Đó là một loại hình du lịch gọi là "đạo đức" hay "có trách nhiệm" đang phát triển nhanh, với nhiều dịch vụ độc đáo, có ý nghĩa chống mafia. Như Francesca Vannini Parenti, người thành lập Công ty du lịch Addiopizzo Travel, giải thích: "Hiện có nhu cầu mạnh về loại hình du lịch chống mafia. Du khách muốn biết những cửa hiệu, nhà hàng và khách sạn nào từ chối trả tiền bảo kê cho mafia". Addiopizzo Travel, đặt trụ sở ở thành phố
Addio Pizzo - nghĩa là "giã từ tiền bảo kê" trong tiếng Italia - là mạng lưới những doanh nghiệp được thành lập năm 2004 bởi những người dân địa phương trẻ tuổi phẫn nộ trước việc họ bị bọn mafia buộc phải nộp tiền bảo kê cho chúng nếu muốn mở quán bar kinh doanh. Vào lúc đó, việc tổ chức phong trào chống mafia được coi là hành động cách mạng. Hiện nay, khoảng 700 doanh nghiệp ở vùng
Các thành viên chống tống tiền ăn mừng sau vụ bắt giữ trùm mafia Giovanni Nicchi vào tháng 12/2009 ở Palermo.
Ở Sicily, khoảng 70% trong số 50.000 nhà kinh doanh bán lẻ chấp nhận trả tiền bảo kê cho mafia, theo số liệu thống kê năm 2010 của SOS Impresa - Văn phòng Chống tống tiền của Hiệp hội Những nhà bán lẻ Confesercenti. Addiopizzo Travel đưa du khách đến những cửa hiệu, nhà hàng và khách sạn không chấp nhận trả tiền bảo kê cho mafia, đồng thời xuất bản bản đồ
Du khách cho biết, loại hình du lịch này giúp mọi người hiểu biết rõ hơn về mafia cũng như cuộc chiến chống lại tội phạm ma túy có tổ chức ở Italia. Du khách cũng được tiếp xúc với chính những doanh nhân bị mafia tống tiền và đang được cảnh sát bảo vệ nghiêm ngặt.
Addiopizzo chủ yếu dành những tour cho tầng lớp sinh viên học sinh song hy vọng sắp tới sẽ thu hút lượng du khách đông đảo hơn. Tháng 9 vừa qua, Addiopizzo tổ chức tour 1 ngày ở Palermo hướng dẫn du khách đến nơi tưởng niệm nạn nhân của mafia, tòa án, sở cảnh sát và căn nhà của Paolo Borsellino - công tố viên dũng cảm chống mafia bị ám sát năm 1992. Thông qua tour của Addiopizzo, du khách biết được lịch sử hình thành mafia và cuộc chiến chống lại nó ở Italia từ cuối thế kỷ XIX.
Trong các tour này, hướng dẫn viên du lịch cũng trình bày chi tiết về sự câu kết giữa mafia và một số quan chức chính quyền, thái độ của Giáo hội Công giáo La Mã đối với Cosa Nostra - đã giữ thái độ im lặng trong suốt nhiều thập niên, ngoại trừ sự chống đối duy nhất của một cặp tu sĩ.
Du khách cũng được xem những đoạn phim về mafia, đến nhà hát opera thành phố
Năm 2005, một người đàn ông tìm đến nhà hàng Focacceria yêu cầu Conticello nộp tiền bảo kê hàng tháng cho mafia. Nhưng Conticello đã kiên quyết từ chối rồi báo cáo sự việc đến cảnh sát thành phố. Người đàn ông và 2 tên tòng phạm bị bắt giữ ngay lập tức, và năm 2008 chúng đã phải lãnh án từ 10 đến 16 năm tù vì tội tống tiền doanh nghiệp. Kể từ đó, Conticello làm ăn kinh doanh dưới sự bảo vệ của cảnh sát.
Vannini Parenti cho biết vẫn còn có những phản ứng bạo lực từ bọn mafia. Trong năm 2010, khoảng 50 hành vi đe dọa đã xảy ra ở
Addiopizzo Travel không đơn độc với loại hình du lịch chống mafia mà còn có tổ chức Libera Terra (Mảnh đất tự do) chuyên tìm cách sử dụng hiệu quả về mặt xã hội đối với những tài sản tịch thu từ bọn mafia. Ở Italia, trong hơn 11.500 tài sản tịch thu từ mafia có một nửa là từ
Liberra Terra, được thành lập cách đây 10 năm, đưa du khách đến tham quan ngôi nhà đá trong nông trại ở thị trấn Corleone, nơi từng là nhà của bố già Toto Riina hồi thập niên 80 thế kỷ trước. Toto Riina là ông trùm đứng đằng sau vụ ám sát hai công tố viên chống mafia hàng đầu của Italia là Falcone và Borsellino năm 1992. Trong những năm đầu mới khởi nghiệp, Liberra Terra cũng bị bọn mafia tấn công phá hoại, phóng hỏa tài sản. Nhưng chỉ một thập niên sau thì những sự đe dọa ngừng hẳn, có lẽ vì chúng sợ phản ứng mạnh từ chính quyền