Một lần làm “dân bay” và nỗi kinh hoàng về ảo giác

Nhớ lại cái ngày tôi bước chân vào làng báo với tâm trạng đầy háo hức. Cái háo hức của người trẻ tuổi. Cái háo hức của người mới chỉ biết đến thế giới quanh mình đầy phong phú và bí ẩn của những trang sách đang muốn tự mình khai phá...

Nghề báo cho tôi cơ hội đọc, đi, học hỏi và khám phá. Và may mắn hơn nữa khi “bồ kết” mảng bài điều tra của Báo CAND - mảng bài “khó gặm” song không ít lý thú. Nhớ lại những “vai diễn” mình đã nhập vai ở cái tuổi đôi mươi đầy hăm hở và trách nhiệm, tôi vẫn còn đầy ám ảnh… Hay như hôm nay, khi viết về những người hùng chống tham nhũng, tôi đã khóc cùng họ - giọt nước mắt mặn chát xen lẫn tự hào.

Câu chuyện mà tôi muốn kể ra đây không phải là kiểu bài điều tra theo đơn thư, mà đó là điều tra vấn đề. Vấn đề ở đây là tệ nạn xã hội. Khi bài viết được đăng lên, phóng viên (PV) đã nhận được phản hồi tích cực từ bạn đọc, trong đó có những độc giả có con em đang sa vào tệ nạn xã hội. Và cái được khác nữa, bài viết này nằm trong loạt bài điều tra về tệ nạn xã hội Hà Nội và được trao giải C, giải Báo chí toàn quốc năm 2005. Mặc dù, đã gần 10 năm trôi qua nhưng tôi không ngừng dõi theo tệ nạn sử dụng ma túy tổng hợp (MTTH).

Từ cuộc thâm nhập ở cái thời, ma túy tổng hợp (còn gọi là thuốc lắc) mới thâm nhập vào các tụ điểm ăn chơi ở Hà Nội, đến nay MTTH đã có nhiều biến tấu, và những "phiên bản" mới của nó đã và đang giết chết tương lai, hạnh phúc và sinh mạng của nhiều người. Đáng sợ hơn, ảo giác do MTTH gây ra, đã khiến không ít người sử dụng vi phạm pháp luật khi tâm trí họ đang ở… chín tầng mây.

Các đối tượng bay lắc bị Công an quận Cầu Giấy bắt giữ.
Các đối tượng bay lắc bị Công an quận Cầu Giấy bắt giữ.

Ở mảng bài điều tra vấn đề, đặc biệt là với những đề tài tệ nạn xã hội đòi hỏi PV phải có bằng chứng, chứng cứ xác thực. Mà để có được tài liệu này, cần phải nhập cuộc. Thế nên, vào đầu năm 2004, khi thuốc lắc manh nha xuất hiện ở Hà Nội, chúng tôi đã nung nấu ý định tìm hiểu để viết loạt bài về loại tệ nạn này. Thời đó, "hàng trắng" (hêrôin) đang được dân ghiền ma túy ưa chuộng. Còn với "dân hay" đi sàn, họ thường hít tài mà để nhảy cho bốc.

Hồi đó, New Century đang là thánh đường của giới ăn chơi nên "lên New" để thể hiện đẳng cấp. Và khi "lên New" rất dễ nhận ra ai hít tài mà… Thuốc lắc xuất hiện lúc này giống như "một luồng gió mới", khiến những kẻ thích chơi, thích thể hiện bản thân muốn khám phá… Nghe dân chơi rỉ tai về thuốc lắc, về cảm giác "san ta phê" khi "cắn" thuốc cũng như việc quên đời, quên nhà, quên thời gian khiến chúng tôi cũng rất đỗi tò mò. Nhưng làm thế nào để là người trong cuộc đây?

Và rồi, câu chuyện đẫm nước mắt của một người vợ mới sinh con và "được" chồng đi mua cho bát phở 2 ngày không về (vì bập vào "cắn" thuốc), chúng tôi càng nung nấu quyết tâm phải "mục sở thị". Rồi cơ hội cũng chín muồi.

Đến giờ, chị đồng nghiệp An Bình và tôi tới điểm hẹn trên phố Trần Nhật Duật. Từ ngoài nhìn vào, chẳng thấy có dấu hiệu chỗ này là chốn ăn chơi. Thế nhưng, sau khi bấm điện thoại và nhận được câu trả lời cộc lốc "đợi", cánh cửa sắt được kéo ra. Chúng tôi được dẫn đi qua căn phòng đầu tiên có mấy chiếc xe máy. Rồi đi tiếp qua căn phòng thứ hai và "tập kết" ở căn phòng thứ ba.

