Hiện tại có 5 nước đang liên quan đến các điều tra tội phạm là Kenya, Uganda, Cộng hòa Trung Phi, Cộng hòa Dân chủ Congo và Sudan. Tất cả đều là các quốc gia châu Phi, và tại đây, câu cửa miệng khi nói đến tòa án là: "Việc gì phải trả tiền cho luật sư, trong khi ta có thể mua thẩm phán?".
Nhiều người có thể nói rằng đây là công lý có lựa chọn và rằng ICC cần mở rộng thêm lưới công lý đến các châu lục khác nữa. Nhưng câu trả lời chính thức từ ICC luôn là: Tòa án Hình sự Quốc tế "nhằm vào tội phạm chứ không phải quốc gia nào cụ thể". Đây có thể là lời giải thích khó chấp nhận được đối với nhiều người.
Đúng vào lúc các đại biểu tham dự một hội nghị lớn tại thủ đô Kampala của Uganda để xem xét lại những gì ICC đã làm được, lính Israel tràn lên một đoàn tàu biển chở hàng viện trợ đang trên đường tới Gaza và giết hại một số nhà hoạt động. Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon tuyên bố, ông muốn có câu trả lời rõ ràng về vụ tấn công này. Nhưng
Chính vì vậy, ông Kofi Annan, người đóng vai trò đàm phán trong một số tranh chấp cay đắng nhất của châu Phi, đã đánh đúng vào điểm này khi nói: "Dù sao thì chúng ta cũng sẽ cần ICC" tại một diễn đàn mở. Mặc dù ICC vẫn chưa ra được lệnh bắt Tổng thống Omar al-Bashir của
Nhưng sự tồn tại của lệnh bắt ông Al-Bashir, buộc 111 quốc gia phải tống giam ông nếu ông vào lãnh thổ các nước này, chỉ là một ví dụ của cái gọi là công lý tàng hình. Đây là một nỗ lực nhằm thay đổi văn hóa cho phép tội phạm lẩn tránh pháp luật, và về lâu dài sẽ đưa những người này ra xét xử.
Thường dân luôn thấp bé
Những người ủng hộ ICC cho rằng, khả năng hạn chế tự do của một số tội phạm cũng quan trọng như khả năng xét xử của ICC. Khó có thể xác định được liệu ICC có thể thay đổi hành vi của các chính phủ, các phong trào phiến quân cũng như các cá nhân đến mức nào, nhưng những người ủng hộ tòa án này khẳng định các tài liệu và văn bản ghi lại trong những năm qua cho thấy đã có sự thay đổi về thái độ khi các chính phủ và cá nhân nghĩ đến khả năng bị đem ra xét xử tại ICC.
Ông Moreno Ocampo nói rằng, ông muốn những kẻ đứng đằng sau các vụ bạo loạn sau bầu cử bị đưa ra xét xử trước khi
Chút hy vọng
Ngay cả trên những xe minibus chạy tại
Chính quyền Obama đang có những đàm phán kín có thể sẽ mở đường cho việc ký kết chính thức ủng hộ ICC. Nhưng một nhà ngoại giao nước ngoài đã nhận xét rằng, Mỹ sẽ chỉ tham gia một câu lạc bộ khi lợi ích cho nước này là cực kỳ cao. Đó là lý do các tổ chức nhân quyền đang cảnh báo ICC phải cẩn thận khi xem xét các đề xuất phức tạp trong những ngày tới đây liên quan đến định nghĩa về tội xâm lược. Các nước thành viên của ICC đang tìm một định nghĩa cho tội xâm lược.
Vậy cuộc chiến
Những gì xảy ra tại Dải Gaza trong những ngày qua có thể sẽ hạn chế bớt những tranh cãi về vấn đề định nghĩa tội xâm lược. Nhưng những người tham gia hội nghị của ICC đã đồn đoán rằng các đại biểu có thể sẽ "lạnh gáy" và cuộc bỏ phiếu được nhiều người trông chờ về tội xâm lược có thể sẽ chẳng đi tới đâu