Nhiều ý kiến trái chiều khi Lịch sử trở thành môn học tự chọn

Trong Chương trình Giáo dục phổ thông mới (GDPT 2018), từ năm học 2022-2023, học sinh lớp 10 sẽ được lựa chọn môn học với 7 môn bắt buộc và 5 môn tự chọn. Các môn học bắt buộc gồm Văn, Toán, Ngoại ngữ, Giáo dục thể chất, Giáo dục Quốc phòng và an ninh; Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp; Nội dung giáo dục địa phương.

Các môn học tự chọn là những môn học sinh được phép lựa chọn từ 3 nhóm môn học: Nhóm môn khoa học xã hội (Lịch sử, Địa lí, Giáo dục kinh tế và pháp luật); Nhóm môn khoa học tự nhiên (Vật lí, Hóa học, Sinh học); Nhóm môn công nghệ và nghệ thuật (Công nghệ, Tin học; Âm nhạc và Mĩ thuật). Việc Lịch sử trở thành môn tự chọn trong nhóm môn khoa học xã hội đang làm “nóng” dư luận với những tranh luận trái chiều.

Nhiều ý kiến trái chiều khi Lịch sử trở thành môn học tự chọn -0
Từ năm học 2022-2023, học sinh lớp 10 sẽ học 7 môn bắt buộc và 5 môn tự chọn.

Thầy Hồ Như Hiển, giáo viên môn Lịch sử trường liên cấp Đông Bắc Ga (Thanh Hóa) cho rằng, việc đưa Lịch sử thành môn tự chọn là không phù hợp. Giáo viên này cho rằng, xưa nay học sinh vốn ngại học Lịch sử, đến nay Bộ GD&ĐT lại tiếp tục đưa môn học này thành môn học tự chọn không khác nào “khai tử” môn Lịch sử.

Môn học này đã chứng kiến sự thảm bại về mặt điểm số qua các kỳ thi gần đây. Động lực nào để một học sinh chọn môn Lịch sử, khi học là để thi? Điều gì sẽ xảy ra khi giới trẻ không biết gì về lịch sử nước nhà, hoặc nếu biết cũng lơ mơ, ngây ngô, trong khi các thông tin xuyên tạc lịch sử thì tràn lan trên mạng xã hội.

GS Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam cũng bày tỏ băn khoăn khi Lịch sử trở thành môn tự chọn ở bậc THPT. GS Phạm Tất Dong cho rằng, Lịch sử là môn học quan trọng, mỗi công dân đều cần am hiểu lịch sử, ngay cả khi trưởng thành cũng cần những kiến thức của môn này. Lịch sử không gói gọn trong vài năm mà là hàng ngàn năm hình thành và phát triển của một đất nước, lịch sử cũng không đóng khuôn trong một lãnh thổ quốc gia mà là cả thế giới.

Học lịch sử không chỉ để hiểu về sự sinh tồn, phát triển văn hóa, văn minh của một dân tộc mà còn để hiểu về  các dân tộc, đất nước khác trên thế giới. Lịch sử cần giữ đúng vị thế là một môn học quan trọng trong chương trình chứ không phải tự chọn học hay không. Nếu Lịch sử trở thành môn tự chọn và với cách dạy học như hiện nay, thì chỉ sau vài thế hệ, chúng ta sẽ thấy rõ hậu quả.

Trong khi đó, một số ý kiến khác lại cho rằng, theo quan điểm chung của thế giới, định nghĩa mới về “phổ thông” bằng cách rút ngắn giai đoạn “cơ bản” và tạo thêm một giai đoạn “hướng nghiệp”. Do đó, giai đoạn cơ bản tính từ lớp 1 đến lớp 9, giai đoạn từ lớp 10 đến lớp 12 chuyển sang hướng nghiệp. Với cách tiếp cận này, không hề có chuyện môn Lịch sử bị loại bỏ mà nó được cơ cấu lại hợp lý hơn.