Nhìn qua, đây có vẻ như một phòng karaoke với hệ thống cách âm, dàn máy nghe nhạc, sô pha. Lúc này, trong phòng đã có chừng chục người cả nam lẫn nữ. Họ nằm, ngồi ngả ngớn. Uống! Việc đầu tiên khi chúng tôi nhập cuộc là cầm chai bia ken (Heineken) uống ừng ực.

Không phải dân chơi thứ thiệt, nhưng tôi cũng cố diễn cho giống thật. Cái lạ, là nhìn mọi người đều ở trạng thái bình thường chứ có ai phê pha gì đâu nhỉ? Tôi thầm nghĩ. Chẳng phải đợi chờ lâu, chị bạn "chân gỗ" nhận được điện thoại và đứng dậy ngoắc tôi đi cùng. Tôi theo chị đi ra gian phòng ngoài cùng, nơi để xe máy và cũng lúc đó, nhân viên kéo cửa sắt. Một thanh niên phi thẳng xe vào trong, móc túi đưa ra mấy viên thuốc Tây màu hồng, xanh.

Chị "chân gỗ" trả tiền, rồi cầm gói thuốc đưa tôi. Tôi nhẩm tính, một viên thuốc những 300.000đ, số tiền đủ cho một cô sinh viên ăn cơm bụi cả tháng. Tôi cầm gói thuốc đi vào nhưng lại tạt vào toalét. Tôi vội rút chiếc máy ảnh kỹ thuật số ra chụp toách, toạch…

Khi trở ra, tôi khéo léo đưa gói thuốc cho bà chị xã hội. Chị để gói thuốc lên bàn. Tùy "khẩu vị", người chọn màu hồng, kẻ chọn màu xanh. Và cũng tùy người, kẻ "cắn" nửa viên, kẻ nuốt cả. Kẻ thì chiu ngậm coca, kẻ tợp ngụm bia thế là thuốc chui tọt qua cổ họng. 5 phút, 10 phút trôi qua… Rồi thì kẻ cười, người khóc, kẻ nhún nhảy, kẻ quay cuồng… Đúng như những gì tôi đã nghe trước đó, khi "chơi" thuốc lắc, người có tâm trạng vui sẽ rất vui, còn buồn thì cực buồn. Hay có kẻ, nghĩ cái ghế là chiếc đĩa bay thì sẽ xoay nó tít mù…

Chứng kiến cảnh này, tôi thấy rất rõ, tác động của MTTH lên não bộ. Nó gây ảo giác và dễ khiến người sử dụng có những hành vi khác người. Nó khiến người ta quên hết thực tại và chìm đắm trong cái thế giới mê mê, ảo ảo. Và nó có sức quyến rũ chết người.

Sau cuộc thâm nhập này, chúng tôi đã có bài viết khá sinh động trên Báo CAND. Rồi một đêm khuya, tôi nhận được cuộc gọi từ một độc giả ở Hải Phòng. Anh hỏi tôi về thuốc lắc và tâm sự rằng, anh có một người em có biểu hiện tụ tập bạn bè để "bay lắc". Nhưng anh không hiểu về loại ma túy này nên muốn được tư vấn. Thế đấy, thuốc lắc lúc bấy giờ còn khá xa lạ với nhiều người. Sau đó, Công an Hà Nội liên tiếp phá các động lắc, mà đình đám nhất là động Hương Xuân ở gần hồ Ba Mẫu.

Liên tiếp những chiến công của Cảnh sát Phòng chống tội phạm ma túy đã khiến thuốc lắc bị đánh dạt ra ngoại thành. Rồi ngoại thành cũng bị "đánh", khiến "dân bay" phải "chơi" thuốc lắc trên xe ôtô… Sự ma mị của thuốc lắc khiến cho dân chơi nghĩ ra đủ mánh khóe để được "bay", được "lắc"…

Từ lần tôi nhập vai "dân bay" để biết dân chơi sử dụng loại ma túy mới xuất hiện như thế nào, đến nay đã gần 10 năm. 10 năm với sự biến tấu tinh vi của tội phạm ma túy, MTTH đã được chế tác với nhiều dạng thức khác nhau. Sau thời thịnh hành của thuốc lắc, đến nay ma túy đá đang ở "thời kỳ hoàng kim".

