Bài 2: Khi có người nghiện ma túy - gia đình hoang mang, xã hội lo lắng

Theo số liệu của Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, số người nghiện ma túy của cả nước hiện nay khoảng 286.005 người sử dụng trái phép chất ma túy, người nghiện ma túy, người bị quản lý sau cai nghiện được quản lý theo pháp luật. Một số lượng lớn người nghiện ma túy đang được thực hiện cai nghiện tại cộng đồng và các trung tâm cai nghiện. Tuy nhiên, hiện tượng tái nghiện lần 1, 2, thậm chí đến lần 4, 5 không ít xảy ra. Điều đó khiến cho các đối tượng nghiện ma túy không cảnh tỉnh, vẫn ngập sâu vào ma túy, gây ra sự lo lắng tột cùng của gia đình và sự bất an cho xã hội. 

Nỗi khổ đeo đẳng của những gia đình có con nghiện ma túy

Nhiều gia đình có con em nghiện ma túy gần như rơi vào tình trạng tuyệt vọng. Mỗi người nghiện ma túy không chỉ là một cá nhân bị lạc lối, mà còn là nguồn cơn của biết bao bất an, đau đáu. Khi một đứa con sa vào ma túy, trái tim cha mẹ như vỡ vụn, những bữa cơm chan nước mắt, những đêm dài không ngủ trở thành quen thuộc. Cả gia đình sống trong nơm nớp lo âu… Mỗi khi lên cơn thèm thuốc, các đối tượng này sẵn sàng làm mọi cách, trước hết với người thân của mình để có tiền thỏa mãn cơn nghiện. Mà đã nghiện ma túy thì cứ sa lầy mãi, ngày hôm sau cữ hút còn tăng liều hơn trước mới thỏa cơn phê.

Chúng tôi từng nhận được sự kêu cứu của một phụ nữ ở huyện Gia Lâm, Hà Nội. Chị có anh trai bị nghiện ma túy. Không những tài sản của gia đình người anh đã lần lượt đội nón ra đi, khi không còn tiền để hút hít, người đàn ông này đến từng gia đình anh em trong nhà để gây áp lực, đòi tiền. Rồi khi không lấy được tiền nữa, anh ta dọa giết cả anh chị em lẫn bố mẹ nếu không đưa sổ đỏ cho anh ta cầm cố lấy tiền mua ma túy… “Quả thực, lúc nào chúng em cũng thấy hoảng hốt khi nhìn thấy anh ấy xuất hiện”. Theo hướng dẫn của chúng tôi, gia đình chị đã gửi một lá đơn lên cơ quan Công an sở tại để xin đưa anh trai đi cai nghiện bắt buộc…

Trong câu chuyện với chúng tôi, một đồng chí từng là lãnh đạo Phòng CSGT Công an tỉnh Hòa Bình đã xót xa khi chia sẻ về hoàn cảnh gia đình vợ mình khi có em trai bị nghiện ma túy. Anh kể rằng, gia đình khánh kiệt vì cậu em vợ, bởi khi nghiện ma túy nó như biến thành người khác, tàn độc, sẵn sàng đánh cả bố mẹ nếu khi ngăn cản nó lấy tài sản đi bán. Có đêm, chỉ vì không đè ai ra lấy tiền đi hút hít được nữa, cậu em gọi đồng bọn đến để từ trên gác hai, ròng dây buộc đồ đạc trên gác xuống đưa cho đồng bọn đem bán. Bà mẹ vợ anh nằm ngủ ngay tầng 1, biết được hành động hư hỏng của con nhưng không dám cản, vì bà biết, nếu cản nó sẽ sẵn sàng gây hại cho bà và chồng. Bà nằm đó, đành giả vờ nhắm mắt mà nước mắt chảy dài…

Kể lại câu chuyện này với chúng tôi, người đồng nghiệp vẫn xót xa, anh nói rằng, từ hoàn cảnh gia đình bên vợ nên anh hiểu sâu sắc nỗi đau, sự tàn phá của ma túy đối với gia đình và xã hội. Chính vì thế, trong quá trình công tác trên các cung đường Tây Bắc của tỉnh Hòa Bình, anh và đồng đội đã quyết liệt tấn công tội phạm ma túy, vì anh hiểu rằng, lọt một bánh heroin thôi là bao nhiêu con người bị hủy hoại, bao nhiêu gia đình tan nát…

Xã hội bất an

Không chỉ dừng lại ở nỗi đau của từng gia đình, việc một người nghiện hiện diện trong cộng đồng khiến khu dân cư mất đi cảm giác an toàn. Hàng xóm đóng cửa dè chừng, trẻ nhỏ bị cấm chơi ngoài ngõ, những lời đàm tiếu râm ran… Từ sự bất an của một gia đình, nỗi lo lan ra cả khu phố, cả xã hội. Khi cần tiền để mua ma túy, điều đầu tiên, các đối tượng tìm về gia đình mình, tìm cách đe dọa, ép buộc bố mẹ, vợ con, anh chị em đưa tiền đi mua ma túy để thỏa mãn cơn nghiện.

