Dù hiện có nhiều giả thiết xung quanh vụ án, nhưng có một nguyên nhân sâu xa là nguyên nhân của vụ án này và hàng loạt vụ việc phức tạp về an ninh trật tự ở địa bàn này đều bắt nguồn từ... hòn than. Hòn than đã giúp nhiều người trở thành đại gia nhưng hòn than cũng khiến nhiều người phải đổ máu.
Duy nhất 1 nạn nhân không bị bắn vào đầu
Chúng tôi có mặt tại hiện trường vụ án đúng vào lúc gia đình nạn nhân Bùi Ngọc Đức, ở phường Bạch Đằng, TP Hạ Long đang làm lễ "gọi hồn" cho người xấu số. Trên gương mặt của họ vẫn chưa hết bàng hoàng trước cái chết bất ngờ của người thân. Đức năm nay 18 tuổi và mới tốt nghiệp THPT.
Tối 14/12, Đức xin phép gia đình đến nhà bạn ăn lẩu nhưng không thấy về. Khi gia đình nhận được tin dữ đến hiện trường thì Đức đã gục bên một mô đá, trên người có 4 vết đạn, trong đó có 2 vết vào ngực, 1 vết ở đùi và 1 vết ở bụng.
Thượng tá Nguyễn Trịnh Đông, Chánh Văn phòng Công an Quảng Ninh, cho biết hung thủ dùng súng tự chế và ra tay rất tàn nhẫn. Các nạn nhân hầu như không có dấu hiệu chống cự lại (theo lời kể của một người tự nhận đã tắm rửa cho Bùi Ngọc Đức thì Đức là người duy nhất không bị bắn vào đầu, 5 người còn lại đều dính đạn vào đầu trong đó 1 người bị bắn vào thái dương, 1 người bị bắn vào trán đúng vào vị trí giữa hai mắt. Cự ly giữa nòng súng với nạn nhân rất gần, bằng chứng là đầu đạn chỉ gây ra một lỗ rất nhỏ).
7 nạn nhân của vụ án đẫm máu này đều còn rất trẻ, lớn tuổi nhất là Lê Bá Ngọc và Nguyễn Cao Nguyên, đều 34 tuổi, hiện trú tại Hải Phòng. Không giống như những lời đồn đại, mặc dù 2 người này có quan hệ nhiều với giới giang hồ nhưng chỉ là dạng "giang hồ vặt". Trẻ nhất là 2 nạn nhân Lê Văn Tiến và Nguyễn Văn Hiển, cùng 15 tuổi học chung một trường và cùng bỏ học vào tháng 11/2008 sau khi bị kỷ luật vì dính líu đến một vụ đánh nhau. Người may mắn nhất trong nhóm này là Lê Bá Chung, 23 tuổi nhưng vẫn đang trong tình trạng "thập tử nhất sinh".
Hòn than nhuộm máu người
Đã có một thời gian nhiều doanh nghiệp được cấp giấy phép sản xuất, kinh doanh than. Một số doanh nghiệp thuê đám giang hồ bảo kê và đây là nguyên nhân dẫn đến nhiều vụ thanh toán nhau.
Trong quãng thời gian than thổ phỉ lên ngôi, các trùm than thu tiền như rác và các hoạt động bảo kê, thanh toán lẫn nhau xuất phát từ tranh giành nguồn hàng, tranh giành mỏ diễn ra như cơm bữa. Các chủ than thổ phỉ không bao giờ ra mặt đâm chém nhau mà thuê sát thủ từ
Các nhóm tội phạm ở Quảng Ninh hoạt động và gây án chủ yếu trong việc tranh giành lãnh địa khai thác và tiêu thụ than trái phép với thủ đoạn ngày càng manh động và liên kết rộng. Nhiều ổ nhóm có nguồn thu ngầm về kinh tế hoặc sự hậu thuẫn từ những đối tượng làm ăn trái phép để lôi kéo tập hợp đồng bọn. Sau khi gây án, chúng thường khống chế đe dọa nhân chứng và người bị hại không được hợp tác với Cơ quan điều tra. Tuy nhiên, thời gian qua, Công an Quảng Ninh đã làm rõ nhiều vụ án.
Điển hình như vụ án Trần Quốc Dũng (tức Dũng "Phương", trú phường Cẩm Đông, thị xã Cẩm Phả) và đồng bọn bảo kê hoạt động khai thác, thu mua than trái phép ở Cẩm Phả trong một thời gian dài.
Đặc biệt, Dũng chính là em ruột của Trần Lê Trung (tức Trung "Phương") và là anh trai của Trần Anh Tuấn (tức Tuấn "cùn") - hai đối tượng giang hồ cộm cán, là nỗi khiếp sợ cho cả những đối tượng hình sự đã có thời tung hoành ngang dọc.
Cơ quan công an đã chứng minh Trung “Phương” và tên đàn em đắc lực Hiếu "trũi" dẫn hàng chục sát thủ từ Cẩm Phả sang TP Hạ Long truy sát anh Bùi Văn Khanh chỉ vì một mâu thuẫn nhỏ. Đêm Noel 2007, Công an bắt Tuấn "cùn" và Vũ Đức Việt, trú ở Cẩm Tây, Cẩm Phả về tội hiếp dâm và cướp tài sản.
