Mỹ: Chạy đua xây dựng các chương trình chống nội gián

Sau nhiều năm tập trung vào các mối đe dọa từ bên ngoài, chính quyền liên bang Mỹ và các nhà thầu công nghệ hiện nay bắt đầu chuyển hướng vào nội địa, chạy đua phát triển hàng loạt các công nghệ do thám mới cùng với các chiến lược phản gián nhằm vào đội ngũ nhân viên của mình với mục đích phát hiện sớm gián điệp, phần tử khủng bố hay quan trọng nhất là những đối tượng có mưu đồ rò rỉ thông tin nhạy cảm.

Ở Lầu Năm Góc, các quy định mới được đề ra đòi hỏi các nhà thầu xây dựng các chương trình hiệu quả chống lại "những mối đe dọa bên trong" và thậm chí những nhân viên được phép sử dụng thông tin mật cũng bị giám sát chặt chẽ chưa từng có.

Tổng thống Barack Obama đã ra sắc lệnh thành lập Lực lượng Đặc nhiệm quốc gia chống mối đe dọa từ bên trong (NITTF) đồng thời yêu cầu các cơ quan liên bang xây dựng các chương trình dò tìm những phần tử phá hoại và nội gián.

Sau hàng loạt những tiết lộ gây chấn động thế giới của người tố giác Edward Snowden và trước nhu cầu cấp thiết mới về an ninh nội bộ, các công ty công nghệ hàng đầu Mỹ ráo riết chạy đua phát triển những chương trình được thiết kế để dò tìm những mối đe dọa "từ bên trong".

Lynn Dugle, Chủ tịch đơn vị kinh doanh của Raytheon, cho biết công ty của họ đã phát triển thành công hệ thống dò tìm mối đe dọa nội bộ mang tên SureView. Chương trình SureView của nhà thầu quốc phòng Raytheon cho phép các cơ quan liên bang tạo ra mọi dạng tín hiệu báo động khi có điều gì bất thường xảy ra - ví dụ như khi một file chứa các cụm từ như "tuyệt mật" hay "tài sản độc quyền" được tải xuống, gửi email hay di chuyển từ hệ thống này sang hệ thống khác thì tín hiệu báo động sẽ hiển thị trên màn hình của chuyên gia phân tích an ninh cùng với hình ảnh màn hình của nhân viên nghi vấn.

Hãng Lockheed Martin cung cấp một dịch vụ gọi là Wisdom, hoạt động như "tai và mắt trên Web" - theo giải thích của một quan chức công ty. Dịch vụ Wisdom có thể giám sát hàng núi dữ liệu trên web - Facebook, Twitter, các trang web hay blog mới - giúp dự đoán mọi sự kiện từ cuộc đảo chính ở nước ngoài hay bạo động chống bầu cử. Wisdom cũng giám sát cả đội ngũ nhân viên làm việc trong các cơ quan chính quyền - theo dõi và ghi nhận các thói quen trực tuyến của nhân viên, dự đoán đối tượng có thể trở thành người rò rỉ thông tin nhạy cảm hay không.

Đại diện Lockheed Martin cho biết, giới chức phản gián sử dụng Wisdom để "đánh giá hành vi nhân viên, phát hiện các cá nhân bộc lộ những đặc điểm có nguy cơ cao". Không chỉ gói gọn trong môi trường quốc phòng và an ninh tình báo, cuộc chạy đua phát triển công nghệ do thám "những mối đe dọa nội bộ" cũng mở rộng đến các bệnh viện cần bảo vệ thông tin bệnh nhân, các nhà bán lẻ cần quản lý chặt số thẻ tín dụng của khách hàng và các tổ chức tài chính.

Cổng vào Công ty Raytheon ở thành phố Waltham, bang Massachusetts.
Cổng vào Công ty Raytheon ở thành phố Waltham, bang Massachusetts.

Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) cũng cố vấn cho các công ty "cách dò tìm một mối đe dọa nội bộ" bởi vì "ngày càng có nhiều nhân viên đánh cắp tài sản công ty để có cơ hội tìm kiếm việc làm mới". FBI cảnh báo các công ty nên chú ý đến các cá nhân thường hay có những chuyến đi ngắn hạn ra nước ngoài, có những hành vi sinh hoạt khác thường hay bất ngờ giàu lên.

Tuy nhiên, cũng có một số người lo ngại các chương trình giám sát nội bộ đang đi quá đà trước mối đe dọa tương đối hiếm xảy ra, và từ đó có thể gây cản trở cho hoạt động trao đổi thông tin liên cơ quan hơn là ngăn chặn tội phạm cũng như sẽ tạo ra môi trường làm việc quá hà khắc. Còn về vấn đề bảo vệ quyền riêng tư của cá nhân, Chris Kauffman - người sáng lập và là Giám đốc điều hành Công ty Personam chuyên trách về các mối đe dọa nội bộ - tuyên bố các chương trình này có thể "đánh giá các hành vi có tính đe dọa nội bộ mà không vi phạm quyền riêng tư của các nhân viên".

