Chỉ đạo của Chính phủ và các cấp có thẩm quyền
- Ngày 9/9/2009, Bộ Công thương đã ra Quyết định thành lập đoàn thanh tra Tổng Công ty SABECO. Ngày 6/11/2009, Bộ Công Thương đã có Kết luận thanh tra số 11153. Kết luận này tuy chưa đầy đủ nhưng đã chỉ ra được những sai phạm tại SABECO như đã nêu trên Báo CAND.
- Ngày 4/6/2010, Bộ trưởng Bộ Công thương lại ký Quyết định số 2963/QĐ-BCT thành lập đoàn thanh tra, thanh tra SABECO lần thứ 2. Ngày 23/8/2010, Bộ Công thương đã có Kết luận thanh tra số 207 về những vụ việc nêu trên. Kết luận này đã làm dư luận bất bình và hàng chục tờ báo đã đồng loạt phản ứng vì nội dung bản kết luận này phủ nhận tất cả những gì gọi là sai phạm của SABECO mà kết luận trước đã chỉ ra. Và bản kết luận này được dư luận cho là vi phạm luật thanh tra khi trên bản kết luận được đóng dấu… "MẬT".
- Ngày 7/11/2010, Phó Thủ tướng, Phó trưởng Ban chỉ đạo TW về phòng chống tham nhũng Trương Vĩnh Trọng đã giao cho Thanh tra Chính phủ tiến hành thanh tra và báo cáo Ban chỉ đạo TW về phòng, chống tham nhũng về những sai phạm nghiêm trọng xảy ra tại SABECO tại Thông báo số 19/TB-VPBCĐ ngày 7/11/2010 yêu cầu "Thời hạn thanh tra 1 tháng kể từ ngày 15/11/2010".
- Ngày 6/4/2011, Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng đã họp phiên thứ 14. Tại cuộc họp, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã đề nghị các cơ quan chức năng đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vụ án tham nhũng nghiêm trọng, trong đó có vụ sai phạm nghiêm trọng xảy ra tại Tổng Công ty Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn. Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Thanh tra Chính phủ thực hiện đúng ý kiến chỉ đạo của đồng chí Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng về vụ việc này và sớm có kết luận báo cáo Ban chỉ đạo phòng chống tham nhũng Trung ương. Các cơ quan chức năng phải xem xét chuyển vụ việc này sớm cho cơ quan điều tra. Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an làm rõ ngoài các hành vi cố ý làm trái, cần điều tra dấu hiệu tham nhũng để xử lý theo pháp luật. "Riêng với những việc đã phát hiện thì phải khẩn trương xử lý, bởi thực tế rất nhiều vụ bị kéo dài, hồ sơ trả đi trả lại nhiều lần, gây băn khoăn, nghi ngờ trong dư luận"…
- Sáng 22/12/2011, tại Hà Nội, Cục CSĐT tội phạm tham nhũng (C48), Bộ Công an đã thông báo quyết định khởi tố vụ án về những sai phạm nghiêm trọng tại Tổng Công ty SABECO.
Phản ứng của độc giả qua loạt bài của Báo CAND:
Thời gian qua dư luận cả nước khá quan tâm đến những scandal xảy ra tại Tổng Công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (SABECO), đặc biệt là những sai phạm xảy ra tại đơn vị này. Sau khi Thanh tra Chính phủ vào cuộc và phát hiện hàng loạt sai phạm ở SABECO, tiếp đó ngày 22/12/2011, Cục CSĐT tội phạm tham nhũng (C48 - Bộ Công an) cũng đã ra quyết định khởi tố vụ án "cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng" để điều tra.
Dư luận đang trông chờ các cơ quan tiến hành tố tụng sớm có kết luận cụ thể cũng như tiến hành các thủ tục tố tụng tiếp theo. Tuy nhiên, gần đây dư luận cũng dấy lên việc liệu "vụ án SABECO" có bị chìm xuồng khi dấu hiệu sai phạm đã rõ nhưng quá trình điều tra gần 4 tháng qua vẫn chưa có động thái gì.
Dư luận có thể yêu cầu, đòi hỏi các cơ quan chức năng sớm có kết luận về vụ việc cũng như có quyền đặt ra những nghi vấn. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học pháp lý, việc tiến hành các thủ tục pháp lý cần phải thận trọng, toàn diện, chính xác và chặt chẽ. Do vậy khó có thể đánh giá, bình luận về tiến trình tố tụng của vụ án.
Theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, thời hạn khởi tố vụ án hình sự để điều tra được quy định trong một thời gian nhất định (đối với vụ án này là không quá 16 tháng kể cả 3 lần gia hạn) để xác định bị can thực hiện hành vi phạm tội (nguyên tắc cá thể hóa hình sự). Nếu hết thời hạn điều tra mà không tìm ra người phạm tội thì cơ quan điều tra phải ra quyết định đình chỉ vụ án. Tuy nhiên, vụ án cũng có thể được phục hồi, hủy bỏ quyết định đình chỉ để điều tra lại khi xác định được người phạm tội.
Theo thông tin từ các phương tiện truyền thông cũng như Kết luận thanh tra về những sai phạm tại SAbeco của Thanh tra Chính phủ đã được Thủ tướng Chính phủ thông qua có thể khẳng định đủ yếu tố để quy trách nhiệm của những người lãnh đạo SABECO trong giai đoạn 2010 trở về trước về tội "Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng".
Bởi lẽ, chỉ cần xét trên việc lãnh đạo SABECO tự ý chốt giá khi ký hợp đồng mua 400 triệu bộ vỏ lon bia với Crown Saigon mà không điều chỉnh giá mua hằng năm khi giá thị trường tăng, giảm đã đi ngược lại với Nghị quyết của HĐQT SABECO dẫn đến thiệt hại 9,6 triệu USD cho SABECO khi giá thị trường giảm. Như vậy, chỉ trong thương vụ này đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm khi xuất hiện 2 yếu tố có hành vi làm trái quy định và thiệt hại đã xảy ra. Và người phải chịu trách nhiệm là người đã ký duyệt hợp đồng này.
2- Ông Lê Trọng Sành - cựu chiến binh ở phường 2, quận Tân Bình:
Với những sai phạm xảy ra ở SABECO gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước hàng trăm tỉ đồng, các cơ quan chức năng phải khẩn trương giải quyết rõ ràng. Vụ việc sai phạm nghiêm trọng như vậy nếu không được xử lý một cách công khai sẽ làm giảm lòng tin của người dân với kỷ cương, pháp luật của Nhà nước. Sai phạm nghiêm trọng ở SABECO nếu không được xử lý nghiêm minh để răn đe cũng sẽ khó ngăn chặn được các vụ sai phạm, tham nhũng lớn khác xảy ra sau này