Đồng thời cảm hóa nhiều đối tượng lầm lỡ hoàn lương tái hòa nhập cộng đồng, huy động sự vào cuộc tích cực của cấp ủy Đảng, chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể trong công tác tái hòa nhập cộng đồng, tạo dấu ấn tốt đẹp trong lòng nhân dân.
Thống kê của Phòng Cảnh sát thi hành án hình sự và hỗ trợ tư pháp (Cảnh sát THAHS và HTTP) Công an tỉnh Hòa Bình, năm 2023, trên địa bàn toàn tỉnh có 1.901 người chấp hành xong án phạt tù về địa phương tái hòa nhập cộng đồng.
Thượng tá Đỗ Thanh Xuân, Phó trưởng Phòng Cảnh sát THAHS và HTTP cho biết, xuất phát từ thực tế người chấp hành xong án phạt tù về địa phương cư trú gặp nhiều khó khăn do rào cản tâm lý mặc cảm, tự ti, bên cạnh đó nhiều người xung quanh họ có thái độ định kiến, kỳ thị phân biệt đối xử; họ trở về không có công việc làm, không tiếp cận được với nguồn vốn để sản xuất, kinh doanh,… Đây là những khó khăn cho công tác quản lý, giám sát, giáo dục người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng.
Phát huy vai trò là lực lượng nòng cốt trong tham mưu cho UBND cấp xã thực hiện các biện pháp đảm bảo tái hòa nhập cộng đồng theo Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 05/12/2018 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường các biện pháp đảm bảo tái hòa nhập cộng đồng đối với người chấp hành xong án phạt tù; Nghị định số 49/2020/NĐ-CP ngày 17/4/2020 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luật Thi hành án hình sự về tái hòa nhập cộng đồng; lực lượng Công an xã đã kịp thời tham mưu, chủ công đề xuất xây dựng nhiều mô hình về tái hòa nhập cộng đồng tại cơ sở phục vụ hiệu quả công tác tiếp nhận, quản lý, giám sát, giáo dục người chấp hành xong án phạt tù về địa phương.
Cuối năm 2023, trên địa bàn toàn tỉnh Hòa Bình đang có 18 mô hình tái hòa nhập cộng đồng được duy trì, hoạt động có hiệu quả, trong đó có 7 mô hình được Công an cấp xã trực tiếp xây dựng, quản lý và 11 mô hình Công an cấp xã tham mưu cho UBND xã xây dựng, quản lý trên 11 huyện, thành phố. Năm 2024 xây dựng mới 4 mô hình. Các mô hình tái hòa nhập đã phát huy hiệu quả, phục vụ đắc lực cho công tác tiếp nhận, quản lý, giáo dục, cảm hóa, giúp đỡ người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng, phòng chống tái phạm tội và vi phạm pháp luật.
Thiếu tá Bùi Thanh Minh, Phó trưởng Phòng Cảnh sát THAHS và HTTP đánh giá, các mô hình đã có sự vào cuộc chỉ đạo của lãnh đạo UBND cấp xã, phát huy tốt vai trò của các ban, ngành và các tổ chức thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã trong công tác tái hòa nhập cộng đồng. Tính trong giai đoạn năm 2020 - 2023 tỷ lệ người chấp hành xong án phạt tù tái phạm tội chiếm tỷ lệ thấp (trung bình hằng năm là 3.88%). Đơn cử, tái hòa nhập cộng đồng năm 2020: 49 trường hợp, chiếm tỷ lệ 3,25% và năm 2021 là 45 trường hợp, chiếm tỷ lệ 2.9%; tỷ lệ người có việc làm tăng như năm 2020 có 234 người, năm 2021 có 223 người, năm 2022 có 403 người và năm 2023 có 405 người.
