Trước thực trạng vẫn còn vi phạm trong việc khai thác hải sản xâm lấn của một số ngư dân trên địa bàn, hơn hai năm qua UBND, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN-PTNT), Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Phú Yên không chỉ ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn các biện pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) như khuyến nghị của EC, mà còn áp dụng nhiều biện pháp “mạnh” những trường hợp vi phạm. Bên cạnh đó, Sở NN-PTNT Phú Yên thường xuyên phối hợp BĐBP, Công an và Chính quyền, đoàn thể 4 huyện, thị xã, thành phố ven biển tăng cường đẩy mạnh công tác tuyên truyền sâu rộng đến từng làng biển, tổ tàu thuyền về Luật Thủy sản cùng những văn bản pháp luật có liên quan và các biện pháp khắc phục cảnh báo “thẻ vàng”.
Hoạt động tuyên truyền bằng nhiều hình thức trực quan, sinh động, dễ hiểu; trong đó có đề cập đến những bất lợi về kinh tế xuất khẩu thủy sản nếu không sớm khắc phục “thẻ vàng” và các hình thức xử lý, xử phạt vi phạm theo quy định pháp luật… để nâng cao nhận thức trách nhiệm ngư dân.
Ông Lê Văn Giúp – một ngư dân ở phường 6, TP Tuy Hòa có hơn 35 năm hành nghề đánh bắt thủy sản ở khơi xa, bày tỏ: “Sau nhiều lần được tuyền truyền, hướng dẫn các biện pháp khắc phục cảnh báo “thẻ vàng”, hầu hết ngư dân đều nhận thức trách nhiệm trước yêu cầu phát triển kinh tế thủy sản của cả nước”. Ông Lương Công Đông, trú ở phường Phú Đông, TP Tuy Hòa, cho biết: “Những năm gần đây ngư dân ra khơi theo từng nhóm, tổ, đội với 5-7 tàu cá hỗ trợ lẫn nhau. Tìm thấy luồng cá thì cùng phối hợp đánh bắt, gặp sự cố kỹ thuật trong lúc khai thác thủy sản hoặc trong hải trình tránh bão luôn có hỗ trợ cho nhau và khi vươn ra khơi xa vẫn thường nhắc nhau không xâm phạm vùng biển nước bạn”.
Đại tá Nguyễn Ngọc Minh – Chính ủy BĐBP tỉnh Phú Yên chia sẻ niềm vui: “Bằng nhiều biện pháp quyết liệt, với sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ, kịp thời của BĐBP, Công an, Sở NN-PTNT, Chi cục Thủy sản Phú Yên cùng chính quyền các địa phương ven biển, từ năm 2019 đến nay không có một tàu cá nào của ngư dân Phú Yên bị nhà chức trách nước bạn bắt giữ với lý do xâm phạm vùng biển của họ để khai thác thủy sản”.
Từ hệ thống kết nối với thiết bị giám sát hành trình bắt buộc lắp đặt trên mỗi tàu cá, trong năm 2020 và 7 tháng đầu năm nay, các cơ quan chức năng ở Phú Yên kịp thời phát hiện, cảnh báo 18 trường hợp tàu cá “chớm chạm” vùng biển nước bạn khi đang mải mê bám đuổi luồng cá. Dù chưa vi phạm nhưng các trường hợp này vẫn bị lập biên bản khiển trách, yêu cầu cam kết tuân thủ quy định pháp luật.
Ngoài ra, Chi cục thủy sản Phú Yên phối hợp với BĐBP, Công an và các địa phương ven biển thường xuyên tuần tra, kiểm tra, xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm khác trong khai thác, thu mua, chế biến thủy sản. Đã có 35 vụ vi phạm hành chính đã được phát hiện, xử phạt 192 triệu đồng trong năm 2020. Trong 7 tháng đầu năm nay ở Phú Yên có 2 vụ sử dụng xung điện khai thác thủy sản, 2 trường hợp “vô hiệu hóa” thiết bị giám sát hành trình tàu cá để né tránh kiểm soát của cơ quan chức năng.
Ông Nguyễn Tri Phương – Phó Giám đốc Sở NN-PTNT tỉnh Phú Yên cho biết, toàn tỉnh hiện có 4.106 tàu cá, trong đó có 2.676 tàu cá có chiều dài dưới 12m hành nghề vùng biển ven bờ, 845 tàu cá dài 12-15m khai thác hải sản vùng lộng và 654 tàu cá dài trên 15m hoạt động vùng khơi. 95,4% số tàu cá được phép hoạt động vùng khơi đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình, nên công tác kiểm soát từ xa thuận lợi hơn…
Kết quả đạt được hơn 2 năm qua ở Phú Yên là tín hiệu đáng mừng, nhưng “cuộc chiến” chống khai thác IUU vẫn còn nhiều thử thách. Vì thế, Phú Yên vẫn đang triển khai quyết liệt các biện pháp giám sát, kiểm tra hoạt động khai thác, thu mua, chế biến thủy sản… Đặc biệt là nâng cao nhận thức trách nhiệm ngư dân chống khai thác IUU để Phú Yên cùng với cả nước vươn ra biển lớn, thực hiện thắng lợi chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 theo Nghị quyết Trung ương 8 khóa XII...
