Một căn biệt thự sang trọng ngay bên chợ trung tâm thị trấn biển Cửa Việt, huyện Gio Linh bỗng vắng chủ nhiều tháng. Sau khi tất cả đồ đạc được chuyển khỏi nhà vì lý do cấn nợ, ngôi nhà được thay chủ mới chỉ trong chớp mắt khiến những người khác còn liên quan nợ nần không kịp trở tay, không thể tìm ra chủ cũ. Trò chuyện với PV Báo CAND, ông Hoàng Sĩ, chủ một cửa hiệu giày, dép ở đây cho biết, người này nổi lên giàu có từ khoảng 4-5 năm nay.
Đáng chú ý, người này dùng mác nhà cửa và vẻ sang trọng bên ngoài để huy động vốn. Nhìn vào cơ ngôi đồ sộ cùng sự cư xử hào phóng, không chỉ những người nhiều tiền tin tưởng cho vay, ngay cả những người già buôn bán mớ rau, mớ cá ở gần đó cũng sẵn sàng bỏ ra số tiền lời lãi ít ỏi hằng ngày khi được chủ nhà này đề nghị.
“Bây giờ túng thiếu, tội nghiệp vẫn là những người già yếu, khó khăn về sinh kế đó, còn các đối tượng xã hội cho vay lãi nặng và chủ nhà kể trên xét cho cùng đều là những đám lừa lọc, số tiền mất đi, thua lỗ nếu có hoàn toàn không phải kiếm được bằng trí ốc và sức lao động chân chính”, ông Sĩ lộ vẻ băn khoăn.
Sau cơn “sốt” đất, ở Cửa Việt nổi lên không chỉ chủ ngôi biệt thự bị vỡ nợ khoảng 300 tỉ đồng này, mà khắp thị trấn đều đang xảy ra tình trạng bán xe, nhà, đất tương tự để trả nợ ngân hàng và “tín dụng đen” vây bủa. Vậy nên, không có gì lạ khi một chiếc xe ôtô Ford Everest mới cứng đời 2022 chỉ rao bán với giá 700 - 750 triệu đồng, Huyndai Tucson 2022 cũng chỉ 500 - 600 triệu đồng, đất biển mặt tiền đường nhựa 23m cũng chỉ có giá 1,5 - 1,6 triệu đồng/m2, bằng 1/20 so với thời điểm “sốt” đất.
Tương tự, ở các địa phương khác trên toàn tỉnh Quảng Trị, đặc biệt TP Đông Hà và các huyện lân cận như Gio Linh, Cam Lộ, Triệu Phong, việc rao bán các tài sản trên nhiều nhan nhãn trên các trang facebook, zalo cá nhân. Đáng nói, với giá chỉ bằng 1/2, thậm chí 1/3 so với thời điểm “sốt” đất nhưng hầu như không có người tương tác, trả giá.
Do không bán được tài sản để trả nợ, đặc biệt nợ “tín dụng đen”, nhiều người phải tìm cách lánh mặt các đối tượng xã hội tìm đến nhà đòi nợ. Tình trạng cho vay, mượn này không chỉ gián tiếp xâm hại, ảnh hưởng nghiêm trọng đến các công tác quản lý Nhà nước có liên quan, mà còn trực tiếp gây ra những hậu quả, hệ lụy khó lường, trong đó đặc biệt là gây mất ANTT tại địa phương.
Đơn cử, trong những ngày qua, một nhóm đối tượng xã hội đã liên tục đến nhà của ông L.A.T (cán bộ Cục Hải quan Quảng Trị) tại TP Đông Hà để quay video và phán tán trên các trang mạng xã hội việc gia đình ông này vay mượn nhiều tỉ đồng và đến hạn nhưng không trả. Chưa hết, trong các video trên, nhóm đối tượng này liên tục gọi tên và chức vụ của vị cán bộ đó nhằm gây sức ép phải trả nợ “tín dụng đen”.
Trao đổi với chúng tôi, ông Hoàng Nam, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị chia sẻ, trong thời gian qua, mặc dù đã được kiềm chế với sự vào cuộc quyết liệt của các đơn vị chức năng, cấp ủy, chính quyền, vấn nạn “tín dụng đen” vẫn dai dẳng, âm ỉ tồn tại trong cộng đồng.
Thực hiện Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến hoạt động “tín dụng đen”, địa phương đã triển khai nhiều giải pháp, nhiệm vụ nhằm đẩy lùi tình trạng này. Đặc biệt, lực lượng Công an đã triển khai quyết liệt các biện pháp phòng ngừa, đấu tranh có hiệu quả đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động cho vay lãi nặng, cầm cố tài sản, các đường dây hoạt động tín dụng trái phép trên địa bàn toàn tỉnh.
Đến nay, các đơn vị Công an đã lập hồ sơ quản lý 71 cơ sở cầm đồ, 15 công ty, cơ sở tài chính, 146 cá nhân có biểu hiện hoạt động liên quan đến “tín dụng đen”. Qua đó, kịp thời phát hiện tội phạm, đánh giá, phân tích, tổng hợp tình hình liên quan đến các đối tượng, các dạng hoạt động “tín dụng đen” núp bóng công ty, tổ chức, tiến hành xử lý nghiêm theo pháp luật.
Từ tháng 4/2022 đến nay, lực lượng Công an tỉnh Quảng Trị đã tiếp nhận, phát hiện, xử lý 11 vụ, với 19 đối tượng hoạt động phạm tội liên quan đến hoạt động “tín dụng đen”. Kết quả, khởi tố 4 vụ, 6 bị can. Trong đó, có 3 vụ, 4 đối tượng về hành vi “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, 1 vụ, 2 đối tượng về hành vi “Cưỡng đoạt tài sản”.
Cơ quan Công an cũng đã xử phạt vi phạm hành chính 7 vụ với hơn chục đối tượng về các hành vi không đăng ký ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện về ANTT mà cho vay tiền có cầm cố tài sản hoặc không cầm cố tài sản nhưng lãi suất cho vay vượt quá tỷ lệ lãi suất theo quy định của Bộ luật dân sự, phát tán tờ rơi quảng cáo liên quan đến hoạt động cho vay tiền trái quy định của pháp với tổng số tiền xử phạt hơn 103 triệu đồng.
Những “ông trùm Tây” điều hành “tín dụng đen” 