Chris Kauffman giải thích rõ: "Luôn luôn có mối lo ngại về hoạt động giám sát mọi thứ chúng ta đang làm. Nhưng, chúng tôi cũng rất nhạy cảm về vấn đề này. Chúng tôi đánh giá những hoạt động và những giao tiếp trên các hệ thống mạng. Những trang web mà các nhân viên truy cập, những máy dịch vụ tập tin mà họ tiếp cận. Nhưng chúng tôi không đọc lén các email hay nội dung của các văn bản hay chatroom. Thậm chí, chúng tôi cũng không thu thập nội dung của những trang web mà họ vào".

Liên quan đến vấn đề mối đe dọa nội bộ, bà Deanna Caputo - chuyên gia tâm lý học hành vi của MITRE, công ty phát triển và nghiên cứu phi lợi nhuận - cho biết, năm 2009 công ty này đã yêu cầu một số nhân viên của mình cố gắng truy cập những thông tin nhạy cảm của nội bộ bởi vì "chúng tôi muốn nghiên cứu xem những nhân viên tốt chuyển biến thành người xấu như thế nào".

Các nhà khoa học của Georgia Tech - một nhánh nghiên cứu của Lầu Năm Góc hoạt động dưới sự bảo trợ của DARPA (Cơ quan Nghiên cứu và Phát triển trực thuộc Bộ Quốc phòng Mỹ) -  đã phát triển thành công phần mềm độc đáo có thể phát hiện một nhân viên sắp sửa có những hành vi xấu. Nhưng người phát ngôn của Georgia Tech nhấn mạnh rằng, các nhóm bảo vệ quyền riêng tư không cần thiết phải lo ngại về sự "dò xét" như thế.

Ginger McCall, Phó giám đốc Trung tâm Thông tin về Quyền riêng tư điện tử (EPIC), cũng đồng ý: "Tôi cho rằng có một sự khác biệt lớn giữa việc giám sát các email cá nhân của một người và việc giám sát hành vi xâm nhập các dữ liệu nhạy cảm"

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Ngày 22/2/2026, quân đội Mexico tuyên bố đã tiêu diệt Nemesio Rubén Oseguera Cervantes - biệt danh “El Mencho”, thủ lĩnh băng Jalisco Thế hệ mới (CJNG), một trong những tổ chức ma túy nguy hiểm nhất Mexico và là nguồn cung fentanyl, methamphetamine, cocaine lớn vào thị trường Mỹ - trong một chiến dịch tại Tapalpa, bang Jalisco. Nhưng đến đầu tháng 5/2026, hồ sơ công khai của Bộ Ngoại giao Mỹ về El Mencho vẫn còn hiển thị phần thưởng 15 triệu USD cho thông tin dẫn tới việc bắt giữ hoặc kết án đối tượng này. Sự chậm trễ ấy có thể chỉ là thủ tục pháp lý, nhưng với một trùm ma túy từng nhiều lần bị đồn đã chết, nó cho thấy một điều khác: trong thế giới cartel, ngay cả cái chết cũng cần được xác nhận bằng quyền lực, hồ sơ và thời gian.

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Một “ngôi sao mạng xã hội” ở Ấn Độ xây dựng hình ảnh giang hồ trên Instagram suốt hơn một thập kỷ, cho đến khi cảnh sát lật lại hồ sơ cũ và phát hiện phía sau lớp vỏ đó là một chuỗi tội ác kéo dài từ giết người, sử dụng vũ khí đến các cáo buộc hiếp dâm.

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Thời gian qua, tình trạng thành lập các doanh nghiệp “ma” để mua bán hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) trái phép đang diễn biến hết sức phức tạp với quy mô đặc biệt lớn, thủ đoạn tinh vi.

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Đối với hầu hết các bậc cha mẹ, trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của xã hội nên cần dành tình yêu thương, che chở, chăm sóc, dạy dỗ tốt nhất. Tuy nhiên, vẫn còn những trường hợp lại xem thành viên nhỏ là gánh nặng, gây cản trở công việc làm ăn nên cứ mỗi khi gặp phải những vấp váp trong cuộc sống là trút những trận đòn roi, thậm chí dùng nhục hình lên cơ thể các cháu để xả giận.