Nhưng rồi khi gia đình khánh kiệt, cơn nghiện ma túy thì vẫn diễn ra, thậm chí càng nặng hơn, các đối tượng tìm cách lấy tiền của những người xung quanh trong xã hội. Chúng tìm mọi lý do dối trá để tìm cách vay tiền, thậm chí lừa tiền của những người quen biết, hay tìm cách trộm cắp vặt bất cứ tài sản gì sơ hở của hàng xóm và người dân ngoài xã hội, miễn là để có tiền mua ma túy…

Nhưng hiện nay, điều nguy hiểm hơn cả, chính là tình trạng nghiện ma túy đá dẫn đến loạn thần của các đối tượng. 

Theo thống kê của Cục Cảnh sát hình sự tại 58/63 tỉnh, thành trên toàn quốc, tính từ đầu năm đến nay có khoảng 641 đối tượng sử  dụng ma túy tổng hợp có biểu hiện loạn thần, ngáo đá, xâm phạm trật tự xã hội… Các đối tượng có biểu hiện ngáo đá, loạn thần có thể gây ra những vụ án giết người, cố ý gây thương tích đau lòng như chúng tôi đã phần tích ở bài 1. Các đối tượng đó đã bị bắt giữ và xử lý theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, còn các đối tượng có tiền sử sử dụng trái phép ma túy tổng hợp và cũng đang có những biểu hiện loạn thần như nói lảm nhảm, dễ nổi khùng, hay gây gổ với những người xung quanh… Hiện các đối tượng này đang nằm trong diện quản lý, theo dõi của các lực lượng Công an từ cấp tỉnh đến cơ sở, của tổ dân phố nhưng vẫn luôn tiềm ẩn nhưng nguy cơ nguy hiểm cho những người xung quanh và xã hội…

Tại tỉnh Hòa Bình, trao đổi với chúng tôi, các đồng chí cán bộ của Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy và Phòng Cảnh sát hình sự đều nắm rất chắc về số lượng các đối tượng có biểu hiện loạn thần, ngáo đá trên địa bàn tỉnh. Tuy chỉ có 6 đối tượng nhưng các anh phải phối hợp với Công an xã và chính quyền địa phương theo dõi, quản lý rất chặt chẽ. Các đối tượng này trước đây đã từng sử dụng ma túy tổng hợp, hiện nay tuy chưa có biểu hiện sử dụng trái phép chất ma túy nhưng có những hành vi lệch chuẩn như chửi bới mọi người, vô cớ đánh cha mẹ…

Như đối tượng Nguyễn D ở phường Hữu Nghị, TP Hòa Bình, có biểu hiện lang thang, hay nói nhảm một mình, rất dễ bị kích động, khi không hài lòng điều gì với gia đình hay hàng xóm là chửi bới, đập phá… Lo lắng con em mình bất chợt không kiểm soát được tâm lý gây ra những vụ việc đau lòng, gia đình đã nhốt D lại, thi thoảng mới cho D đi đạp xe vài vòng rồi quay về… Hay như đối tượng K ở xã Hòa Sơn, huyện Lương Sơn thì hay đánh đập vợ con và đi lang thang, hễ ai thấy K thì đều né vì anh ta hay chửi đổng hoặc bất chợt gây sự…

Theo các chuyên gia nghiên cứu về tội phạm, các đối tượng có biểu hiện loạn thần, ngáo đá này như những “quả bom nổ chậm”, nếu tiếp tục có hành vi sử dụng ma túy thì sẽ dẫn đến những hậu quả rất nguy hiểm. Bởi lúc đó, chúng không kiểm soát được hành vi, có thể gây ra những hành vi, vụ việc nguy hại đến tính mạng của những người xung quanh.

Ngay rạng sáng 2/5 vừa qua, một người đàn ông cởi trần, không đội mũ bảo hiểm, một tay điều khiển xe máy loạng choạng, tay còn lại cầm theo một cây rựa dài gần 1 mét, vung vẩy múa loạn xạ trên đoạn đường Nguyễn An Ninh thuộc phường Dĩ An, TP Dĩ An, tỉnh Bình Dương khiến người tham gia giao thông vô cùng hoảng sợ. Rất may, tổ công tác của Đội CSGT phụ trách địa bàn TP Dĩ An thuộc Phòng CSGT Công an tỉnh Bình Dương đang làm nhiệm vụ đã kịp thời khống chế, đưa người đàn ông này về trụ sở phường Dĩ An giải quyết, nếu không không ai dám chắc hậu quả gì sẽ xảy ra. Qua kiểm tra, xác định người đàn ông “múa” rựa này dương tính với ma túy.

Có thể nói, ma túy không chỉ phá hoại cơ thể, nó còn đầu độc cả những giá trị đạo đức, làm xói mòn tình cảm gia đình, phá vỡ kỷ cương cộng đồng và là mảnh đất màu mỡ để các loại tội phạm nảy sinh. Nếu không ngăn chặn từ gốc rễ – mà một trong những “gốc” chính là hành vi sử dụng trái phép chất ma túy – thì công cuộc phòng, chống ma túy sẽ rất khó khăn.