Ngày 12/1, TAND TP Hà Nội mở phiên tòa hình sự sơ thẩm xét xử bị cáo Nguyễn Hoàng Long (SN 1972, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH Kinh doanh nhà Vĩnh Hưng, viết tắt là Công ty Vĩnh Hưng); bị cáo Phạm Như Quỳnh (SN 1980, cựu Giám đốc Công ty cổ phần Phát triển và thương mại Hạ Long) và bị cáo Trần Lê Nghĩa (SN 1972, cựu Giám đốc Công ty Vĩnh Hưng) bị truy tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.
Theo cáo trạng, Dự án 409 Lĩnh Nam gồm 2 thửa đất, diện tích 8.008,4m2 và 4.285,2m2. Nguồn gốc đất 8.008m2 do Công ty cổ phần Hanel quản lý, còn diện tích hơn 4.285m2 do Công ty Điện tử Hà Nội (nay là Công ty cổ phần Hanel) quản lý.
Năm 2003, Công ty cổ phần Hanel di dời nhà xưởng sang quận Long Biên (Hà Nội) nên chuyển nhượng tài sản trên cho Công ty Đầu tư phát triển nhà Hà Nội số 5, thuộc Tổng Công ty Đầu tư và phát triển nhà Hà Nội.
Năm 2004, UBND TP Hà Nội có quyết định giao Công ty Đầu tư phát triển nhà Hà Nội số 5 làm chủ đầu tư và lập dự án nhà ở trên diện tích 8.08,4m2. Công ty Đầu tư phát triển nhà Hà Nội số 5 liên danh với Công ty Vĩnh Hưng.
Năm 2008, Công ty Điện tử Hà Nội cũng ký hợp đồng hợp tác với Công ty Vĩnh Hưng để triển khai dự án trên diện tích 4.285,2m2.
Năm 2009, Nguyễn Hoàng Long, khi đó là Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Tập đoàn Bất động sản Megastar mua lại Công ty Vĩnh Hưng với giá 115 tỷ đồng. Cùng năm 2009, UBND TP Hà Nội có quyết định điều chỉnh cục bộ khu đất tại 409 Lĩnh Nam, cho phép Công ty cổ phần Hanel hợp tác với Công ty Vĩnh Hưng để nghiên cứu, lập dự án khu nhà ở kết hợp văn phòng và dịch vụ.
Mặc dù UBND TP Hà Nội mới chấp thuận chủ trương, dự án chưa được cấp phép cho chủ đầu tư, nhưng Long vẫn đưa ra các thông tin gian dối với khách hàng khi tự giới thiệu, dự án đã được phê duyệt và Công ty Vĩnh Hưng đang triển khai thi công xây dựng theo đúng tiến độ, cam kết chậm nhất không quá 3 tháng kể từ ngày ký cam kết sẽ triển khai xây dựng hạ tầng.
Để khách hàng tin tưởng, tháng 1/2010, Long thuê đơn vị thi công tiến hành đào đất làm tầng hầm, ép cọc nhồi, làm tường vây… Long còn gửi thư mời các khách hàng đến dự lễ khởi công. Thực tế, do thi công trái phép nên công ty của Long bị xử phạt hành chính 30 triệu đồng.
Từ năm 2009 đến 2013, Long trực tiếp ký 13 hợp đồng vay tài sản và ưu tiên mua nhà hình thành trong tương lai với các cá nhân; ký hợp đồng hợp tác với Công ty cổ phần Kinh doanh dịch vụ cung cấp dầu khí Việt Nam để thu về hơn 113 tỷ đồng.
Để tiếp tục thực hiện việc huy động vốn và thu tiền của khách hàng, Long còn bổ nhiệm Trần Lê Nghĩa làm Giám đốc Công ty Vĩnh Hưng. Sau đó, theo chỉ đạo của Long, Nghĩa ký 328 hợp đồng huy động vốn của các cá nhân, thu hơn 157,7 tỷ đồng.
Ngoài ra, năm 2009, Long còn ký hợp đồng hợp tác đầu tư với Phạm Như Quỳnh, Giám đốc Công ty cổ phần Đầu tư phát triển và thương mại Hạ Long.
Quỳnh biết rõ dự án này chưa được cấp phép, nhưng vẫn đưa ra các thông tin gian dối là Công ty Đầu tư phát triển và Thương mại Hạ Long có quyền ký bán các căn hộ hình thành trong tương lai…
Giống như Long, sau đó, Quỳnh đã ký 574 hợp đồng dưới hình thức vay vốn và ưu tiên bán căn hộ hình thành trong tương lai để thu hơn 191 tỷ đồng. Quỳnh chuyển cho Long hơn 147 tỷ đồng, cá nhân Quỳnh chiếm hưởng 43,7 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, Long khai, khi mua lại vốn góp, Công ty Vĩnh Hưng không có tài sản gì ngoài các hồ sơ, thủ tục lập dự án. Mặc dù biết dự án chưa được cấp phép nhưng để có tiền nên Long vẫn đưa các thông tin gian dối.
Cáo trạng xác định, Long đã trực tiếp ký, đồng thời thông qua Nghĩa và Quỳnh ký tổng số 1.024 hợp đồng, thu số tiền gần 462 tỷ đồng. Trừ số tiền Quỳnh chiếm hưởng 43,7 tỷ đồng, còn lại hơn 418 tỷ đồng, Long sử dụng để trả lại khách hàng, chi cho dự án, chuyển cho các công ty con khác vay vốn… Đến nay, Long không có khả năng khắc phục hậu quả.
Do vụ án này xảy ra từ lâu, số lượng bị hại lên tới hơn 1.000 người, nhưng đến nay cơ quan chức năng mới xác minh được gần 300 người bị lừa đảo mua bán nhà của Long.
Trước khi gây ra vụ án này, Long đã bị tuyên phạt 10 năm tù cũng về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại Ngân hàng Sea Bank. Năm 2020, Long tiếp tục nhận bản án 20 năm tù trong vụ án xảy ra tại Ngân hàng Oceanbank.
Phiên tòa xét xử bị cáo Nguyễn Hoàng Long và đồng phạm diễn ra trong nhiều ngày.
Giám đốc và cấp dưới chiếm đoạt gần 167 tỷ đồng từ bán nhà trên giấy 
Vợ chồng Giám đốc bán nhà trên giấy, chiếm đoạt 140 tỷ đồng 