Cụ thể, trong chương trình giáo dục phổ thông mới, giáo dục lịch sử là nội dung bắt buộc trong toàn bộ giai đoạn giáo dục cơ bản 9 năm, học xong cấp THCS học sinh đã hoàn thành các nội dung kiến thức cốt lõi cần thiết. Ở cấp THPT, chương trình môn Lịch sử là chương trình chuyên sâu, giúp những học sinh có định hướng học các ngành khoa học xã hội và nhân văn tiếp cận nghề nghiệp tương lai. Và không phải chỉ có Lịch sử, các môn học còn lại như Địa lý, Vật Lí, Hoá học, Sinh học… cũng đều là môn tự chọn nhằm đảm bảo các mục tiêu phân hoá và giảm tải.

Thầy Đinh Đức Hiền, giáo viên hệ thống giáo dục Hocmai (Hà Nội) nêu quan điểm: “Nhiều người lo lắng học sinh không học môn Lịch sử, lòng yêu nước sẽ ảnh hưởng. Đừng vội đánh giá thế, yêu nước hay không, không phải chỉ ở môn Lịch sử. Người lớn hãy cứ để học sinh một lần thể hiện quan điểm, một lần được lựa chọn xem có như người lớn nghĩ hay không?”.

Một cuộc khảo sát nhỏ về cách thức lựa chọn 5 môn tự chọn cho học sinh lớp 9 khi lên lớp 10 do Trường THCS và THPT Lômônôxốp (Hà Nội) tiến hành cho thấy, trong tổng số 429 học sinh toàn khối, có 204 học sinh lựa chọn môn Lịch sử, cao hơn môn Địa lý, Sinh học, Hoá học và Công nghệ.

Mặc dù số lượng học sinh tham gia khảo sát không lớn song từ kết quả ban đầu này, lãnh đạo Trường THPT Lômônôxốp cho rằng, không nên quá lo lắng về việc học sinh sẽ không lựa chọn Lịch sử khi đưa môn học này vào nhóm các môn tự chọn. Thực tế cho thấy, Lịch sử là môn dễ tự học nhất nếu học sinh có văn hóa đọc tốt và giáo viên có phương pháp dạy phù hợp.

Giải trình về việc đưa môn Lịch sử thành môn học tự chọn trong nhóm khoa học xã hội từ năm học 2022-2023 ở bậc THPT, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cho biết: Với cách bố trí như hiện nay, môn Lịch sử đảm bảo đáp ứng được vai trògiáo dục lịch sử cho học sinh phổ thông. Cụ thể, ở chương trình phổ thông mới, Bộ GD&ĐT sắp xếp, cân đối thời gian, thời lượng, nội dung cho môn Lịch sử.

Ở cấp học THCS - giai đoạn giáo dục cơ bản, nội dung Chương trình phân môn Lịch sử được bố trí dạy ở tất cả các lớp (từ lớp 6 đến lớp 9). Nội dung Chương trình phổ thông phân môn Lịch sử trang bị cho học sinh những kiến thức phổ thông, cơ bản, cốt lõi của toàn bộ lịch sử thế giới, lịch sử Việt Nam từ nguyên thủy đến cổ đại, trung đại, cận đại và hiện đại.

Ở giai đoạn giáo dục cơ bản, trong toàn cấp THCS, tất cả học sinh đều được học lịch sử dân tộc Việt Nam đầy đủ, toàn diện. Ở cấp THPT - giai đoạn định hướng nghề nghiệp, môn Lịch sử được bố trí là một môn trong tổ hợp khoa học xã hội. Các chuyên đề, chủ đề của môn Lịch sử cấp THPT là những nội dung chuyên sâu, giúp học sinh hiểu sâu sắc hơn các nội dung cơ bản ở cấp THCS. Giai đoạn này, học sinh bắt buộc phải học 5 môn lựa chọn trong 3 tổ hợp (nhóm môn khoa học xã hội, nhóm môn khoa học tự nhiên, nhóm công nghệ và nghệ thuật).