Ba tháng sau, đến lượt "ông trùm" Dũng "Phương" bị bắt quả tang đang đánh bạc vào ngày 16/3/2008. Khi khám xét, Công an thu giữ được nhiều vũ khí như súng thể thao, súng ám sát dạng chiếc bút, còng số 8, dùi cui điện, bình xịt hơi cay, lưỡi lê, kiếm...--PageBreak--
Cũng hoạt động ở Cẩm Phả nhưng có quy mô nhỏ hơn so với nhóm của Dũng “Phương” là ổ nhóm do anh em Trần Danh Nam (ở Cẩm Đông, thị xã Cẩm Phả). Nhóm này chuyên bảo kê cho hoạt động buôn lậu và kinh doanh trốn thuế. Các đối tượng trong nhóm phần lớn đã có tiền án, tiền sự. Đặc biệt, ổ nhóm này lại có những mối quan hệ khá phức tạp khiến cho công tác điều tra gặp rất nhiều khó khăn.
Do mâu thuẫn trong việc tranh giành nguồn than tận thu tại bãi thải khai trường Công ty Than Núi Béo ở phường Hà Tu, TP Hạ Long, ngày 17/2/2008, Vũ Hùng Vĩ kéo theo 3 tên đàn em là Trương Thanh Tùng, 18 tuổi, Trương Đức Tú và Trần Văn Bình, cùng ở TP Hạ Long, mang theo 1 khẩu súng và 3 thanh kiếm xông vào đánh chém 3 công nhân lái máy xúc tại mỏ khiến cả 3 người này bị thương tích rất nặng.
Không dừng lại ở đó, bọn chúng còn bắt các nạn nhân đốt lán trại và đập vỡ điện thoại di động để họ không thể báo công an rồi nhanh chóng tẩu thoát. Cũng liên quan đến thu mua than tận thu, anh Trịnh Hoàng Long, trú ở Cao Thắng, TP Hạ Long đã bị một nhóm thanh niên dùng dao đâm chết tại chỗ ở một khai trường khác của Công ty Than Núi Béo...
Mới đây, Công an TP Hạ Long đã bắt một ổ nhóm người địa phương khác đến Quảng Ninh tìm đất sống. Tại nhà trọ của nhóm này, Công an thu được hàng chục khẩu súng và nhiều hung khí khác...
Về vụ án đêm 15/12 vừa qua, theo thông tin chúng tôi có được thì vụ đụng độ này xảy ra giữa hai nhóm chuyên đi mót than trên đường vào cảng. Một nhóm chính là các nạn nhân, nhóm còn lại đến từ huyện Hoành Bồ (Quảng Ninh).
Gọi là "mót" nhưng với một cảng than lớn Làng Khánh thì đây là một nghề kiếm... rất khá, bởi mỗi ngày có hàng ngàn lượt xe tải hạng nặng của nhiều đơn vị khai thác chở than vào cảng.
Tại mỏ, khi máy xúc xúc than lên ôtô, khá nhiều than cám bám vào các gờ trên xe và rơi xuống đường trong khi vận chuyển. Do đường vào cảng quá xấu nên than cám trên thùng xe rơi rớt xuống đường tạo thành vệt, người "mót" than chỉ việc... xúc vào bao. Tại các cầu cảng, khi chuyển than xuống tàu, hàng tấn than cám bị vương ra ngoài, vì thế mỗi đêm đội quân "mót" than có thể kiếm được... vài tấn.
Trước đây, chỉ nhóm Hoành Bồ được ký hợp đồng "mót than" tại đây và được một đàn anh là Phạm Huy Nam (
Trước khi vụ án xảy ra khoảng một tuần, trước nguy cơ bị kẻ khác cướp cơm, nhóm Hoành Bồ đã tuyên bố, nếu bị triệt đường sống sẽ bắn chết kẻ ngáng đường. Tuy nhiên khi nhận được tin nhắn này, nhóm Hạ Long còn mạnh miệng tuyên bố gí súng vào đầu cũng không biết sợ. Và hậu quả của sự thách đố đã phải trả giá bằng mạng sống.
Công an tỉnh Quảng Ninh đã triển khai lực lượng khẩn trương thực hiện những biện pháp nghiệp vụ và truy tìm hung thủ. Ngày 16/12, Thiếu tướng Vũ Hùng Vương, Phó tổng cục trưởng Tổng cục Cảnh sát đã trực tiếp xuống Quảng Ninh để chỉ đạo điều tra. Một tổ công tác của Công an Hải Phòng và các địa phương lân cận cũng đến Quảng Ninh phối hợp điều tra.
Hiện Cơ quan điều tra đã ra quyết định khởi tố bị can và phát lệnh truy nã, cấm xuất cảnh đối với Phạm Huy Nam.
Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin về vụ án đặc biệt nghiêm trọng này
