Thể chế hoá chủ trương của Đảng, Nhà nước về công nghiệp quốc phòng, an ninh

Từ 18 đến 20/10, tại Hà Nội, Uỷ ban Quốc phòng và An ninh (UBQPAN) tổ chức Phiên họp toàn thể lần thứ 9 để thẩm tra các dự án luật và các báo cáo của Chính phủ trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 6. Sáng 18/10, phiên họp thẩm tra dự án Luật Công nghiệp QPAN và động viên công nghiệp.

Thượng tướng Trần Quang Phương, Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội dự và chỉ đạo phiên họp. Trung tướng Lê Tấn Tới, Uỷ viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm UBQPAN chủ trì phiên họp.

Tham dự phiên họp có Thượng tướng Phạm Hoài Nam, Uỷ viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; các đồng chí trong Thường trực UBQPAN, đại diện lãnh đạo một số Uỷ ban của Quốc hội, đại diện ban, bộ, ngành Trung ương...

Phát biểu khai mạc, Chủ nhiệm UBQPAN Lê Tấn Tới cho biết, để chuẩn bị nội dung thẩm tra, vừa qua, UBQPAN đã tổ chức các đoàn khảo sát thực tế làm việc với  một số địa phương, đơn vị về tình hình thực hiện chính sách, pháp luật về công nghiệp QPAN và động viên công nghiệp, báo cáo Uỷ ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến tại Phiên họp thứ 26 với sự đồng thuận cao về sự cần thiết ban hành luật.

Ngay sau phiên họp của UBTVQH, Chính phủ đã khẩn trương chỉ đạo Cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, tiếp thu, giải trình kết luận của UBTVQH và ý kiến thẩm tra sơ bộ của UBQPAN đối với dự án luật và đã có Báo cáo số 550, ngày 13/10/2023 gửi UBTVQH và UBQPAN để phục vụ thẩm tra chính thức dự án luật.

Đánh giá hồ sơ dự án luật đến nay đã được chuẩn bị tương đối đầy đủ, kỹ lưỡng và chất lượng, Chủ nhiệm UBQPAN mong muốn nhận được những ý kiến sâu sắc, trí tuệ, cởi mở từ các vị đại biểu Quốc hội là thành viên UBQPAN, đại diện các cơ quan của Quốc hội, các bộ, ban, ngành Trung ương và khách mời tham dự phiên họp với tinh thần trách nhiệm, phát huy dân chủ, cùng đồng hành với Ủy ban và Ban soạn thảo để xây dựng các dự án luật đạt chất lượng tốt nhất.

Về nguồn vốn cho phát triển công nghiệp QPAN, dự thảo luật Chính phủ trình quy định Ngân sách Nhà nước (NSNN), ngân sách địa phương; các loại quỹ: Quỹ đầu tư và phát triển, Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ, Quỹ đổi mới công nghệ, Quỹ đầu tư mạo hiểm công nghệ cao; các nguồn vốn vay, tài trợ; nguồn trích lập từ lợi nhuận sau thuế trong hoạt động sản xuất kinh doanh của các cơ sở công nghiệp QPAN nòng cốt; các nguồn hợp pháp khác...

Qua thẩm tra, UBQPAN cơ bản tán thành với việc xác định các nguồn tài chính cho phát triển công nghiệp QPAN vì trong điều kiện NSNN còn khó khăn thì việc huy động các nguồn hợp pháp khác như từ các quỹ, nguồn vay, tài trợ, trích lập sau thuế là phù hợp. Đây sẽ là nền tảng vật chất quan trọng để bảo đảm cho công nghiệp QPAN, đồng thời UBQPAN đề nghị Cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, chỉnh lý cho phù hợp, bảo đảm tính khả thi, thống nhất.

Nhận định Cơ quan soạn thảo rất tích cực trong hoàn thiện hồ sơ dự án luật, đánh giá cao các nội dung mà Chính phủ đã tiếp thu giải trình, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Tài chính - Ngân sách Phạm Thuý Chinh đề nghị các chính sách về nguồn vốn cho phát triển công nghiệp QPAN cần phải thống nhất với các quy định của Luật NSNN và cần tạo nguồn vốn phù hợp cho các loại quỹ nêu trên.

Về cơ chế đặc thù trong xây dựng công nghiệp QPAN, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Bình Dương Nguyễn Thị Ngọc Xuân đề nghị cần rà lại từng nhiệm vụ, chính sách để quy định rõ thẩm quyền, trách nhiệm, trình tự, thủ tục. Vì đầu tư công và xây dựng có trình tự, thủ tục rất lâu, nếu quy định chung chung sẽ gặp khó khăn trong triển khai.

Phó Trưởng Ban Dân nguyện Hoàng Anh Công đánh giá cao công tác chuẩn bị của Ban soạn thảo, Cơ quan thẩm tra, khẳng định việc ban hành luật là cần thiết, xây dựng nền QPAN vững mạnh giúp cho việc bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, phải dồn nguồn lực của cả xã hội để phát triển, mà nguyên tắc đầu tiên là phải xây dựng được cơ sở pháp lý.

Liên quan đấu thầu, đầu tư dây chuyền, theo đại biểu cần có đặc thù chứ nếu chỉ quản lý theo Luật Đầu tư công và Luật Đầu tư xây dựng thì sẽ rất chậm, không kịp thời. "Có dự án 3-4 năm chưa xong, mà việc QPAN là việc quân, cần phải ngay và luôn, kịp thời để đảm bảo sức chiến đấu của Quân đội, nếu chúng ta đầu tư vài ba năm thì có khi xong đã lạc hậu mất rồi", ông nói và đề nghị trong luật có cơ chế đặc thù riêng cho những trường hợp như thế này.

Phát biểu chỉ đạo tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương đề nghị UBQPAN tiếp thu đầy đủ các ý kiến đã phát biểu, thể hiện rõ trọng tâm, trọng điểm trong báo cáo thẩm tra để trình ra Quốc hội tại Kỳ họp thứ 6.

Lưu ý đây là luật chuyên ngành, khó, có tính đặc thù cao, Phó Chủ tịch Quốc hội cho rằng, dự thảo luật cần phải thể chế hóa đầy đủ chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước về phát triển công nghiệp QPAN và động viên công nghiệp; đồng thời, thể hiện được tính cấp bách và tính chiến lược lâu dài. Bên cạnh đó, cần bảo đảm thống nhất trong hệ thống pháp luật, kế thừa các quy định của pháp luật đã có, khắc phục được những bất cập, tồn tại nhằm tạo sự đột phá để giải quyết được câu chuyện tiếp cận với khoa học công nghệ sớm hơn, nhanh hơn, hiệu quả hơn...