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

“Đào vàng ảo, nhận vàng thật” là những lời mời gọi béo bở thu hút đông đảo thợ đào khắp nơi tìm về các “mỏ vàng” xuyên biên giới, nuôi dưỡng giấc mơ giàu sang. Thế nhưng, vàng đâu không thấy, chỉ thấy “vàng mắt” vì rơi vào bẫy lừa đảo…

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Một người bán thịt nặng gần 100kg, gần như không biết tiếng Pháp, lại có thể khiến một người mẹ quý tộc tin rằng đó là đứa con trai thanh lịch của mình. Cuộc nhận mặt kỳ lạ tại Paris năm 1867 không chỉ mở đầu cho một trong những vụ mạo danh chấn động nhất lịch sử tư pháp Anh, mà còn phơi bày một nghịch lý tàn nhẫn: Đôi khi con người ta thèm khát một lời nói dối dễ tin hơn là chấp nhận một sự thật đã biến mất. Vụ việc vì thế không còn dừng lại ở một màn lừa đảo cá nhân mà trở thành điểm tụ của những bất mãn xã hội âm ỉ trong lòng nước Anh thời nữ hoàng Victoria.

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Những lời chào mời “suất nội bộ giá rẻ” đang lan tràn trên mạng xã hội, được dàn dựng bằng kịch bản ngày càng tinh vi từ fanpage giả, giao dịch ảo đến giấy tờ giả, biến niềm tin của người mua thành công cụ để chiếm đoạt tài sản. Không ít nạn nhân chỉ nhận ra mình sập bẫy khi đã mất hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỷ đồng và rơi vào vòng xoáy tranh chấp pháp lý kéo dài.

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Một nữ sinh trung học ở Mỹ liên tục nhận được tin nhắn từ số điện thoại lạ khủng bố tinh thần, xúi giục tự tử trong hơn một năm, cho đến khi cảnh sát vào cuộc, phát hiện người gửi không phải ai khác, mà chính là mẹ cô?!

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Quốc hội Israel (Knesset) vừa thông qua một trong những dự luật gây tranh cãi nhất thời gian gần đây: áp dụng án tử hình đối với tội giết người do khủng bố. Văn bản này tập trung vào các vụ án được xét xử bởi Tòa án quân sự ở Bờ Tây sông Jordan, đồng nghĩa với việc đối tượng chịu tác động chủ yếu là người Palestine, dù văn bản luật không trực tiếp đề cập đến quốc tịch hay nguồn gốc sắc tộc của bị cáo. Bài viết phân tích những khía cạnh pháp lý và tác động an ninh xung quanh dự luật này.

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Ẩn sau những vụ lừa đảo trực tuyến liên tục gia tăng thời gian qua là một thực tế ít được nhìn thấy: hàng chục nghìn người bị dụ dỗ, cưỡng ép hoặc mua bán để làm việc trong những trung tâm lừa đảo. Đây không đơn thuần là những tụ điểm tội phạm nhỏ lẻ, mà đã tiến hóa thành một hệ thống vận hành khép kín, nơi ranh giới giữa thủ phạm và nạn nhân mỏng manh đến mức đáng sợ. Khi tội phạm công nghệ cao được tổ chức hóa theo quy mô tập đoàn, các quốc gia đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kép: an ninh mạng và buôn bán người.

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Giá vàng biến động mạnh không chỉ làm nóng thị trường mà còn kéo theo làn sóng lừa đảo trên mạng xã hội. Từ những tài khoản ảo rao bán “giá hời” đến fanpage “tích xanh” giả mạo thương hiệu lớn, hàng loạt cái bẫy được giăng ra nhằm đánh vào tâm lý muốn mua nhanh, mua rẻ của khách hàng, khiến không ít người lâm vào cảnh tiền thì mất mà vàng thì chẳng nhìn thấy đâu.

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Chúng không cần phá khóa, cũng không cần đột nhập máy chủ. Điều chúng cần đơn giản hơn nhiều: khiến bạn tin. Tin vào khuôn mặt người đồng nghiệp quen thuộc trên màn hình, tin vào giọng nói của “sếp” trong điện thoại, tin rằng mọi thứ vẫn đang vận hành đúng quy trình. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), điểm yếu lớn nhất của hệ thống an ninh không còn nằm ở công nghệ, mà nằm ở nhận thức con người.

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Một gia đình ở Mỹ rời nhà đi hái cây Giáng sinh rồi biến mất không dấu vết suốt 66 năm, cho đến khi chiếc xe của họ được kéo lên từ đáy sông, cùng câu trả lời mà cả một thế hệ đã chờ đợi.