Nếu học sinh chọn tổ hợp khoa học xã hội thì đã có môn Lịch sử. Học sinh chọn tổ hợp khoa học tự nhiên hay công nghệ và nghệ thuật thì vẫn phải chọn một môn trong tổ hợp khoa học xã hội thì cũng có môn Lịch sử. Bên cạnh đó, trong Chương trình GDPT mới còn dành 20% thời lượng cho chương trình địa phương - do các địa phương tự biên soạn đưa vào giảng dạy theo quy định. Các nội dung Lịch sử địa phương tiếp tục được đưa vào giảng dạy bắt buộc ở tất cả các lớp từ lớp 6 đến lớp 12.

Huyền Thanh

Các tin khác

Đến cơ sở cai nghiện ma túy đào tạo nghề cho học viên

Đến cơ sở cai nghiện ma túy đào tạo nghề cho học viên

Ngày 16/10, Trường Cao đẳng Kỹ Nghệ II (thuộc Cục Cảnh sát quản lý tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự tại cộng đồng - Bộ Công an) tổ chức Lễ khai giảng khóa đào tạo sơ cấp nghề cho học viên Cơ sở Cai nghiện ma túy số 6 (ấp Phú Thiện, xã Hòa Hiệp, thuộc Công an TP Hồ Chí Minh). Đây là khóa đào tạo nghề đầu tiên dành cho học viên cơ sở cai nghiện ma túy sau khi nhà trường được chuyển giao về Bộ Công an.

Ngăn chặn tình trạng biến tướng dạy thêm núp bóng tự nguyện

Ngăn chặn tình trạng biến tướng dạy thêm núp bóng tự nguyện

Thông tư 85/2026 của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) thiết lập ranh giới rõ hơn giữa hoạt động giáo dục tăng cường, giáo dục theo nhu cầu người học và dạy thêm, học thêm. Tuy nhiên, để ngăn chặn tình trạng biến những hoạt động mang danh tự nguyện thành hình thức dạy thêm có thu tiền, cần tăng cường việc giám sát thực thi.

VNG tài trợ 12 tỷ đồng tài nguyên GPU cho Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh

VNG tài trợ 12 tỷ đồng tài nguyên GPU cho Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh

Ngày 13/10, tại lễ Khai khóa 2026 của Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh (ĐHQG-HCM), ông Lê Hồng Minh, Nhà sáng lập & Chủ tịch HĐQT VNG, đã trao tặng gói tài nguyên GPU trị giá 12 tỷ đồng cho ba trường thành viên gồm Trường Đại học Bách khoa, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên và Trường Đại học Công nghệ Thông tin.

Ngăn tội phạm từ những biểu hiện lệch chuẩn trong thanh thiếu niên

Ngăn tội phạm từ những biểu hiện lệch chuẩn trong thanh thiếu niên

Trước tình trạng vi phạm pháp luật trong học sinh, thanh thiếu niên (HS, TTN) còn diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tội phạm, Công an TP Hải Phòng đã triển khai nhiệm vụ, giải pháp phòng ngừa, đấu tranh, xử lý tội phạm và vi phạm pháp luật trong HS, TTN, người thất nghiệp trên địa bàn. Trong đó đánh giá thực trạng, nhận diện nguyên nhân, đề ra giải pháp nhằm chủ động phòng ngừa từ sớm, từ cơ sở, không để những biểu hiện lệch chuẩn trở thành mầm mống tội phạm.

Vĩnh Long tăng cường phòng, chống bạo lực học đường

Vĩnh Long tăng cường phòng, chống bạo lực học đường

Thời gian qua, Công an tỉnh Vĩnh Long phối hợp với ngành Giáo dục và chính quyền địa phương triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa, kịp thời ngăn chặn mâu thuẫn phát sinh, góp phần xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh.

Gỡ “điểm nghẽn” về bữa ăn học đường ra sao?

Gỡ “điểm nghẽn” về bữa ăn học đường ra sao?

