Dư luận đang rất chú ý và đặt những dấu hỏi về “Mạnh Thường Quân” đứng phía sau đài thọ toàn bộ chi phí cho cuộc biểu tình đến nay đã lan rộng trên khắp nước Mỹ và kéo dài suốt một tháng qua. Đó chính là cái tên của trùm tài phiệt, tỉ phú George Soros, người vừa lọt vào danh sách 10 người giàu nhất nước Mỹ tháng 9 vừa rồi. Điều này được khẳng định vào ngày 13/10, khi Hãng tin Reuters tiết lộ mối liên hệ tài chính gián tiếp giữa Soros và tổ chức phản đối tư bản chủ nghĩa Adbusters có trụ sở tại Vancouver (Canada), tạo nên “một đợt sóng” trong giới truyền thông và trên chính trường Hoa Kỳ vốn chưa bao giờ thực sự bình yên.
Nhà đầu cơ tiền mặt thực dụng
George Soros từng gây sốc cho giới tài chính khi kiếm được 1 tỉ USD trong vòng một tuần cùng những dự đoán chính xác về thị trường tiền tệ thế giới trong cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997. Những sự kiện này khiến Soros được biết đến như một nhà đầu cơ tiền mặt "vĩ đại" nhất của thế kỷ XX, một nhà kinh doanh có đầu óc nhạy bén, cực kỳ thực dụng. Người ta đồn rằng ông có thể "một tay che cả bầu trời", làm mất giá bất kỳ đồng tiền mạnh nào trên thế giới hay gây ra một cuộc khủng hoảng kinh tế bởi những cư dân của phố Wall và thị trường tài chính London luôn dõi theo và sẵn sàng rập khuôn theo ông.
Theo các nhà phân tích, George Soros là nhà đầu cơ ngắn hạn, hoạt động kinh doanh của ông mang tính trục lợi rất cao, đầu tư những khoản tiền lớn nhưng mang nhiều tính "đánh bạc" trên cơ sở những biến động của thị trường tài chính toàn cầu. Do đó, nhất cử nhất động của George Soros đều thu hút sự chú ý đặc biệt của các quan chức chính phủ và ngân hàng trung ương của tất cả quốc gia.
Vị tỉ phú 81 tuổi này nắm trong tay khối tài sản với giá trị lên tới 22 tỉ USD, và sẽ còn tiếp tục tăng lên khi ông khéo léo lợi dụng những bất ổn của thị trường tài chính để hưởng lợi. Cũng giống như những người biểu tình, ông Soros không ủng hộ kế hoạch cứu trợ các ngân hàng lớn hồi năm 2008 - 2009 và hành động mua lại những khoản nợ dưới chuẩn của các ngân hàng mà chính phủ thực hiện sau đó. Vào thời điểm đầy rẫy những rủi ro của bong bóng bất động sản, các ngân hàng ở phố Wall nhận được vô số lợi lộc, trong khi người dân đang "chết dần mòn" vì nạn thất nghiệp và an ninh xã hội mà chẳng hề nhận được sự giúp đỡ nào từ phía Washington. Lý thuyết được đưa ra là 1% những người giàu nhất Hoa Kỳ tích lũy được cả một núi tài sản khổng lồ và chỉ bị đánh thuế với mức thấp hơn cả dân thường, đến mức Soros buộc phải thừa nhận "mình thuộc số 1% ít ỏi đó".
George Soros từng viết trong một tờ tạp chí rằng, hành động mua lại các tài sản xấu của các ngân hàng sẽ chỉ mang lại một "sức sống nhân tạo" cho các ngân hàng trong khi còn đem lại gánh nặng hơn nữa cho người dân. Vì vậy, ông kêu gọi chính quyền Obama mạnh tay hơn nữa đối với giới ngân hàng như tái cấp vốn hay quốc hữu hóa các ngân hàng và buộc họ phải cho người dân vay với lãi suất thấp. Tuy nhiên, ý kiến đó của ông Soros không thể tác động được quan điểm của giới chức Mỹ, và có lẽ vì thế mà ý tưởng "náo loạn" khu phố tài chính sầm uất nhất thế giới đã ra đời.
Người "giật dây" cách mạng mùa đông ở phố Wall?
Những người tham gia phong trào biểu tình OWS cho rằng, giới thượng lưu đang thâu tóm dần tài sản của quốc gia và trở nên giàu có, trong khi đó, những tầng lớp thấp hơn trong xã hội Hoa Kỳ lại phải gánh chịu hậu quả nặng nề từ nghèo đói và bệnh dịch. Tuy nhiên, những nhân vật khởi xướng phong trào còn là điều mơ hồ, cho dù họ vẫn truyền tai nhau rằng bản thân mình sẽ được hưởng chút ít lợi lộc từ "sự hào phóng" của một đại gia giấu mặt.
