học; lãnh đạo thành phố Hà Nội và các tỉnh giáp biên giới với Campuchia.
Cùng dự còn có lãnh đạo Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam; lãnh đạo Trung ương Hội Hữu nghị Việt Nam-Campuchia và Hội Hữu nghị Việt Nam-Campuchia các tỉnh, thành phố phía Bắc; đại diện các tầng lớp nhân dân, Bà mẹ Việt Nam anh hùng, cựu chuyên gia, cựu quân tình nguyện Việt Nam đã từng làm nghĩa vụ quốc tế tại Campuchia và học sinh, sinh viên đại diện thế hệ trẻ…
Đại biểu phía Campuchia có: Phó Thủ tướng Campuchia Neth Savoeun và Đoàn đại biểu cấp cao Campuchia; Đại sứ Campuchia Chea Kimtha và cán bộ Đại sứ quán Campuchia tại Việt Nam; lưu học sinh Campuchia đang học tập tại Việt Nam.
Tham dự buổi Lễ còn có Đại sứ, Đại biện Đại sứ quán các nước Đông Nam Á, đại diện Liên hợp quốc tại Việt Nam.
Lễ kỷ niệm là dịp để Đảng, Chính phủ, nhân dân hai nước ôn lại lịch sử đấu tranh bảo vệ Tổ quốc, phối hợp chiến đấu chống kẻ thù chung của quân dân hai nước Việt Nam- Campuchia.
Đây là hoạt động có ý nghĩa hết sức quan trọng, nhằm tri ân các thế hệ đi trước đã hy sinh, cống hiến máu xương, sức lực vì hòa bình, phát triển của hai dân tộc; tuyên truyền, nhắc nhở các tầng lớp nhân dân hai nước, đặc biệt là thế hệ trẻ trân trọng giữ gìn, củng cố, phát triển Quan hệ Hữu nghị Truyền thống đặc biệt Việt Nam-Campuchia.
Phát biểu tại buổi lễ, dẫn câu ca dao “Sông Cửu Long nghìn năm vẫn chảy. Nghĩa bạn bè mãi mãi không phai,” Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái tin tưởng mối quan hệ Việt Nam-Campuchia sẽ tiếp tục phát triển lên những tầm cao mới.
Phó Thủ tướng cho biết trong chuyến thăm cấp Nhà nước đến Vương quốc Campuchia tháng 7/2017, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã nhấn mạnh: “Lịch sử không bao giờ bị lãng quên và không ai bị quên lãng. Vinh quang đời đời thuộc về những người con ưu tú đã ngã xuống vì Tổ quốc của hai dân tộc.”
“Với tinh thần đó, hôm nay chúng ta cùng nhau ôn lại lịch sử đoàn kết gắn bó mật thiết, kề vai sát cánh bên nhau qua những lúc khó khăn, hoạn nạn cũng như trong hòa bình và phát triển giữa hai dân tộc Việt Nam và Campuchia,” Phó Thủ tướng Lê Minh Khái bày tỏ.
Phó Thủ tướng nhắc lại sau chiến thắng năm 1975, nhân dân Việt Nam và Campuchia thiết tha mong muốn được sống trong hòa bình để khôi phục và phát triển đất nước sau nhiều năm chiến tranh hy sinh, gian khổ.
Tuy nhiên, ngay sau khi lên cầm quyền tháng 4/1975, tập đoàn Pol Pot đã lợi dụng thành quả cách mạng, phản bội nhân dân Campuchia và lập nên cái gọi là “Nhà nước Campuchia dân chủ,” thi hành chế độ diệt chủng đưa đất nước Campuchia rơi vào thảm họa khủng khiếp chưa từng có trong lịch sử, hàng nghìn trường học, bệnh viện bị đóng cửa, hàng triệu người dân vô tội bị giết hại dã man.
Chỉ trong 3 năm 8 tháng và 20 ngày, đã có hơn 3 triệu người dân Campuchia và hàng chục ngàn người dân Việt Nam bị giết hại dã man.
Cùng với đó, tập đoàn Pol Pot huy động phần lớn sức mạnh quân sự chủ lực tiến hành xâm lược biên giới Tây Nam, xâm phạm nghiêm trọng độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, xuyên tạc lịch sử, khiêu khích, kích động hận thù dân tộc, chà đạp lên những giá trị tốt đẹp của mối quan hệ hữu nghị truyền thống, láng giềng tốt đẹp giữa hai dân tộc Việt Nam-Campuchia.
Đáp ứng lời kêu gọi khẩn thiết của Mặt trận Đoàn kết Dân tộc cứu nước Campuchia, của nhân dân Campuchia và để bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc, bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân Việt Nam, Đảng, Nhà nước, quân đội và nhân dân Việt Nam đã thực hiện quyền tự vệ chính đáng của mình, đập tan các hành động xâm lược, cùng với lực lượng vũ trang và nhân dân Campuchia đánh đổ chế độ diệt chủng tàn bạo vào ngày 7/1/1979.