Bữa ăn học đường luôn là vấn đề nóng bỏng, nhất là thời gian vừa qua, xảy ra nhiều vụ cắt xén khẩu phần ăn của học sinh, bữa ăn nghèo nàn dinh dưỡng, thậm chí có công ty còn dùng xe chuyên chở vật liệu xây dựng để chở đồ ăn đến trường học.

Học viện ANND khai giảng Khóa D58 đại học chính quy

Học viện ANND khai giảng Khóa D58 đại học chính quy

Khoá D58 đào tạo đại học chính quy của Học viện An ninh nhân dân có tổng số 500 thí sinh trúng tuyển. Học viên của khóa học là những thí sinh đã đạt thành tích cao trong các kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế, thi tốt nghiệp THPT và Kỳ thi đánh giá của Bộ Công an năm 2026.

Nghệ An: Khi “nút thắt” được tháo gỡ, trẻ thơ rộn rã đến trường

Nghệ An: Khi “nút thắt” được tháo gỡ, trẻ thơ rộn rã đến trường

Sáng ngày 9/10/2026, khuôn viên Trường Tiểu học Quỳnh Tam (xã Quỳnh Tam, tỉnh Nghệ An) ngập tràn không khí hân hoan khi 161 trên tổng số 166 học sinh thôn Tiến Sơn đã chính thức trở lại lớp học. Bước ngoặt tích cực này là thành quả từ sự chỉ đạo quyết liệt của bộ máy chính quyền, các quyết sách hỗ trợ thấu lý đạt tình và trên hết là sự kiên trì đầy trách nhiệm của đội ngũ nhà giáo.

Gen Z mang tư duy mới về làng cùng “Sinh viên thế hệ mới 2026”

Gen Z mang tư duy mới về làng cùng “Sinh viên thế hệ mới 2026”

Tại chương trình “Sinh viên Thế hệ mới 2026”, sinh viên không chỉ đưa ra ý tưởng mà phải trực tiếp khảo sát, làm việc với cộng đồng, thử nghiệm và điều chỉnh giải pháp. Với chủ đề “Quê mình có việc, Gen Z Việt có cách”, chương trình đưa các dự án đến gần hơn với những vấn đề thật tại địa phương, đồng thời lần đầu mở rộng sân chơi Online tới sinh viên trên toàn quốc.

Dự kiến siết phương thức xét tuyển đại học năm 2027

Tăng năng lực thực tế để mở rộng cơ hội việc làm cho sinh viên

Trong bối cảnh thị trường lao động thay đổi nhanh dưới tác động của công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI), tấm bằng đại học ngày càng được xem là điểm khởi đầu thay vì yếu tố quyết định khả năng được tuyển dụng. Báo cáo “Nâng tầm nhân lực Việt Nam 2026” cho thấy nhà tuyển dụng kỳ vọng sinh viên mới tốt nghiệp có nền tảng năng lực toàn diện, trong đó kiến thức chuyên môn phải đi cùng kỹ năng và khả năng vận dụng vào thực tế.

Trường Giáo dưỡng số 3 - Hành trình giáo dục từ trách nhiệm đến yêu thương

Trường Giáo dưỡng số 3 - Hành trình giáo dục từ trách nhiệm đến yêu thương

Giữa nhịp sống đang hối hả của vùng đất Hòa Vang, TP Đà Nẵng, có một mái trường ngày ngày lặng lẽ đón những học sinh từng mắc sai lầm. Ở đó, kỷ luật là nguyên tắc, trách nhiệm là yêu cầu, nhưng để một đứa trẻ thay đổi, phía sau những quy định nghiêm khắc còn cần đến sự kiên trì, thấu hiểu và yêu thương. Trường Giáo dưỡng số 3 - Cục Cảnh sát quản lý Trại giam, Cơ sở giáo dục bắt buộc, Trường giáo dưỡng (Bộ Công an) đang thực hiện hành trình ấy bằng những việc làm cụ thể, bền bỉ mỗi ngày.