Vào mùa thu năm 2010, Quốc hội Iceland với 33 phiếu thuận và 30 phiếu chống đã quyết định quy trách nhiệm cho cựu Thủ tướng G. Haarde tội danh "sơ suất", bởi đã thất bại trong việc chặn đứng cuộc khủng hoảng tài chính trong năm 2008 làm rung chuyển nền móng căn bản của nền kinh tế đất nước, biến Iceland từ một quốc gia có mức sống hàng đầu châu Âu tụt xuống gần hạng cuối cùng.
Cụ thể, G. Haarde bị truy tố vì từ giữa tháng 2 đến 10/2008 đã cố tình buông lỏng trách nhiệm, bất chấp những quy định của pháp luật đối với các thành viên nội các. Theo luật Iceland thì chính Cơ quan lập pháp là Nghị viện, chứ không phải cơ quan tư pháp độc lập có quyền phán xét thủ tướng và các bộ trưởng.
Tòa án Đặc biệt (SC) gọi theo tiếng Iceland là Landsdómur được lập ra từ năm 1905 chuyên nhiệm xét xử các tước vị từ bộ trưởng trở lên, trường hợp cựu Thủ tướng G. Haarde cũng là quan chức đầu tiên đứng trước vành móng ngựa của SC. Hội đồng xử án thuộc SC bao gồm 15 người, trong đó có 5 thẩm phán của Tòa án Tối cao, một chánh án tòa án địa phương, một giáo sư luật hiến pháp và 8 vị quan tòa khác đều do Quốc hội lựa chọn.
Ủy viên Công tố Sigridur Fridyonsdotir thuộc SC đọc cáo trạng nêu rõ bị cáo đã không nhận thức đầy đủ tính chất khủng hoảng, do vậy đã không triệu tập phiên họp bất thường của chính phủ hòng thảo luận các vấn đề liên quan. "Trong giai đoạn nước sôi lửa bỏng ấy, các phiên họp do G. Haarde chủ trì, hầu như không đề cập tới mối nguy hiểm cận kề, còn ở cấp bộ người ta cho cuộc khủng hoảng không phải là vấn đề nghiêm trọng lắm nên không được ghi vào biên bản các cuộc họp", cáo trạng vạch rõ.
Về phần mình cựu Thủ tướng G. Haarde bác bỏ mọi cáo buộc nhằm xử tội ông, gọi đây là phiên tòa mang tính chất "truy tố chính trị" hòng hạ bệ uy tín kẻ không đồng chí hướng, cũng như thủ tục tố tụng hết sức vô lý. G. Haarde khẳng định chính phủ của ông luôn bảo vệ quyền lợi của người dân Iceland, còn các nhà quản lý đã cố làm mọi điều có thể hòng ngăn chặn khủng hoảng. Lương tâm ông hoàn toàn trong sạch, mọi quyết định mà chính phủ đưa ra trước khi cuộc khủng hoảng bùng nổ đều hoàn toàn hợp hiến.
Thủ tướng G. Haarde đứng đầu Chính phủ Iceland từ tháng 6/2006 tới đầu tháng 2/2009, rồi buộc phải từ chức trước làn sóng phản đối lan rộng vào cuối năm 2008. Đảng Độc lập của G. Haarde đã mất quyền chấp chính và trở thành phe đối lập sau cuộc bầu cử Quốc hội năm 2009, nhường chỗ cho đảng Dân chủ Xã hội đương quyền của nữ Thủ tướng Jóhanna Siguroardóttir, cũng là Bộ trưởng An sinh Xã hội dưới thời G. Haarde. Tuy nhiên, với mức chênh lệch chỉ 3 phiếu chứng tỏ nhiều thành viên Quốc hội vẫn còn hậu thuẫn ông G. Haarde.
Ngoài ra, các thành viên Nghị viện cũng đồng ý miễn truy tố 3 cựu bộ trưởng trong nội các G. Haarde như đề xuất ban đầu. Giới chuyên viên pháp lý tin rằng cựu Thủ tướng G. Haarde có thể được trắng án nhờ đội ngũ luật sư tài giỏi, chưa kể sự ủng hộ mạnh mẽ của công chúng trong nỗi cảm thông cho nhà chính trị duy nhất phải gánh trách nhiệm về cuộc khủng hoảng. Theo những cuộc thăm dò dư luận gần đây thì phần lớn dân chúng Iceland đều phản bác phiên tòa xử vị chính khách cao cấp nhất, mà ý kiến của công luận có thể gây ảnh hưởng tới quyết định của các thành viên SC.
Giới chuyên gia phân tích am hiểu cho rằng, sự sụp đổ tài chính ở Iceland ràng buộc chặt chẽ với cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu, các chính phủ không thể lường trước cũng như khó có thể ngặn chặn thảm họa ắt xảy ra, trong khi SC lại kết luận G. Haarde đã "thiếu sức mạnh cùng lòng can đảm để áp đặt các giới hạn hợp lý lên guồng máy tài chính". Được biết, phán quyết cuối cùng sẽ được SC công bố vào cuối tháng 4 tới. Nếu bị kết tội, cựu Thủ tướng G.Haarde có thể nhận mức án tối đa là 2 năm tù giam