Hậu quả của MTTH gây ra với người sử dụng thật khôn lường. Tôi đã từng chứng kiến người ta "bay lắc", tôi cũng từng gặp "dân bay" ở Viện Sức khỏe Tâm thần Bạch Mai, Bệnh viện Tâm thần Hà Nội, Trung tâm Cai nghiện ma túy Thanh Đa (TP HCM) và tôi thấy rất rõ, MTTH đã hủy hoại danh dự, sức khỏe người sử dụng như thế nào. Đến nay, liên tục các vụ án rùng rợn do người sử dụng bị "ngáo đá" gây ra. Nó dã man ngoài sức tưởng tượng của nhiều người.

Bác sĩ Lý Trần Tình, Giám đốc Bệnh viện Tâm thần Hà Nội đánh giá, MTTH không chỉ gây hậu quả nguy hại đối với sức khỏe người dùng mà còn là tác nhân gây ra các vụ vi phạm pháp luật. Vì bị ảo giác, nên người sử dụng rất dễ có hành vi không có tính người. Hêrôin cũng gây nghiện, khiến người nghiện khi lên cơn sẵn sàng vi phạm pháp luật để có tiền nhưng nó không gây ra ảo giác.

Còn MTTH, bởi gây ảo giác nên dù có tiền đầy trong túi nhưng có khi người sử dụng lại cho đấy là giấy. Tâm trí lẫn lộn, đến mức tiền còn bị coi là giấy thì những vụ phạm pháp mà họ gây ra rất kinh hoàng (và thực tế đã chứng minh).

Gần 10 năm thâm nhập vào động lắc để viết bài về tệ nạn ma túy. Và cũng ngần ấy năm, tôi dõi theo tệ nạn này và phải đau đớn thốt ra, ảo giác từ ma túy đang ngày càng tác động rất xấu đến đời sống xã hội...

Cao Hồng

Các tin khác

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Ngày 22/2/2026, quân đội Mexico tuyên bố đã tiêu diệt Nemesio Rubén Oseguera Cervantes - biệt danh “El Mencho”, thủ lĩnh băng Jalisco Thế hệ mới (CJNG), một trong những tổ chức ma túy nguy hiểm nhất Mexico và là nguồn cung fentanyl, methamphetamine, cocaine lớn vào thị trường Mỹ - trong một chiến dịch tại Tapalpa, bang Jalisco. Nhưng đến đầu tháng 5/2026, hồ sơ công khai của Bộ Ngoại giao Mỹ về El Mencho vẫn còn hiển thị phần thưởng 15 triệu USD cho thông tin dẫn tới việc bắt giữ hoặc kết án đối tượng này. Sự chậm trễ ấy có thể chỉ là thủ tục pháp lý, nhưng với một trùm ma túy từng nhiều lần bị đồn đã chết, nó cho thấy một điều khác: trong thế giới cartel, ngay cả cái chết cũng cần được xác nhận bằng quyền lực, hồ sơ và thời gian.

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Một “ngôi sao mạng xã hội” ở Ấn Độ xây dựng hình ảnh giang hồ trên Instagram suốt hơn một thập kỷ, cho đến khi cảnh sát lật lại hồ sơ cũ và phát hiện phía sau lớp vỏ đó là một chuỗi tội ác kéo dài từ giết người, sử dụng vũ khí đến các cáo buộc hiếp dâm.

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Thời gian qua, tình trạng thành lập các doanh nghiệp “ma” để mua bán hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) trái phép đang diễn biến hết sức phức tạp với quy mô đặc biệt lớn, thủ đoạn tinh vi.

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Đối với hầu hết các bậc cha mẹ, trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của xã hội nên cần dành tình yêu thương, che chở, chăm sóc, dạy dỗ tốt nhất. Tuy nhiên, vẫn còn những trường hợp lại xem thành viên nhỏ là gánh nặng, gây cản trở công việc làm ăn nên cứ mỗi khi gặp phải những vấp váp trong cuộc sống là trút những trận đòn roi, thậm chí dùng nhục hình lên cơ thể các cháu để xả giận.

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

“Đào vàng ảo, nhận vàng thật” là những lời mời gọi béo bở thu hút đông đảo thợ đào khắp nơi tìm về các “mỏ vàng” xuyên biên giới, nuôi dưỡng giấc mơ giàu sang. Thế nhưng, vàng đâu không thấy, chỉ thấy “vàng mắt” vì rơi vào bẫy lừa đảo…

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Một người bán thịt nặng gần 100kg, gần như không biết tiếng Pháp, lại có thể khiến một người mẹ quý tộc tin rằng đó là đứa con trai thanh lịch của mình. Cuộc nhận mặt kỳ lạ tại Paris năm 1867 không chỉ mở đầu cho một trong những vụ mạo danh chấn động nhất lịch sử tư pháp Anh, mà còn phơi bày một nghịch lý tàn nhẫn: Đôi khi con người ta thèm khát một lời nói dối dễ tin hơn là chấp nhận một sự thật đã biến mất. Vụ việc vì thế không còn dừng lại ở một màn lừa đảo cá nhân mà trở thành điểm tụ của những bất mãn xã hội âm ỉ trong lòng nước Anh thời nữ hoàng Victoria.