Bóc gỡ đường dây giả danh cán bộ cấp cao để lừa đảo

Bóc gỡ đường dây giả danh cán bộ cấp cao để lừa đảo

Đối tượng sinh năm 1992 nhưng tạo dựng được vỏ bọc hoàn hảo trong vai “cán bộ Tổng cục 2, Bộ Quốc phòng” hoặc “Phó Vụ trưởng Ban Nội chính Trung ương, có bố là trung tướng quân đội” để tiếp cận lãnh đạo nhiều đơn vị ở tỉnh Bắc Ninh, thu thập thông tin liên quan đến công tác nhân sự của tỉnh, các chương trình, dự án trên địa bàn tỉnh, sau đó nhận xin việc, chạy dự án cho các cá nhân, công ty có nhu cầu tìm kiếm việc làm, đối tác kinh doanh hoặc huy động vốn đầu tư vào dự án rồi chiếm đoạt tài sản. Đặc biệt, trong đường dây còn có nhiều đối tượng giả danh cán bộ Cục Quản lý vốn, Bộ Tài chính; Thiếu tướng, cán bộ của Tổng cục 2, Bộ Quốc phòng..., có quan hệ mật thiết với các lãnh đạo, có thể xin được dự án đầu tư xây dựng. Bằng sự kiên trì, tỉ mỉ, tinh thông nghiệp vụ, cán bộ, chiến sĩ Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Bắc Ninh đã bóc gỡ đường dây lừa đảo trên, bắt giữ 5 đối tượng, thu nhiều tang vật liên quan đến việc phạm tội của chúng.

Ngăn chặn thuốc lá lậu - cần biện pháp từ gốc rễ

Ngăn chặn thuốc lá lậu - cần biện pháp từ gốc rễ

Thời gian qua, dù lực lượng chức năng rất quyết liệt vào cuộc nhằm ngăn chặn triệt để hành vi buôn lậu thuốc lá, song với những thủ đoạn ngày càng tinh vi, các đối tượng buôn lậu vẫn tìm mọi cách, lợi dụng các kẽ hở để đưa mặt hàng này vào tiêu thụ trong thị trường nội địa vì mức siêu lợi nhuận. Điều này không chỉ gây thất thu ngân sách nhà nước mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và trật tự an toàn xã hội.

Jonathan Wild: Ông trùm tội phạm đội lốt người thực thi công lý

Jonathan Wild: Ông trùm tội phạm đội lốt người thực thi công lý

Đầu thế kỷ XVIII, London từng tin rằng Jonathan Wild (1683-1725) là người giúp lập lại trật tự trong một thành phố đầy rẫy trộm cắp. Nhưng điều lịch sử sau này phơi bày lại hoàn toàn ngược lại: người đàn ông được tôn vinh là “Tổng Tư lệnh chống trộm” ấy thực chất lại là kẻ tổ chức và điều hành một trong những mạng lưới tội phạm tinh vi có tổ chức đầu tiên trong lịch sử nước Anh - mô hình mà nhiều nhà nghiên cứu coi là tiền thân của mafia hiện đại.

Vụ án không có thi thể, không có hung thủ, không có sự thật

Vụ án không có thi thể, không có hung thủ, không có sự thật

Tháng 11/1938, Percy Waddington bước vào đồn cảnh sát Halifax với chiếc áo khoác bị rách toạc và lời khai run rẩy: ông vừa bị một kẻ lạ mặt dùng dao tấn công giữa phố. Các điều tra viên lắng nghe, ghi chép rồi bắt đầu đặt câu hỏi. Mười hai giờ sau, trong phòng thẩm vấn của cảnh sát, khi các câu hỏi đi vào chi tiết - vị trí, khoảng cách, hướng tấn công, Percy Waddington không còn giữ được câu chuyện của mình. Ông đổ sụp và thú nhận: vết rạch trên áo là do chính ông tạo ra. Đó là khoảnh khắc cả một cơn ác mộng kéo dài ba tuần của thị trấn Halifax bắt đầu sụp đổ. Nhưng để hiểu vì sao hàng nghìn người dân bình thường lại có thể bị cuốn vào một cơn loạn thần tập thể đến vậy, phải quay ngược thời gian về những ngày đen tối trước đó.

Bẫy lừa khi vay tiền qua app trên mạng xã hội

Bẫy lừa khi vay tiền qua app trên mạng xã hội

Gần đây thủ đoạn lừa đảo vay tiền nhanh không cần thế chấp qua app “đen” diễn biến phức tạp, bọn lừa đảo giăng sẵn bẫy yêu cầu người vay tải app về điện thoại theo đường link mà chúng cung cấp rồi giở trò, rằng người vay đã thao tác sai nên muốn nhận được tiền ngay phải nộp một số tiền nhất định... Do lơ là cảnh giác, hơn nữa lại trong tình huống cấp bách, người vay nhắm mắt làm theo và đến khi các đối tượng lừa đảo đánh sập trang thì mới biết mình đã bị lừa.

Phá án nhờ dữ liệu số

Phá án nhờ dữ liệu số

Một loạt vụ giết người trên bãi biển Gilgo ở Mỹ chỉ được giải mã khi dữ liệu số và DNA phả hệ lần đầu tiên hợp nhất những hồ sơ rời rạc nhiều thập kỷ thành một bản đồ tội ác thống nhất.