Bên cạnh đó, thực hiện Quyết định số 22/QĐ-TTg, ngày 17/8/2023 của Thủ tướng Chính phủ, lực lượng Công an cấp xã đã kịp thời rà soát, lập danh sách những người chấp hành xong án phạt tù đủ điều kiện gửi Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách huyện để triển khai cho vay vốn. Tính đến ngày cuối tháng 12/2023 trên địa bàn các xã của tỉnh Hòa Bình đã giải quyết cho 18 người chấp hành xong án phạt tù vay với số vốn 1,2 tỷ đồng.
Chia sẻ về Câu lạc bộ (CLB) “Thắp sáng niềm tin hòa nhập cộng đồng” trên địa bàn xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, anh Quách Văn Thân, Chủ nhiệm CLB cho biết: “CLB có 12 thành viên, trong đó có 9 thành viên là người đang chấp hành án hình sự tại cộng đồng và 3 thành viên là người chấp hành án phạt tù về địa phương sinh sống. Hiện trong CLB có 8 thành viên là có việc làm ổn định, 4 thành viên làm việc theo thời vụ…”.
Cũng theo anh Quách Văn Thân, từ khi có CLB, mọi người được động viên, thăm hỏi thường xuyên, được tư vấn tâm lý, hỗ trợ các thủ tục pháp lý, được tạo công ăn, việc làm, qua đó đã thắp lên niềm tin, tiếp thêm nghị lực để các thành viên CLB vươn lên trong cuộc sống và hòa nhập cộng đồng. Bên cạnh đó, CLB được các cấp chính quyền quan tâm, tạo điều kiện cho các thành viên trong CLB vay vốn hỗ trợ từ Ngân hàng Chính sách xã hội theo Quyết định số 22/QĐ-TTg, ngày 17/8/2023 của Thủ tướng Chính phủ, đặc biệt có một thành viên được thẩm định hồ sơ vay để thực hiện mô hình trang trại.
Ông Bùi Văn Hoàng, Phó Chủ tịch UBND xã Quyết Thắng, Trưởng ban chỉ đạo xây dựng mô hình CLB “Thắp sáng niềm tin hòa nhập cộng đồng” cho biết: “Trong quá trình xây dựng mô hình, Công an xã đã tham mưu cho Ban chỉ đạo định hướng, hướng dẫn và tuyên truyền các chủ trương, đường lối chính sách của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước cho các thành viên tổ thực hiện mô hình và nhân dân cùng tham gia thực hiện. Tiến hành thành lập nhóm Zalo “Thắp sáng niềm tin” để tuyên truyền các chủ trương, đường lối cũng như tìm hiểu hoàn cảnh, nguyện vọng của các thanh viên trong CLB để trao đổi, hỗ trợ lẫn nhau trong cuộc sống cũng như công việc; phản ánh tình hình có liên quan đến ANTT ở địa phương và có trách nhiệm tham gia công tác đảm bảo ANTT. Trong năm 2024, UBND xã sẽ bố trí kinh phí để CLB tiếp tục duy trì và sinh hoạt”.
Thời gian tới, Công an tỉnh Hòa Bình tiếp tục chỉ đạo Công an cấp xã chủ động làm tốt công tác tham mưu cho cấp ủy Đảng, chính quyền triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp đảm bảo tái hòa nhập cộng đồng. Tiếp tục duy trì hoạt động các mô hình tái hòa nhập cộng đồng; xây dựng, phủ kín thêm nhiều mô hình tái hòa nhập cộng đồng mới góp phần thực hiện chính sách nhân văn của Đảng và Nhà nước đối với người chấp hành xong án phạt tù; phòng ngừa tình trạng tái phạm tội, vi phạm pháp luật; tăng cường công tác tuyên truyền, biểu dương gương người tốt việc tốt, phát huy những cách làm hay, sáng tạo để tạo được hiệu ứng tích cực đối với các tầng lớp nhân dẫn trong cách ứng xử, giúp đỡ, giáo dục người chấp hành xong án phạt tù.