Kể từ khi "cách mạng mùa đông" ở phố Wall bùng nổ, câu hỏi duy nhất vẫn còn đang bỏ ngỏ: Ai là người chu cấp tài chính cho những nhóm biểu tình, và góp phần đẩy nó “lây lan” sang nhiều thành phố khác trên lãnh thổ Hoa Kỳ, thậm chí vượt ra ngoài biên giới quốc gia và khơi nguồn cảm hứng cho phong trào biểu tình trên thế giới. Có người cho rằng, CIA đứng sau mọi chuyện, số khác lại đổ lỗi cho chính những nhà lãnh đạo các quốc gia Trung Đông đã "đổ thêm dầu vào lửa", nhưng kỳ thực họ không thể xác nhận lời buộc tội của mình vì rõ ràng không hề có bất cứ một sự liên quan tối thiểu nào cả.
Trong khi báo giới không ngừng nhắm vào George Soros nhằm buộc ông thừa nhận sự thật thì Soros lại không ngừng phủ nhận mọi cáo buộc có liên quan tới các cuộc biểu tình. Báo giới đặc biệt quan tâm tới Soros khi liên tục phát hiện ra sự kết nối tài chính giữa ông và Adbusters, một nhóm bạo động theo khuynh hướng chống tư bản đang hoạt động tại Canada. Nhóm này đã phát động phong trào trên mạng Internet từ ngày 13/7/2011.
Cuộc biểu tình OWS bắt đầu nổ ra vào ngày 17/9/2011 ở New York chính bắt nguồn từ cuộc vận động của Adbusters với tấm áp phích mang hình ảnh một nữ diễn viên balê nhảy múa trên tượng con bò bằng đồng - biểu tượng của phố Wall. Và cứ thế, chiến dịch rầm rộ "cách mạng mùa đông" lan tỏa ra toàn thế giới, đồng thời đẩy phong trào chiếm phố Wall ở Hoa Kỳ lên tới đỉnh điểm.
Thực tế, Adbusters bắt đầu hiện thực hóa ý tưởng chiếm phố Wall kể từ sau khi những kẻ bạo động của phong trào "mùa xuân Arập" làm lung lay chính quyền tại Ai Cập, Libya và Tunisia. Adbusters phát hành tạp chí Adbusters trên toàn cầu với số lượng 120.000 bản/năm với sứ mệnh "thay đổi cách mà các tập đoàn sử dụng quyền lực" và "lật đổ cấu trúc quyền lực hiện hành". Họ khẳng định 95% quỹ hoạt động của tổ chức này đến từ những người đặt mua tạp chí, và cũng không quên nhấn mạnh "Quan điểm của ông Soros rất thú vị. Chúng tôi hy vọng ông có thể tài trợ chút tiền cho Adbusters. Tuy nhiên, tính đến nay thì chúng tôi vẫn chưa nhận được một xu nào của ông ấy".
Soros từng nói với phóng viên tại Liên Hiệp Quốc rằng, ông ta hiểu "sự đa cảm" thái quá của người dân trước những diễn biến của phong trào chiếm phố Wall, nhưng lại từ chối bình luận về quan điểm cá nhân về tính chất bạo động của các cuộc biểu tình đang tạo cảm hứng cho các cuộc biểu tình tương tự ở nhiều nước khác trên thế giới. Dù có nước đôi và lảng tránh mọi câu hỏi đề cập tới việc nhúng tay vào "cách mạng mùa đông", báo giới chắc như đinh đóng cột về những khoản tiền do tỉ phú Soros chi trả ở phía sau phong trào này, rằng ông là "Mạnh Thường Quân" duy nhất nuôi sống OWS. Trên cơ sở đó, Reuters dẫn lời Rush Limbaugh, người dẫn chương trình truyền thanh nổi tiếng thuộc phái bảo thủ khẳng định: "Những đồng tiền của ông George Soros đứng sau làn sóng biểu tình".
Từ lâu, George Soros đã ủng hộ tổ chức hoạt động vì các lý tưởng tự do thông qua việc thành lập Viện Xã hội mở. Theo các tài liệu công bố của Cục Thuế liên bang, từ năm 2007 đến 2009, Viện Xã hội mở đã hiến tặng 3,5 triệu USD cho Tides Center, một tổ chức điều phối tài chính hiến tặng từ các tổ chức từ thiện khác, cho các tổ chức phi lợi nhuận hoạt động vì các lý tưởng tự do, có trụ sở tại San Francisco. Trong số những đối tác của Tides Center có quỹ từ thiện Ford Foundation và Gates Foundation.
Các tài liệu khác của Cục thuế liên bang công bố cũng cho thấy Tides Center đã cấp 185.000USD cho Adbusters từ năm 2001 đến 2010, trong đó có khoảng 26.000 USD từ năm 2007 đến 2009. Có một thực tế là các tổ chức được Soros hỗ trợ tài chính luôn phủ nhận mọi liên quan tới tỷ phú này, và cho rằng bản thân họ cũng không rõ Soros là ai. Người ta không thấy phản ứng từ Soros, tuy nhiên một tạp chí của Vancouver (Canada) đã tiết lộ những lá bài Tides Center hay Adbusters mà Soros đang sử dụng muốn thay đổi cách nắm quyền, tức là mục tiêu hướng tới là làm lung lay những thể chế quyền lực đứng vững sau nhiều năm "làm mưa làm gió" trên thị trường tài chính thế giới. Và ít nhiều người ta bắt đầu hiểu vì sao Soros lại muốn “cách mạng mùa xuân” tiếp tục.