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Những lời chào mời “suất nội bộ giá rẻ” đang lan tràn trên mạng xã hội, được dàn dựng bằng kịch bản ngày càng tinh vi từ fanpage giả, giao dịch ảo đến giấy tờ giả, biến niềm tin của người mua thành công cụ để chiếm đoạt tài sản. Không ít nạn nhân chỉ nhận ra mình sập bẫy khi đã mất hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỷ đồng và rơi vào vòng xoáy tranh chấp pháp lý kéo dài.

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Một nữ sinh trung học ở Mỹ liên tục nhận được tin nhắn từ số điện thoại lạ khủng bố tinh thần, xúi giục tự tử trong hơn một năm, cho đến khi cảnh sát vào cuộc, phát hiện người gửi không phải ai khác, mà chính là mẹ cô?!

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Quốc hội Israel (Knesset) vừa thông qua một trong những dự luật gây tranh cãi nhất thời gian gần đây: áp dụng án tử hình đối với tội giết người do khủng bố. Văn bản này tập trung vào các vụ án được xét xử bởi Tòa án quân sự ở Bờ Tây sông Jordan, đồng nghĩa với việc đối tượng chịu tác động chủ yếu là người Palestine, dù văn bản luật không trực tiếp đề cập đến quốc tịch hay nguồn gốc sắc tộc của bị cáo. Bài viết phân tích những khía cạnh pháp lý và tác động an ninh xung quanh dự luật này.

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Ẩn sau những vụ lừa đảo trực tuyến liên tục gia tăng thời gian qua là một thực tế ít được nhìn thấy: hàng chục nghìn người bị dụ dỗ, cưỡng ép hoặc mua bán để làm việc trong những trung tâm lừa đảo. Đây không đơn thuần là những tụ điểm tội phạm nhỏ lẻ, mà đã tiến hóa thành một hệ thống vận hành khép kín, nơi ranh giới giữa thủ phạm và nạn nhân mỏng manh đến mức đáng sợ. Khi tội phạm công nghệ cao được tổ chức hóa theo quy mô tập đoàn, các quốc gia đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kép: an ninh mạng và buôn bán người.

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Giá vàng biến động mạnh không chỉ làm nóng thị trường mà còn kéo theo làn sóng lừa đảo trên mạng xã hội. Từ những tài khoản ảo rao bán “giá hời” đến fanpage “tích xanh” giả mạo thương hiệu lớn, hàng loạt cái bẫy được giăng ra nhằm đánh vào tâm lý muốn mua nhanh, mua rẻ của khách hàng, khiến không ít người lâm vào cảnh tiền thì mất mà vàng thì chẳng nhìn thấy đâu.

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Chúng không cần phá khóa, cũng không cần đột nhập máy chủ. Điều chúng cần đơn giản hơn nhiều: khiến bạn tin. Tin vào khuôn mặt người đồng nghiệp quen thuộc trên màn hình, tin vào giọng nói của “sếp” trong điện thoại, tin rằng mọi thứ vẫn đang vận hành đúng quy trình. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), điểm yếu lớn nhất của hệ thống an ninh không còn nằm ở công nghệ, mà nằm ở nhận thức con người.

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Một gia đình ở Mỹ rời nhà đi hái cây Giáng sinh rồi biến mất không dấu vết suốt 66 năm, cho đến khi chiếc xe của họ được kéo lên từ đáy sông, cùng câu trả lời mà cả một thế hệ đã chờ đợi.