“Đó là hành động phù hợp pháp lý và đạo lý, thể hiện tinh thần quốc tế cao cả, trong sáng, chí nghĩa, chí tình, sẵn sàng hy sinh xương máu vì mối quan hệ gắn bó thủy chung, lâu đời giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân hai nước; là sự tiếp nối truyền thống đoàn kết đấu tranh chống kẻ thù chung của hai dân tộc,” Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Phó Thủ tướng Lê Minh Khái khẳng định: Chiến thắng lịch sử này là chiến thắng chung của nhân dân hai nước, bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Campuchia và Việt Nam, khép lại một trang sử đen tối nhất của đất nước Campuchia; cứu nhân dân Campuchia thoát khỏi thảm họa diệt chủng; mở ra kỷ nguyên mới, phát triển trong độc lập, tự do, hòa bình, trung lập và phồn vinh. Chiến thắng chế độ diệt chủng Pol Pot cũng đã góp phần quan trọng giữ vững hòa bình, ổn định ở khu vực Đông Nam Á và trên thế giới.
Phó Thủ tướng Lê Minh Khái nêu rõ nhìn lại chặng đường 45 năm kể từ ngày chiến thắng 7/1/1979, chúng ta vui mừng nhận thấy đất nước Campuchia sau khi được sự giúp đỡ của Đảng, Nhà nước, quân đội và nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế đã hồi sinh mạnh mẽ, lực lượng vũ trang cách mạng Campuchia không ngừng trưởng thành và lớn mạnh, tự gánh vác sứ mệnh bảo vệ và xây dựng, phát triển đất nước.
Kế thừa truyền thống đoàn kết và tinh thần anh dũng quật cường của ngày 7/1/1979, sự gắn bó và giúp đỡ lẫn nhau, Việt Nam và Campuchia tiếp tục đưa quan hệ “láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, bền vững lâu dài” phát triển lên một tầm cao mới.
Nhân dịp này, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái chân thành cảm ơn sự ủng hộ và giúp đỡ quý báu của nhân dân Campuchia đã dành cho Việt Nam trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc trước đây cũng như trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay; khẳng định trước sau như một, Việt Nam luôn coi trọng, dành ưu tiên cao cho việc không ngừng củng cố và tăng cường mối quan hệ láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện với Campuchia, vì lợi ích của nhân dân hai nước, vì hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực và trên thế giới.
Đại diện đoàn đại biểu Campuchia dự lễ kỷ niệm, Phó Thủ tướng Neth Savoeun nhấn mạnh, ngày 7/1/1979 đã thấm sâu vào trái tim của người Campuchia. Hằng năm, người dân Campuchia luôn tổ chức lễ kỷ niệm sự kiện trọng đại này với tinh thần mãi mãi ghi nhớ công ơn cao cả nhất của các nhà yêu nước và đặc biệt là các chiến sỹ quân tình nguyện Việt Nam đã đổ máu và hy sinh tính mạng để lật đổ chế độ diệt chủng Pol Pot, giải phóng nhân dân Campuchia.
“Nếu không có sự cứu giúp, hỗ trợ kịp thời của quân tình nguyện Việt Nam, dân tộc Campuchia thực sự đứng trước nguy cơ diệt chủng. Tôi xin kính cẩn nghiêng mình tưởng nhớ linh hồn của hàng triệu đồng bào, các chiến hữu quân đội Việt Nam đã hy sinh trong sứ mệnh quốc tế giải phóng Campuchia thoát khỏi chế độ đen tối này,” Phó Thủ tướng Neth Savoeun bày tỏ.
Khẳng định Campuchia và Việt Nam là hai nước láng giềng, có quan hệ tốt đẹp và phát triển trên mọi lĩnh vực, theo phương châm láng giềng tốt, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, vững chắc bền lâu, Phó Thủ tướng Neth Savoeun cho biết, mối quan hệ quý giá này ngày càng được thắt chặt thông qua các hoạt động thường xuyên tiếp xúc, trao đổi đoàn các cấp. Nhân dân hai nước đang được thụ hưởng những lợi ích to lớn từ thành quả hợp tác song phương bao trùm hầu hết các lĩnh vực: kinh tế thương mại đầu tư, nông nghiệp, vận tải viễn thông, giáo dục, văn hóa, thể thao, du lịch quốc phòng-an ninh.
“Campuchia dành ưu tiên cao cho việc giữ gìn truyền thống đoàn kết và hỗ trợ lẫn nhau giữa hai nước, và rất hài lòng đối với sự phát triển của quan hệ giữa các bộ, ngành, các tỉnh giáp biên, các tổ chức mặt trận và tổ chức chức quần chúng, nhân dân và thanh niên. Chúng ta thực sự có thể khẳng định rằng Việt Nam- Campuchia là điển hình nước láng giềng tốt trên thế giới, thể hiện lòng tốt, tình anh em hữu nghị và thủy chung.” Phó Thủ tướng Neth Savoeun nhấn mạnh.
Tại Lễ kỷ niệm, đại biểu hai nước đã nghe những chia sẻ cảm xúc của đại diện cựu chuyên gia, cựu quân tình nguyện Việt Nam đã từng làm nghĩa vụ quốc tế tại Campuchia và đại diện thế hệ trẻ hai nước; đồng thời thưởng thức các tiết mục văn nghệ ca ngợi tình hữu nghị Việt Nam-Campuchia.
Hợp tác chặt chẽ về quốc phòng - an ninh giữa Việt Nam và Campuchia 