Tham vọng tài chính và chính trị không mệt mỏi
Còn nhớ, George Soros từng có những phát ngôn gây chấn động, đặc biệt đối với chính quyền của cựu Tổng thống Mỹ George Bush. Trong một cuộc phỏng vấn với tờ The Washington Post năm 2003, Soros tuyên bố: "Việc quan trọng nhất tôi cần làm khi dựng lên các hội mở toàn cầu là để tống Bush ra khỏi Nhà Trắng" - đây là một "vấn đề sinh tử" và sẽ sẵn sàng đánh đổi cả gia sản của mình cho mục tiêu này. Theo ông, ông Bush đã khai thác lý do "mối đe dọa khủng bố" để thống nhất quyền lực cho riêng mình và qua đó đã vi phạm các nguyên tắc dân chủ cốt lõi của quốc gia. Soros đã thực hiện đúng như tuyên bố. Năm 2004, ông là một trong những người đóng góp lớn nhất cho các đối thủ của ông Bush trong cuộc đua vào Nhà Trắng.
Thống kê của Trung tâm Phản ứng chính trị Mỹ cho thấy, Soros đã đóng góp tổng cộng 23,5 triệu USD cho trên 500 tổ chức nhằm vận động cho việc đánh bại ông Bush. Tuy vậy, ông vẫn trắng tay và đành bất lực nhìn Tổng thống Bush đắc cử nhiệm kỳ thứ hai ở Nhà Trắng.
Việc Reuters chỉ ra những liên quan giữa tỉ phú Soros và phong trào chiếm phố Wall đã thực sự chấn động giới truyền thông. Nhiều người cho rằng, Soros quả thực đã tài trợ cho OWS, và câu chuyện của họ cứ thế lan truyền, "tạo sóng" trong dư luận về những bí mật của tỉ phú 81 tuổi này. Bản thân Soros đã là một nhân vật danh tiếng tại phố Wall, và điều khiến người ta nghi ngờ ông đứng sau phong trào chiếm phố Wall là sự "vung tay quá trán", đầu tư miệt mài vào các tổ chức với nhiều mục tiêu "hoành tráng" gắn liền với những tham vọng chính trị "không biết mệt mỏi".
Đặc điểm nổi bật của Soros là lũng đoạn dẫn tới lật đổ những chính phủ mà tỉ phú này "không ưa", qua đó trục lợi và đẩy mạnh tham vọng chính trị. Còn nhớ ngay sau khi bức tường Berlin sụp đổ, Soros liên hệ với Bộ trưởng Văn phòng Tổng thống Lawrence Eawith gợi ý "giúp chính quyền Bush (cha) tăng cường hỗ trợ cho Gorbachev nhằm làm tan rã Liên bang Xôviết". Thông qua các hội mở, Soros đã bơm tổng cộng 1 tỉ USD vào Nga, lũng đoạn thị trường hối đoái Nga, trục lợi qua sự kiện sụp đổ của đồng rúp. Gần đây nhất, ông ta lại tìm cách can thiệp vào chính trường Ukraina, Kazakhstan. Chính điều này đã tạo nên nhiều mảng tối trong sự nghiệp tài chính của Soros, trong đó có những lần bị phạt vì đầu cơ tiền tệ hoặc bị cáo buộc về giao dịch nội gián.
Năm 1988, Soros nhận được lời đề nghị tham gia nắm giữ ngân hàng khổng lồ của Pháp Société Générale. Soros từ chối, nhưng sau đó mua một lượng cổ phần của ngân hàng này trước khi thông tin về việc chuyển nhượng ngân hàng được công bố rộng rãi. Một năm sau, giới chức Pháp bắt đầu điều tra về vụ việc và đến năm 2002, một tòa án nước này kết luận hành vi của Soros là giao dịch nội gián và tuyên phạt vị tỉ phú 2,3 triệu USD, bằng đúng số tiền Soros kiếm được từ vụ mua cổ phần của Société Générale. Soros phủ nhận và nói rằng thông tin về vụ chuyển nhượng đã được công bố rộng rãi. Trong khi đó, quỹ Quantum của tỉ phú này tập hợp một loạt nhà đầu tư lắm tiền nhiều của, thường kiếm lợi qua đầu cơ, gây mất ổn định các đồng tiền nước ngoài.
Giới quan sát cho rằng chính Soros và quỹ của ông ta là tác nhân làm chao đảo nền tài chính thế giới, đem lại nhiều bất ổn trên chính trường Hoa Kỳ mà biểu hiện rõ nhất là sự thoái thác trách nhiệm của cả hai phe Dân chủ và Cộng hòa. Trong bối cảnh hiện tại, một số nhà phân tích nhận định những cuộc biểu tình như OWS sẽ xuất hiện nhiều hơn trong thời gian tới khi viễn cảnh kinh tế toàn cầu vẫn còn u ám, cùng với sự tăng trưởng của truyền thông xã hội giúp gắn kết những người biểu tình có cùng tâm trạng bất bình khắp thế giới lại với nhau
