Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Công an tỉnh Trà Vinh cho biết: Công an tỉnh đã củng cố, thành lập 4 chốt theo dõi, kiểm tra hoạt động khai thác khoáng sản trên tuyến sông Cổ Chiên và sông Hậu. Lãnh đạo UBND tỉnh Trà Vinh cũng chỉ đạo Sở Tài nguyên - Môi trường, xây dựng đề án tăng cường củng cố đầu tư thêm phương tiện cho các chốt, bố trí thêm nhân sự, đồng thời ký quy chế với tỉnh: Sóc Trăng, Vĩnh Long và Bến Tre, để quản lý, xử lý vi phạm trong khai thác cát giữa các tỉnh trong vùng có sông Cổ Chiên và sông Hậu.
Trong cao điểm ra quân phòng, chống hoạt động khai thác khoáng sản trái phép trên tuyến sông Cổ Chiên và sông Hậu, Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường đã tổ chức tuyên truyền, vận động cá biệt 28/34 chủ phương tiện (đạt 82,4%) và 15/17 đối tượng khai thác cát thuê.
Sau hơn một tháng ra quân đã phát hiện 23 vụ vi phạm, trong đó 2 vụ khai thác cát sông không có giấy phép, 21 vụ vi phạm về hóa đơn chứng từ và giao thông đường thủy. Trong 21 vụ này, có đến 19 vụ vi phạm về vận chuyển khoáng sản, vào thời điểm kiểm tra đối tượng không cung cấp được hóa đơn, chứng từ có liên quan và vi phạm các lỗi về giao thông đường thủy. Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường đã chuyển hồ sơ xử phạt 12 vụ và cơ quan điều tra đang xác minh xử lý 7 vụ đối với 7 cá nhân và một tổ chức có dấu hiệu vi phạm về "Mua bán hóa đơn trái phép".
Theo Thượng tá Trương Thị Hồng Tám, Trưởng Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, vận động cá biệt kết hợp với việc triển khai thực hiện đồng bộ, quyết liệt các biện pháp công tác của các đơn vị nghiệp vụ và Công an cấp huyện, hoạt động khai thác cát sông trái phép, vận chuyển mua bán khoáng sản không có hóa đơn, chứng từ trên tuyến sông Hậu và sông Cổ Chiên, cơ bản được kiểm soát chặt chẽ.
"Các đối tượng có biểu hiện nghi vấn khai thác cát sông trái phép trước đây, hiện không dám hoạt động, kể cả đối tượng từ Bến Tre sang Trà Vinh", Thượng tá Trương Thị Hồng Tám, thông tin. Công an tỉnh Trà Vinh kiên quyết bắt và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Đối tượng bị xử lý hành chính nếu tái phạm, cơ quan điều tra sẽ tiến hành xử lý.
Tại Vĩnh Long, có 39 mỏ khai thác khoáng sản (cát sông) đã được cấp phép mới và gia hạn giấy phép hoạt động trên tuyến sông Tiền (3 mỏ), sông Hậu (14 mỏ) và sông Cổ Chiên (22 mỏ). Qua kiểm tra, hiện nay có 19 khu vực mỏ đã ngưng hoạt động do giấy phép khai thác đã hết hạn. Bên cạnh các mỏ được cấp phép, trên tuyến sông Tiền và sông Cổ Chiên vẫn xảy ra tình trạng khai thác cát sông trái phép, chủ yếu ở khu vực giáp ranh với Tiền Giang, Bến Tre và Trà Vinh.
Cụ thể tại các khu vực xã Bình Hòa Phước đoạn giáp ranh với tỉnh Bến Tre và Tiền Giang; xã Đồng Phú đoạn giáp ranh với tỉnh Tiền Giang; xã An Phước đoạn giáp ranh với huyện Chợ Lách (tỉnh Bến Tre); xã Thanh Bình đoạn giáp ranh với huyện Càng Long (tỉnh Trà Vinh) và huyện Mỏ Cày Bắc (tỉnh Bến Tre).
Các đối tượng hoạt động vào ban đêm, khu vực giáp ranh giữa các tỉnh, thuê người cảnh giới, liên tục thay đổi thời gian hoạt động, thông tin cho nhau khi phát hiện có lực lượng tuần tra, thậm chí một số trường hợp chống lại lực lượng làm nhiệm vụ.
Xử lý nhiều cá nhân khai thác cát gần khu vực cầu Mỹ Thuận
Theo lãnh đạo Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Long, qua công tác nghiệp vụ đã phát hiện một số cá nhân, phương tiện khai thác cát trái phép trên tuyến sông Tiền đoạn gần chân cầu Mỹ Thuận, giáp ranh giữa tỉnh Vĩnh Long và Tiền Giang. Thời điểm kiểm tra, người có mặt trên phương tiện không xuất trình được giấy phép do cơ quan chức năng thẩm quyền cấp. Lực lượng làm nhiệm vụ đã lập biên bản kiểm tra, do hành vi vi phạm xảy ra trên địa bàn thuộc tỉnh Tiền Giang, Công an tỉnh Vĩnh Long phối hợp với Công an tỉnh Tiền Giang, bàn giao các vụ việc cho Công an huyện Cái Bè, xử lý.
Thượng tá Nguyễn Việt Đáp, Trưởng Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Long cho biết: "Lực lượng làm nhiệm vụ thường xuyên tuần tra kết hợp mật phục, bắt giữ phương tiện khai thác cát trái phép trên các tuyến sông. Tuy nhiên, nhiều phương tiện vẫn lợi dụng, lén lút hoạt động khai thác trái phép, đơn vị đã chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra khởi tố bị can các trường hợp cấu thành tội phạm".
Năm 2021, Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường phát hiện 20 vụ, 37 đối tượng vi phạm, đã xử lý hành chính 15 vụ, 26 đối tượng; chuyển hồ sơ kiến nghị khởi tố 4 vụ… Những tháng đầu năm 2022, Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường phát hiện 3 vụ, 8 đối tượng, kiến nghị xử phạt hành chính 2 vụ, 6 đối tượng với số tiền hơn 1,5 tỷ đồng.
Còn tại Tiền Giang, tình hình vi phạm khai thác khoáng sản (cát) trái phép giảm đáng kể so với trước đây do lực lượng chú trọng tăng cường tuần tra, kiểm tra, xử lý nghiêm túc, quyết liệt. Theo Phòng CSGT Công an tỉnh Tiền Giang, từ đầu năm 2022 đến nay, đã trực tiếp phát hiện, bắt giữ 6 trường hợp khai thác cát không phép, chuyển đến Thanh tra Sở Tài Nguyên - Môi trường, xử lý với tổng số tiền phạt hơn 1,8 tỷ đồng.
Trong đó xử phạt hành chính 8 đối tượng với số tiền 387 triệu đồng, buộc nộp ngân sách tương đương tịch thu 3 phương tiện với số tiền hơn 1,4 tỷ đồng. Phòng Cảnh sát giao thông cũng phát hiện, lập biên bản xử lý 61 trường hợp phương tiện loại có gắn thiết bị bơm, hút vi phạm trật tự an toàn giao thông với số tiền phạt tiền hơn 640 triệu đồng.
UBND tỉnh Tiền Giang đã ban hành công văn tăng cường công tác kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật trong hoạt động khai thác cát, nơi nào để xảy ra vi phạm kéo dài, gây bức xúc trong dư luận thì kiên quyết xử lý trách nhiệm người đứng đầu cấp ủy, chính quyền.
Truy quét "cát tặc" trên khu vực Tây Nam bộ 