Bóc gỡ đường dây giả danh cán bộ cấp cao để lừa đảo

Bóc gỡ đường dây giả danh cán bộ cấp cao để lừa đảo

Đối tượng sinh năm 1992 nhưng tạo dựng được vỏ bọc hoàn hảo trong vai “cán bộ Tổng cục 2, Bộ Quốc phòng” hoặc “Phó Vụ trưởng Ban Nội chính Trung ương, có bố là trung tướng quân đội” để tiếp cận lãnh đạo nhiều đơn vị ở tỉnh Bắc Ninh, thu thập thông tin liên quan đến công tác nhân sự của tỉnh, các chương trình, dự án trên địa bàn tỉnh, sau đó nhận xin việc, chạy dự án cho các cá nhân, công ty có nhu cầu tìm kiếm việc làm, đối tác kinh doanh hoặc huy động vốn đầu tư vào dự án rồi chiếm đoạt tài sản. Đặc biệt, trong đường dây còn có nhiều đối tượng giả danh cán bộ Cục Quản lý vốn, Bộ Tài chính; Thiếu tướng, cán bộ của Tổng cục 2, Bộ Quốc phòng..., có quan hệ mật thiết với các lãnh đạo, có thể xin được dự án đầu tư xây dựng. Bằng sự kiên trì, tỉ mỉ, tinh thông nghiệp vụ, cán bộ, chiến sĩ Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Bắc Ninh đã bóc gỡ đường dây lừa đảo trên, bắt giữ 5 đối tượng, thu nhiều tang vật liên quan đến việc phạm tội của chúng.

Ngăn chặn thuốc lá lậu - cần biện pháp từ gốc rễ

Ngăn chặn thuốc lá lậu - cần biện pháp từ gốc rễ

Thời gian qua, dù lực lượng chức năng rất quyết liệt vào cuộc nhằm ngăn chặn triệt để hành vi buôn lậu thuốc lá, song với những thủ đoạn ngày càng tinh vi, các đối tượng buôn lậu vẫn tìm mọi cách, lợi dụng các kẽ hở để đưa mặt hàng này vào tiêu thụ trong thị trường nội địa vì mức siêu lợi nhuận. Điều này không chỉ gây thất thu ngân sách nhà nước mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và trật tự an toàn xã hội.

Jonathan Wild: Ông trùm tội phạm đội lốt người thực thi công lý

Jonathan Wild: Ông trùm tội phạm đội lốt người thực thi công lý

Đầu thế kỷ XVIII, London từng tin rằng Jonathan Wild (1683-1725) là người giúp lập lại trật tự trong một thành phố đầy rẫy trộm cắp. Nhưng điều lịch sử sau này phơi bày lại hoàn toàn ngược lại: người đàn ông được tôn vinh là “Tổng Tư lệnh chống trộm” ấy thực chất lại là kẻ tổ chức và điều hành một trong những mạng lưới tội phạm tinh vi có tổ chức đầu tiên trong lịch sử nước Anh - mô hình mà nhiều nhà nghiên cứu coi là tiền thân của mafia hiện đại.

Vụ án không có thi thể, không có hung thủ, không có sự thật

Vụ án không có thi thể, không có hung thủ, không có sự thật

Tháng 11/1938, Percy Waddington bước vào đồn cảnh sát Halifax với chiếc áo khoác bị rách toạc và lời khai run rẩy: ông vừa bị một kẻ lạ mặt dùng dao tấn công giữa phố. Các điều tra viên lắng nghe, ghi chép rồi bắt đầu đặt câu hỏi. Mười hai giờ sau, trong phòng thẩm vấn của cảnh sát, khi các câu hỏi đi vào chi tiết - vị trí, khoảng cách, hướng tấn công, Percy Waddington không còn giữ được câu chuyện của mình. Ông đổ sụp và thú nhận: vết rạch trên áo là do chính ông tạo ra. Đó là khoảnh khắc cả một cơn ác mộng kéo dài ba tuần của thị trấn Halifax bắt đầu sụp đổ. Nhưng để hiểu vì sao hàng nghìn người dân bình thường lại có thể bị cuốn vào một cơn loạn thần tập thể đến vậy, phải quay ngược thời gian về những ngày đen tối trước đó.

Bẫy lừa khi vay tiền qua app trên mạng xã hội

Bẫy lừa khi vay tiền qua app trên mạng xã hội

Gần đây thủ đoạn lừa đảo vay tiền nhanh không cần thế chấp qua app “đen” diễn biến phức tạp, bọn lừa đảo giăng sẵn bẫy yêu cầu người vay tải app về điện thoại theo đường link mà chúng cung cấp rồi giở trò, rằng người vay đã thao tác sai nên muốn nhận được tiền ngay phải nộp một số tiền nhất định... Do lơ là cảnh giác, hơn nữa lại trong tình huống cấp bách, người vay nhắm mắt làm theo và đến khi các đối tượng lừa đảo đánh sập trang thì mới biết mình đã bị lừa.

Phá án nhờ dữ liệu số

Phá án nhờ dữ liệu số

Một loạt vụ giết người trên bãi biển Gilgo ở Mỹ chỉ được giải mã khi dữ liệu số và DNA phả hệ lần đầu tiên hợp nhất những hồ sơ rời rạc nhiều thập kỷ thành một bản đồ tội ác thống nhất.